Nieuwsuur 🇳🇱

_id 6a10bf22afbcd9c5e59abd2b
url https://npo.nl/start/serie/nieuwsuur/seizoen-2026/nieuwsuur_5442/afspelen
datetime 2026-05-22 22:00:00
description Cuba is een 'nationaal veiligheidsrisico' voor de Verenigde Staten, zegt de Amerikaanse buitenlandminister Rubio, die de mogelijkheid van een militaire interventie openliet. Ook president Trump heeft opnieuw dreigende taal richting Havana gesproken. * In tien jaar tijd sloot één op de vier papierfabrieken de deuren. Hoe erg is het dat deze industrie afneemt in Nederland? Econoom Mathijs Bouman zit in de studio. * Politiek, familie en zaken lopen bij Trump door elkaar sinds zijn terugkeer in het Witte Huis. De president draait aan de knoppen van het beleid en profiteert daar persoonlijk van, vooral met crypto.

 

Statements

idx statement score
0 888 LIVEPROGRAMMA, ONDERTITELING KAN ACHTERLOPEN Goedenavond het is 22.00 uur. 5.06
2 Met vanavond: De taal van de regering-Trump richting Cuba wordt met de dag dreigender. 7.7
3 De Cubaanse ambassadeur in Nederland maakt zich grote zorgen. 62.44
6 De hele familie Trump verdient aan een eigen cryptomunt. 50.13
7 Het is ook een middel waarmee partijen invloed op de president lijken uit te uitoefenen. 7.23
8 Maar eerst het laatste nieuws van vanavond met Jeroen. 3.86
9 Tulsi Gabbard stapt op als hoofd van de Amerikaanse inlichtingendiensten. 24.58
10 In een ontslagbrief schrijft ze dat ze vertrekt omdat haar man ziek is. 48.81
11 Iets meer dan een jaar geleden werd Gabbard aangesteld. 6.44
13 Er was kritiek, omdat ze geen inlichtingenervaring had en volgens sommige senatoren pro-Russisch is. 17.46
15 Totdat Trump de oorlog in Iran begon en de Amerikaanse inlichtingendienst twijfelde aan de Iraanse dreiging. 59.8
18 Correspondent Sjoerd den Daas in New York: Ze schrijft dat ze vertrekt omdat haar man ziek is maar persbureau Reuters beweert dat het Witte Huis haar heeft gedwongen. 36.46
22 Zoals bij het ontkennen van de verkiezingsuitslag van 2020. 15.93
23 Maar sinds de oorlog in Iran hebben we haar niet meer gezien of gehoord. 12.94
27 En dit een reden is om via de voordeur te kunnen vertrekken. 3.86
28 Volgens Rusland zijn bij een Oekraïense drone-aanval op een studentencomplex zes doden gevallen. 89.45
30 President Poetin spreekt van een opzettelijke en terroristische aanval. 44.83
31 Hier in Loehansk zouden in de nacht van woensdag op donderdag de Oekraïense drone-aanval zijn geweest. 32.31
33 Een vrouw die in de buurt woont, zegt dat ze wakker schrok. 83.68
34 De Russische beweringen zijn nog niet door onafhankelijke internationale media geverifieerd. 8.75
35 Oekraïne noemt het 'manipulatie' en zegt dat het alleen militaire doelen aanvalt. 85.46
36 Volgens Poetin zijn er in het gebied geen militaire doelen te vinden. 24.49
38 Zowel Rusland als Oekraïne ontkent expres burgers aan te vallen. 67.95
39 In Nederland is iemand opgenomen die mogelijk is besmet met ebola. 86.93
41 De patiënt is donderdagavond vanuit het Isala ziekenhuis in Zwolle per ambulance naar Nijmegen vervoerd. 20.22
42 De patiënt is in het Afrikaanse gebied geweest waar nu een ebola-uitbraak is en heeft milde klachten. 62.75
44 Daarmee wordt bedoeld dat deze persoon in dat gebied is geweest en in een gezondheidszorginstelling is geweest. 6.71
45 Maar dat type hele specifieke blootstelling waar een hoog risico aan zit dat we dat niet direct hebben kunnen vaststellen. 5.12
46 Bij een hoog risico zou het om direct contact met ebola-patiënten gaan. 23.26
47 De opname op een speciale isolatieafdeling in Nijmegen is dan ook een voorzorgsmaatregel. 30.14
48 We zien elk jaar een aantal van dit soort gevallen. 9.59
49 En vaak is het malaria of een andere infectieziekte die ook koorts veroorzaakt en is het geen ebola. 88.06
