Nieuwsuur 🇳🇱

_id	6ac40b2229df0bef0468e1d7
url	https://npo.nl/start/serie/nieuwsuur/seizoen-2026/nieuwsuur_5571/afspelen
datetime	2026-10-05 22:00:00
description	Het nieuws met achtergronden, duiding en analyse.

 

Statements

idx	statement	score
0	888 LIVEPROGRAMMA, ONDERTITELING KAN ACHTERLOPEN Goedenavond, het is tien uur.	4.56
2	Met vanavond: Nog steeds worden minderjarige jongens en meisjes aangeboden op seksadvertentie-sites, ondanks jarenlange afspraken met die bedrijven.	35.0
4	Weer meer bedrijven en huizen wachten op een aansluiting op het overvolle stroomnet blijkt uit een update aan de Tweede Kamer.	83.14
6	Als ik de kookplaat aanzet, zal die voorrang krijgen en gaat de verwarming, als het nodig is, wat zachter zodat de kookplaat genoeg energie heeft en we binnen onze stroomaansluiting blijven.	5.21
7	En een dode door de pest, en honderden mensen in quarantaine.	82.51
8	Wat weten we over het laboratoriumongeluk in Siberië?	68.61
9	Maar eerst: het nieuwsoverzicht van vanavond, Evita.	4.15
10	Nog altijd zijn er scholieren- protesten in Frankrijk.	18.8
11	Bij honderden scholen wordt geprotesteerd tegen problemen in het onderwijs.	90.4
12	In de stad Lens liep het uit op rellen en raakte een leerling van 15 zwaargewond.	45.35
14	In verschillende Franse steden ging het vandaag mis bij protesten.	10.81
17	De Franse minister van Onderwijs ging met leerlingen in gesprek en riep op tot kalmte.	14.87
18	Studenten zijn onder meer boos over de slechte staat van scholen.	89.84
19	Sinds vorige week zijn er ruim 5000 mensen gearresteerd.	19.65
20	Sinds vorige week zijn er ruim 5000 mensen gearresteerd.	19.65
25	Politieke partijen in de gemeenteraad van Alkmaar eisen vanavond in een spoeddebat opheldering van burgemeester Schouten.	16.9
26	De burgemeester besloot afgelopen week dat geen Israëlische supporters welkom zijn bij de Europese wedstrijd van AZ tegen Hapoel Beer Sheva.	44.09
28	Maar een aantal partijen is het niet eens met de beslissing.	6.13
29	Een van de argumenten van de Alkmaarse burgemeester om de wedstrijd zonder supporters van de Israëlische club te laten spelen is een dringend advies vanuit Amsterdam.	41.38
30	Daar waren twee jaar geleden heftige rellen rondom de wedstrijd Ajax- Maccabi Tel Aviv.	8.06
31	De Amsterdamse bemoeienis bevalt een deel van de raad niet.	42.44
32	De grootste partij in de Alkmaarse raad, PRO begrijpt de afwegingen van de burgemeester wel.	25.69
38	Het gaat over demonstranten en hardline activisten.	19.02
39	Het gaat ook om de veiligheid van onze Alkmaarse supporters.	8.24
41	De raad in Alkmaar praat nog verder over de kwestie.	9.37
42	Het regeringsleger van Jemen zegt de controle terug te hebben over de zeestraat Bab-al Mandab.	46.52
43	Deze belangrijke zeestraat tussen de Rode Zee en de Indische Oceaan viel vorige maand in handen van de Houthi-rebellen.	12.8
45	Gesteund door Saoedische bombardementen trok het regeringsleger richting de Rode Zee.	41.12
46	Het veroverde belangrijke plaatsen om de zeestraat Bab al-Mandab weer in handen te krijgen.	9.27
47	De Houthi-rebellen delen deze beelden van hun aanvallen op het regeringsleger.	20.51
49	Ook vallen ze doelen aan in Saoedi-Arabië de grote bondgenoot van het regeringsleger.	8.33
50	Toch lukte het de regeringstroepen om de zeestraat te bereiken.	10.9
51	Deze beelden zijn volgens hen het bewijs dat de Houthi's hier zijn verdreven.	37.48
52	VN-baas Guterres heeft z'n zorgen geuit over het toenemende geweld.	88.78
53	Hij roept op om het conflict via de diplomatieke weg op te lossen.	6.12