50 Of het daadwerkelijk om ebola gaat moet dus eerst vastgesteld worden en de resultaten van dat onderzoek zijn morgen bekend. 33.61
51 Op Schiphol zijn drie van de vijf Nederlanders aangekomen die meevoeren met de vloot met hulpgoederen voor Gaza. 82.1
52 Ze werden deze week door het Israëlische leger in internationale wateren opgepakt en meegenomen naar Israël. 10.25
53 Op Schiphol wachtte een groot aantal medestanders de drie op. 8.08
54 Een van hen voer twee keer eerder mee met zo'n Gazavloot. 5.73
55 Ik hoop echt dat dit heel veel bewustzijn heeft gegeven aan mensen die nog twijfelden. 4.29
56 Die nog het narratief van Israël aannamen van dit zijn allemaal AI-beelden. 27.95
58 Alleen dit is nu ontkracht, omdat zij zelf die film naar buiten hebben gebracht. 7.55
60 Dat heel veel mensen hopelijk nu wel hebben gezien hoe 't in het echt is. 3.93
61 Het vasthouden en vernederen van de activisten was te zien in een filmpje van de Israëlische minister Ben-Gvir. 56.79
62 Samen met het enteren van de schepen, wekte dit internationaal veel woede op. 5.72
63 Een van opvarenden vertelt hoe ze de afgelopen dagen heeft ervaren. 11.44
66 Op een gegeven moment Je krijgt geen water, je krijgt geen eten voor 48 uur. 86.21
71 Twee andere Nederlanders zijn eerder vandaag teruggekomen. 9.97
72 In de Cubaanse hoofdstad Havana demonstreerden duizenden mensen voor de Amerikaanse ambassade. 13.68
73 De demonstranten zijn tegen de aanklacht die er ligt tegen oud-president Raúl Castro. 13.8
74 Duizenden regeringsaanhangers scharen zich achter de oud-president. 20.56
75 Gisteren werd oud-president Raúl Castro aangeklaagd door de Verenigde Staten voor een misdrijf dat hij 30 jaar geleden zou hebben gepleegd. 72.07
77 Naast de demonstranten waren ook de huidige president Miguel Díaz-Canel en de kleinzoon van Castro erbij. 6.37
79 Cuba zou een 'nationaal veiligheidsrisico' zijn voor de Verenigde Staten aldus Amerikaans buitenlandminister Rubio eerder deze week. 52.65
80 En ook president Trump spreekt opnieuw dreigende taal richting Havana dat hemelsbreed op minder dan 400 kilometer van Miami ligt. 11.08
81 Zo wordt voormalig president Raúl Castro beschuldigd van onder meer samenzwering om Amerikanen te doden. 55.11
82 Hoe serieus is die aantijging en belangrijker: Hangt er een Amerikaanse militaire actie tegen Cuba in de lucht? 14.7
83 Een noodkreet van een ambassadeur van een land onder druk. 6.69
84 We zijn vandaag welkom op de Cubaanse ambassade waar de ambassadeur namens het regime in Havana haar ongenoegen uit. 4.55
86 Op Cuba is bijna geen brandstof meer te vinden nu president Trump eind januari de sancties drastisch opschroefde. 74.78
90 Zijn minister van Buitenlandse Zaken, Rubio deed er nog een schepje bovenop. 6.83
91 Mogelijk met dezelfde boodschap over de Chinezen en de Russen kwam de directeur van de CIA vorige week plotseling naar Cuba. 12.58
92 En woensdag volgde een aanklacht tegen oud-leider Raúl Castro. 9.62
93 Volgen de Amerikanen met Cuba het Venezolaanse scenario? 12.2
94 In tegenstelling tot Venezuela zie je dat de Cubanen al 67 jaar aan de macht zijn. 55.03
95 Ze zijn militair en ideologisch veel harder getraind. 26.25
97 Een soort urbane guerilla-achtige militaire activiteiten ná het bezetten van Cuba, als dat gebeurt, zal plaatsvinden. 6.3
99 De ambassadeur houdt in ieder geval rekening met een Amerikaanse militaire actie. 9.77
100 Als het inderdaad zo ver komt, kan Cuba dan nog rekenen op oude vrienden Rusland en China? 20.62
101 Beide landen, China en Rusland, zijn vooral geconcentreerd in de Taiwanse kwestie, die voor hen veel centraaler is in de Taiwanse kwestie, die voor hen veel centraler is en Rusland met Oekraïne. 20.5
102 En met beide kwesties heeft ook de Verenigde Staten mee te maken. 8.36
103 Ik denk niet dat zij bereid zullen zijn om 100 procent in te zetten voor Cuba terwijl dit niet de allereerste prioriteit is. 6.94
104 Maar de hoogleraar verwacht wel degelijk steun voor Cuba uit een andere hoek. 26.2
105 Landen als Brazilië en Mexico, de belangrijkste landen van Latijns-Amerika ik kan me niet voorstellen dat zij geen reactie, ik bedoel niet militair maar wel een hele sterke politieke reactie zouden doen. 7.85
107 Van: hoe kunnen wij een soort antwoord formuleren tegenover deze dreging die zij zien vanuit de kant van de VS. Ondertussen is het leven voor de Cubanen zwaar. 9.3
108 Zonder olie kan het verouderde energienetwerk nauwelijks draaien. 89.45
109 Scholen zijn gesloten en ziekenhuizen kunnen patiënten nauwelijks behandelen. 90.69
110 De ambassadeur heeft haar hoop op Europa gevestigd. 4.95
111 Mocht Trump besluiten tot de militaire invasie van Cuba dan staat er volgens de ambassadeur één ding vast: Correspondent Sjoerd den Daas deze keer in New York. 18.55
112 Waarom slaan Rubio en Trump deze week fellere taal uit in de richting van Cuba? 20.48
113 Waarom slaan Rubio en Trump deze week fellere taal uit in de richting van Cuba? 20.48
119 Rubio Is kind van Cubanen, opgegroeid tussen ballingen. 11.83
120 Hij werkt al lang toe naar het moment dat hij in een positie komt om het regime te laten vallen. 3.77
121 Hij is een van de nauwste vertrouwelingen van Trump. 6.57
122 Trump is op veel fronten bezig maar hij heeft ook behoefte aan een succesje op het internationaal toneel. 5.79
126 Al snel wordt een vergelijking met Venezuela gemaakt waar een regime-change door Trump werd afgedwongen. 18.2
129 Van het regime in Venezuela is de kop afgehakt waar de rest van het lichaam loopt daar gewoon door, alleen bij gratie van Trump. 17.27
130 Met de aanklacht tegen Castro wil men zo'n scenario hebben. 5.64
131 De juridische grondslag om van een rechter toestemming te krijgen. 44.26
133 Maar die is geen president, hij is 94 jaar oud, weliswaar met macht maar het is een van de vele scenario's. 7.15
136 Maar elk scenario, zeker militair ingrijpen daarvan is de vraag of Trump dat nu wil en of hij er ook de middelen voor heeft. 9.39
137 Is er wel steun in de VS voor wéér een buitenlands avontuur door de VS Absoluut niet. 10.41
140 Straks: Trumps eigen cryptomunt waar hij en zijn familie flink aan verdienen. 20.98
141 Maar die cryptomunt is ook een middel waarmee partijen invloed op de president lijken te kunnen uitoefenen. 30.13
142 Dat straks nu eerst: Het gaat niet goed met de papiersector in Nederland. 24.38
143 Zo verliest het Gelderse Eerbeek, eeuwenlang dé papierhoofdstad van Nederland in korte tijd hoogstwaarschijnlijk zijn tweede papierfabriek. 19.05
144 Het roept de vraag op of er nog toekomst zit in dit soort energie-intensieve industrie. 9.38
145 Ook Peter Wennink, die een gezaghebbend rapport schreef over de toekomst van de Nederlandse industrie ziet het vertrek van bepaalde energie-intensieve bedrijven als onvermijdelijk. 51.22
146 Maar voor medewerkers die soms al tientallen jaren bij de Eerbeekse fabriek werken is 't een hard gelag. 4.97
148 Normaal gesproken draaiden de machines en dan was er meer kabaal. 4.64
152 Vanwege sollicitatieplicht in de jaren 80 stuurt ze een brief naar papierfabriek Coldenhove. 9.12
153 Toen dacht ik: ik ga er gewoon een paar maanden werken en geld verdienen, lekker op reis. 3.37
161 Ik hoopte eigenlijk toch dat het wel goed zou komen. 4.31
162 Alleen de oorlog in Iran en in het Midden-Oosten die heeft ons echt genekt. 12.19
163 Eerbeek in Gelderland is van oudsher een belangrijk centrum voor papierfabriekage. 54.81
164 Het faillissement van deze Gelderse papierfabriek is meer dan alleen de sluiting van een bedrijf. 30.7