54	Seksadvertentiesites waar ook minderjarige jongens en meisjes worden aangeboden en vervolgens worden misbruikt.	89.79
55	Acht jaar geleden werden er al afspraken gemaakt met de grootste seksadvertentiesites door justitie en politie.	37.4
56	Maar in al die jaren is het probleem nooit echt aangepakt.	3.93
58	Ze dienen morgen een amendement in dat de websites verplicht om meer te doen tegen advertenties van minderjarigen.	43.95
59	Het probleem met de seksadvertenties kwam prominent op de radar in 2018, door de zogenoemde Valkenburgse zedenzaak.	64.21
60	Dat ging om een meisje van 16 dat op seksadvertenties werd aangeboden en vervolgens door tientallen mannen werd misbruikt.	74.28
61	Toen werd een convenant afgesloten met de seksadvertentiewebsites.	16.02
63	Daaruit bleek dat online seksadvertentieplatforms te weinig doen aan zelfregulering en leeftijdscontrole.	88.97
64	Volgens het Centrum Kinderhandel en Mensenhandel wordt 80 procent van de minderjarige slachtoffers van misbruik aangeboden via legale websites.	87.19
65	Het amendement van JA21 en ChristenUnie wil moet leeftijdsverificatie verplichten voor seksadvertenties.	86.6
66	moet leeftijdsverificatie verplichten voor seksadvertenties.	82.01
67	Shamir Ceuleers, u bent hoofd van het Centrum Kinderhandel & Mensenhandel.	9.38
69	Kan je als minderjarige nu gewoon een advertentie plaatsen op legale seksadvertentiesites?	43.34
73	Ook minderjarigen worden daar aangeboden voor seksuele diensten.	21.25
74	Er wordt niet gezegd, ik ben minderjarig maar er zijn wel signalen in de advertentie waardoor je wel weet dat het niet goed zit.	6.06
77	Maar jaarlijks zijn er in Nederland 5000 slachtoffers van mensenhandel.	84.55
78	En slachtoffers van seksuele uitbuiting zijn een van de grootste groepen.	90.36
81	En als een klant een afspraak maakt met iemand die minderjarige blijkt te zijn En als een klant een afspraak maakt met iemand die minderjarig blijkt te zijn dan is de klant strafbaar.	51.86
88	Laat die sites hun verantwoordelijkheid nemen, was de oproep.	10.55
93	Ik ben het op de inhoud niet oneens met de strekking van de motie.	4.02
99	Ja, omdat dit abonnement ook niet langs de Raad van State is geweest.	20.18
100	Het moet wel uitvoerbaar zijn, dat is twijfelachtig.	4.47
102	Uw plan van aanpak duurt niet per se langer dat er een wet is?	17.27
103	Een amendement is natuurlijk de snelste manier om een wet te veranderen.	9.89
104	Maar het is niet altijd de weg die tot het meeste resultaat leidt.	4.04
107	Behalve dat de Kamer al jaren vraagt om een wettelijke regeling.	19.32
117	Sommige doen een klein beetje, andere doen helemaal niks.	4.23
118	En uiteindelijk worden er nog steeds minderjarigen aangeboden.	7.58
121	Ik zou wensen dat de minister, met wie we goed optrekken op dit dossier iets meer lef toont.	6.17
124	Hij zegt niet dat hij met een wetsvoorstel komt maar met een plan van aanpak.	10.61
133	Maar is dat de oplossing om dit probleem aan te passen?	8.87
135	Dit is technisch mogelijk, het is niet ingewikkeld.	4.15
136	Maar ze doen het niet, omdat het ze niet verplicht is.	13.19
143	En zometeen: geheimzinnigheid in Siberië na een laboratoriumongeluk met de pestbacterie.	26.26
144	Kijk, als het gaat om één geval van longpest en daar wordt adequaat op gereageerd dan denk ik niet dat we ons heel veel zorgen hoeven te maken.	7.02
145	De geluiden zijn dat er nu meerdere ziekenhuizen in quarantaine gaan.	61.47
146	Dat doet mij wel wat twijfelen van: Wat is hier nou precies aan de hand?	5.0