165 Al ruim 365 jaar werken generatieslang families in dezelfde fabriek aan de productie van hoogwaardig kwaliteitspapier. 6.99
167 Voor Eerbeek is het al de tweede papierfabriek in korte tijd die omvalt. 10.94
168 Met de laatste nachtdienst moet ik wachtlopen om te kijken of er niks weggehaald wordt of dat er nergens brand uitbreekt. 6.58
169 En als dat zo is, dan moet ik de autoriteiten waarschuwen. 4.0
172 Eerbeek en het papier zijn zo met elkaar verbonden dat zelfs het zwembad niet zonder de papierfabriek kan. Want het badwater wordt verwarmd door restwarmte van een fabriek die nu gaat sluiten. 14.3
173 Het zwembad krijgt geen geld van de gemeente, dus dit is de enige manier om met hulp van veel vrijwilligers het zwembad open te houden. 14.25
175 En welke gevolgen heeft het als straks dan alles daar stilligt? 6.09
176 Ja, dan hebben wij helemaal geen vorm van verwarming meer. 5.16
177 En dan duurt het niet zo heel erg lang en dan zakt de temperatuur onder wat het mag zijn. 4.29
181 Op 1 mei hebben zij surseance aangevraagd en op 2 mei gingen wij open. 5.54
184 Marjolein Hogenboom woont al 22 jaar in een rustgevend gebied aan de rand van Natura 2000. 8.51
186 Het vrachtverkeer van onder andere de papierfabrieken. 58.62
192 Is dit nou een uitzondering, zoveel vrachtwagens die hier langs rijden? 14.24
195 Het is eerder wat rustiger dan dat het een uitzondering is. 4.65
198 Bent u blij dat er nu één papierfabriek gaat sluiten? 10.55
201 Soms moet je meer naar de toekomst gaan kijken en dan is het verstandiger om het geld niet meer hierin te investeren. 4.51
203 En je ziet dat ze dat nu niet zijn en dat ze daardoor omvallen. 4.08
204 In het loop der jaren zijn in Eerbeek de huizen rondom de papierindustrie gebouwd. 14.98
205 Om bij de fabrieken te komen moeten vrachtwagens dwars door het dorp. 11.76
207 Met schoon water dat in beken van de Veluwe afstroomt. 6.44
208 Hierachter loopt een beek waar het ooit allemaal mee begonnen is. 3.93
209 Omdat er voor papierproductie enorm veel water verbruikt wordt. 85.48
210 Wij verbruiken op één dag ongeveer net zoveel als drie huishoudens in een heel jaar verbruiken. 27.93
213 Er werken een heleboel mensen die veel technische kennis hebben. 6.56
215 En uiteindelijk, daar moet je er een tijdje overheen stappen dat het een zegen is. 3.72
216 Ja, dat er heel veel toekomst in Eerbeek ligt maar dat het niet per se in de papierindustrie ligt. 8.57
217 Dat niet iedereen daar zo over denkt blijkt wel als een werknemer van de nog draaiende papierfabriek het verhaal infietst. 3.74
218 Hij is nog steeds boos over het rapport Wennink waarin de Nederlandse papierindustrie wordt afgeschreven. 39.38
219 Dat vind ik een hele domme uitspraak van meneer Wennink. 3.82
220 Ik heb hem vrij hoog zitten, maar op dit gebied slaat hij de plank volledig mis. 3.43
222 Dan heeft hij niet goed naar onze industrie gekeken want we leiden hier jonge mensen op. 13.7
223 We proberen banen te creëren, we maken hier karton. 6.57
224 En waarom zouden we nu materialen uit heel ver weg halen met heel veel transport-impact, terwijl het hier om de hoek zit? 6.9
225 Ik denk dat Wennink met een klassieke bril heeft gekeken naar het papiercluster hier in Eerbeek. 5.09
226 Als je dan alleen maar rokende schoorstenen ziet zo vlak op Natura 2000-gebieden, dan kun je misschien denken van wat moeten we daar nog mee? 23.74
229 Ik zie hier bedrijven die werken aan innovatie en verduurzaming. 5.79
230 En dan zie ik dus ook een toekomst voor deze papierindustrie op een duurzame manier die geen belasting op de natuur geeft. 6.23
240 Normaal gesproken was het hier een wirwar van heftruckschauffeurs en alles door elkaar. 3.84
241 Nog nooit heeft José in haar leven hoofdpijn gehad. 6.97
242 Maar sinds 6 mei, op het moment dat het nieuws bekend werd heeft ze een constant bonkend gevoel in haar hoofd. 4.99