149	Vandaag blijkt uit een brief aan de Kamer dat de wachtlijst voor een bedrijfsaansluiting verder is toegenomen.	76.26
151	Het is een van de grootste problemen van dit moment: Bedrijven die zich niet kunnen vestigen en woningen die niet kunnen worden gebouwd omdat ze geen aansluiting op 't net kunnen krijgen.	27.07
152	Om dit op te lossen hebben de netbeheerders de komende jaren 235 miljard nodig voor verzwaring van het stroomnet.	47.04
153	Maar volgens critici kan het veel slimmer en vooral ook goedkoper door bijvoorbeeld bij woningbouw met lichtere aansluitingen te werken.	29.17
154	Als ik de kookplaat aanzet, dan zal de kookplaat voorrang krijgen en zal de verwarming, als het nodig is, wat zachter gaan zodat de kookplaat genoeg energie heeft en we binnen onze stroomaansluiting blijven.	4.9
155	We zijn in Nunspeet, in een all-electric woning met een laadpaal, warmtepomp, zonnepanelen en batterijen.	6.57
156	Dat betekent normaal gesproken een forse stroomaansluiting maar zijn familiebedrijf ontwikkelde een alternatief.	6.13
157	Kijk, hier hebben we de hoofdzekering van 1 keer 10 ampère.	5.29
160	Wie nu een stroomaansluiting aanvraagt voor zijn nieuwbouwhuis krijgt standaard 3 keer 25 ampère van de netbeheerder zodat de warmtepomp, de inductieplaat en de auto allemaal tegelijk aan de stroom kunnen.	71.67
162	Omdat wij hier dus het batterijsysteem ook nog hebben mogen we die capaciteit boven de aansluiting van het net, optellen.	6.06
163	Dus wij kunnen hier in de woning veel meer gebruiken dan alleen het kabeltje richting de straat.	4.12
164	Door slimme software wordt het stroomverbruik gespreid.	79.15
165	De warmtepomp bijvoorbeeld gaat al eerder op de dag aan, zodat-ie tijdens het koken uit kan. En in de winter, als er geen zonnestroom is worden de batterijen via het net 's nachts langzaam opgeladen.	51.11
166	De piekbelasting van het stroomnet is fors minder dan bij een normale woning.	89.1
167	Waar er 5 jaar geleden, toen we dit 10 ampère-concept ontwikkeld hebben- totaal geen vraag was, geen thema, helemaal geen vraag meer was, dat zie je nu echt wel veranderen.	4.2
168	totaal geen vraag was, geen thema, helemaal geen vraag naar was, dat zie je nu echt wel veranderen.	4.61
169	Het is de hoogste tijd dat dit soort slimme oplossingen van uitzondering naar norm gaan zegt hoogleraar energietransitie Jan Rotmans.	8.45
170	Hij ergert zich al jaren aan de nadruk op het verzwaren van het stroomnet.	7.86
172	Nu dan gaan we het zwaarder maken, want we hebben te veel piekmomenten.. waarop we niet aan de vraag kunnen gaan doen.	4.23
173	En dat is nodig, maar aan de andere kant maakt dat het niet slimmer.	4.45
176	Je kan het bestaande elektriciteitsnet slimmer benutten ook met hardware en software, maar we moeten niet vergeten dat we ook een nieuw elektriciteitsnet moeten opbouwen.	6.59
178	Wijk voor wijk, buurt voor buurt, straat voor straat.	4.01
181	Hier komen uiteindelijk 7000 woningen, 5000 werkplekken en een prachtig nieuw park.	8.2
182	Vroeger bestelde je een stroomaansluiting en die werd dan keurig geregeld voordat de woningen bewoond gingen worden.	20.7
184	In de komende jaren moet hier langs de Rijn een vernieuwende wijk verrijzen.	4.41
185	De stroomaansluiting zal, noodgedwongen een derde zijn van wat zo'n wijk normaal nodig zou hebben.	6.68
187	Wat we eigenlijk doen, is dat we de wijk ontwerpen als één systeem.	7.44
188	En dat is echt heel anders dan hoe we normaal gesproken een wijk ontwerpen.	5.23
189	En in de basis zullen de bewoners van de wijk er niet zo heel erg veel van merken.	3.72
190	De besturing vindt vooral achter de schermen plaats.	5.43
191	Dus wat we doen, is dat we de pieken over de dagen weken en maanden van het jaar gaan verspreiden waardoor dat niet allemaal tegelijkertijd valt.	5.78
193	Er zijn een paar van die voorbeelden van wijken die dat doen.	6.76
195	Het is eigenlijk ongelooflijk dat we daar nog geen rekening mee houden.	4.6
196	Er zijn al jaren gebieden waar eigenlijk niks meer kan. Ik zou eigenlijk verwachten dat dit al de norm was.	4.42
198	Wat we zien is dat eigenlijk de pijn tot nu toe in ieder geval voor het aansluiten van woningen niet gevoeld werd.	5.89
199	Woonwijken konden tot voor kort eigenlijk altijd aangesloten worden.	15.2
200	Op dit moment zijn we enerzijds het net als een gek aan het uitbreiden als netbeheerder.	4.07
201	Daarnaast kijken we slim naar: hoe gaan we dat net benutten?	6.5
204	Die verslimming gaat hoogleraar Rotmans veel te traag.	8.82
205	Zeker omdat de netbeheerders denken enorme bedragen te moeten investeren in nieuwe kabels en transformatoren zoals deze.	11.99
206	De netbeheerders verwachten dat ze zo'n 235 miljard euro nodig zullen hebben.	18.64
211	Dat wordt er niet bij verteld, maar dat is wel de praktijk.	4.32
213	Want als we het niet slim maken, dan moeten we in de toekomst nog meer gaan betalen.	8.16
214	Mijn verwachting is dat we zeker 10 procent kunnen besparen door het net slimmer te benutten, door gebruik te maken van een aantal oplossingen.	5.32
216	De woningen in Arnhem zullen door de slimme collectieve energievoorzieningen duurder worden.	73.09
217	Eigenlijk is de keuze die wij hier moeten maken de woningen niet bouwen, want er is gewoon geen ruimte op het net, of anders te bouwen.	5.49
218	En daardoor heb je misschien nu in het begin iets hogere kosten per woning maar je hebt wel veel meer regie op wat je gaat doen én er kunnen woningen komen.	4.25
219	Als we echt een probleem hebben, als er gewoon een aansluitstop is dan gaan we pas nadenken over netbewust bouwen.	6.28
220	Maar eigenlijk moeten we al beginnen met het nadenken over: Hoe zien de wijken en de energienetten van de toekomst eruit?	7.82
221	En als we dat weten dan kunnen we ook verankeren hoe we die gaan bouwen.	4.66
223	De minister voor Wonen wil meer wijken zoals die in Arnhem.	74.15
224	Wat ik op Wonen doe, is dat in 2028 netbewust bouwen, echt de norm wordt.	6.73
225	Dus iedereen moet aan de voorkant nadenken over hoe je dat dan netbewust doet.	4.12
226	Minder gebruik maken van het stroom, minder piekmomenten zodat we zoveel mogelijk stroom hebben op de momenten dat we het ook nodig hebben.	5.25
227	Jeroen Neefs is directeur van het Nationaal Expertisecentrum Netcongestie.	15.48
229	Denkt u ook dat het allemaal slimmer en goedkoper kan?	6.23
238	De minister van Wonen zegt: Vanaf 2028 gaan we netbewust bouwen.	52.17
239	En pas vanaf 2029 komen er variabele nettarieven om de pieken te verminderen.	22.24
241	Het onderwerp netcongestie heeft prioriteit gekregen.	4.56
243	We dachten dat een paar bedrijven er maar last van hadden.	6.47
245	En we stellen nu de netbeheerder ook in staat om actie te ondernemen.	7.88
249	De verantwoordelijke staatsecretaris schrijft vandaag in een brief aan de Kamer dat er meer dan 15.000 bedrijven op de wachtlijst staan.	36.61
251	Maar er zijn ook lichtpunten, zegt de staatssecretaris.	11.04
256	Het goede nieuws is dat we nu middelen hebben om in te zetten.	4.76
260	En wordt nog veel te veel project voor project gekeken.	3.79
261	Ik heb bij de batterijen gezien dat de ene gemeente een heel beslissingskader heeft dan een andere gemeente.	8.81
265	En wordt nu ongeveer 35 miljoen beschikbaar gesteld voor volgend jaar.	9.52
266	Maar de nevenschade van netcongestie bedraagt miljarden.	84.06
269	En de bedrijven die er zelf nog geen last van hebben moeten ook nadenken over hun energiebehoefte.	7.18
270	Kan de staatssecretaris dit versnellen en het sneller oplossen?	9.4
271	De netbeheerders hebben een mandaad gegeven aan ons expertisecentrum.	14.51
272	De netbeheerders hebben een mandaat gegeven aan ons expertisecentrum.	12.96
273	Wij kijken hoe we een versnelling kunnen veroorzaken.	22.65
276	De autoriteiten doen er schimmig over maar er zijn zes ziekenhuizen al drie weken in quarantaine.	35.48
277	Alles wijst erop dat in de Siberische regio Irkoetsk vorige week een laboratorium- medewerker is overleden aan de pest.	58.89
278	Een ziekte die aan de middeleeuwen doet denken toen 'de zwarte dood' ongenadig door Europa waarde.	7.55
279	Niet vreemd dat er zowel in Amerika als in Europa nauwlettend in de gaten wordt gehouden wat daar is gebeurd.	4.93
280	Laboratoriummedewerkster Darja Sjipiloval, 28 jaar Laboratoriummedewerkster Darja Sjipilova, 28 jaar overleed vorige week donderdag aan wat de Russische gezondheidsinspectie een 'longontsteking met onbekende oorzaak' noemde.	46.96
281	Sjipilova werkte in de stad Irkoetsk in Siberië in dit pestbestrijdingscentrum.	14.73
282	Wanneer ze in aanraking komt met de pestbacterie is niet bekend.	67.99
283	Wel dat ze op 29 september in dit ziekenhuis in Sjelechov met een ernstige longontsteking wordt opgenomen.	10.1
285	Heel veel mensen denken waarschijnlijk dat de pest iets was van de middeleeuwen.	7.7
286	En ze realiseren zich niet dat dat gewoon een ziekte is die nog steeds voorkomt.	9.5
287	Bijvoorbeeld in Noord-Amerika, Zuid-Amerika bepaalde delen van Afrika en Azië, komen elk jaar nog gevallen voor.	15.58
288	Maar het is minder gevaarlijk geworden omdat we beter weten waardoor het veroorzaakt wordt, we kunnen het sneller diagnosticeren.	14.03
290	En maatregelen nemen om te zorgen dat het niet verder verspreid.	7.91
291	Dus het is echt minder gevaarlijk dan het vroeger was.	9.56
292	Journaliste Jelena Trifonova geeft vanuit Europa leiding aan een onafhankelijk nieuwsplatform in de regio Irkoetsk waarbij ze veel informatie krijgt van inwoners.	8.32
293	Bij een longpest worden mensen heel snel echt ziek.	90.77
294	Hoesten, kortademigheid vaak ophoesten van slijm vaak ook met bloed daarbij.	89.75
296	Heel vaak overlijden mensen ook vrij snel met deze ziekte.	89.87
298	Nadat Darja donderdag overleed ging het ziekenhuis waar zij lag, direct in quarantaine.	15.8
299	En volgens de lokale bronnen waar journalist Jelena mee werkt zouden er gisteren ook meerdere ziekenhuizen in Irkoetsk voor drie weken lang in quarantaine zijn gegaan.	31.8
300	Volgens een woordvoerder van het Kremlin moet er vandaag vooral niet te veel worden gespeculeerd.	7.25
301	Ondertussen proberen de inwoners van Irkoetsk de humor ervan in te zien.	5.52
302	Als het gaat om een geval van longpest en daar wordt adequaat op gereageerd dan denk ik niet dat we ons heel veel zorgen hoeven te maken.	6.44
303	De geluiden dat er nu meerdere ziekenhuizen in quarantaine gaan doen mij wel wat twijfelen aan: Wat is hier nu echt aan de hand?	15.3
304	Maar als het gaat om een of zelfs enkele gevallen van pest dan weten we voldoende om dat te kunnen bestrijden.	4.71
305	President Trump liet zojuist weten dat hij Rusland hulp heeft toegezegd bij het laboratoriumongeluk.	76.99