247 Dus het zal heel raar zijn als het echt ophoudt, ja. 4.09
248 Mathijs, ingrijpend voor zo'n dorp als een fabriek sluit en mensen hun baan kwijtraken. 26.02
251 Maar in Nederland is de arbeidsmarkt nog altijd krap. 59.81
254 Dus het had op een slechter moment kunnen gebeuren. 4.01
255 Weekrouters schijnen al op zoek te zijn in Eerbeek. 9.32
256 Bij eerdere sluitingen bleek dat veel mensen snel aan het werk kwamen. 4.6
257 Het is de tweede papierfabriek in Eerbeek die sluit in korte tijd maar ook op andere plekken in het land zijn er de afgelopen 10 jaar 6 papierfabrieken verdwenen. 21.47
258 Waarom hebben juist papierfabrieken het zo moeilijk? 27.31
260 Maar die ook, heeft te maken met hoge energiekosten. 35.1
261 We hebben nu de tweede energiecrisis in korte tijd. 81.4
262 Hier zie je sectoren die zijn gekrompen in productie. 7.25
266 Heel goed gaat het vooral in de hightech, de regio Eindhoven. 4.28
267 Bedrijven die met techniek en machinebouw te maken hebben. 12.82
269 Hij schreef een paprapport over de toekomst van de Nederlandse industrie. 25.1
270 Volgens Wennink is de papierindustrie niet essentieel voor Nederland en kunnen we beter inzetten op andere sectoren. 38.05
273 Er is schaarste aan van alles, mensen, ruimte, stroom. 25.2
276 Hij kiest niet partijen die we zeker niet moeten doen maar papier net wel. 4.45
279 Aan de ene kantsectoren die belangrijk zijn voor onze defensie. 4.58
280 Anderzijds sectoren waarmee we kunnen scoren, hightech. 3.73
283 Hij bedoelt, we hebben ook andere energie intensieve sectoren. 14.89
284 Zoals de chemie, maar die zijn belangrijk voor andere bedrijven. 8.12
285 Bijvoorbeeld staal, dat is nodig voor windmolens voor de industrietransitie. 51.8
288 De gedeputeerdereportage zei, we kunnen het veel schoner doen. 6.87
289 Deden ze al, ze gingen richting elektriciteit er wordt veel gerecycled, ze waren bezig met recyclen van water. 12.92
291 Dat is het milieu, maar dan heb je niet over de mensen, of de stroom. 4.54
292 Kijk naar het grotere plaatje, dan zullen we moeten kiezen. 3.77
294 Volgende week wordt mogelijk duidelijk of er een doorstart in zit voor de papierfabriek Coldenhove in Eerbeek. 9.27
296 President Trump vermengt als geen andere Amerikaanse president voor hem, politiek met zakendoen. 44.82
297 De grotendeels ongereguleerde wereld van de crypto's lijken daarbij hét middel voor Trump, en zijn familie, om geld te verdienen. 77.02
298 Maar Trumps cryptomunt blijkt ook een nuttig middel voor partijen die hem politiek willen beïnvloeden. 18.66
299 En dat roept vragen op over mogelijke corruptie en belangenverstrengeling. 5.02
300 Op de dag van de mislukte aanslag afgelopen april had president Trump nóg een etentje. 47.61
301 Het selecte gezelschap bestaat uit de grootste investeerders in Trumps cryptomunt. 26.35
302 Het is het tweede besloten etentje in een jaar tijd voor Trumps crypto-investeerders. 9.76
303 En dat terwijl hij crypto eerder nog oplichting noemde. 22.24
304 Cryptomunten zijn een vorm van digitaal geld die functioneert zonder tussenkomst van banken of overheden. 77.83
305 De bekendste is de Bitcoin, waar investeerders veel geld mee proberen te verdienen. 72.23
306 Daarnaast bestaan er andere cryptoproducten, zoals de zogeheten 'governance tokens'. 14.93
307 Die leveren investeerders geen geld, maar zeggenschap op vergelijkbaar met aandelen. 17.17
308 Trumps crypto-handel loopt via het bedrijf World Liberty Financial- dat hij oprichtte samen met Steve Witkoff inmiddels zijn onderhandelaar in het Midden-Oosten. 13.57
310 Investeerders kopen daar voor honderden miljoenen dollars cryptoaandelen en cryptomunten. 29.38
311 Driekwart van de opbrengst gaat richting de Trumps het andere kwart gaat naar de Witkoffs. 31.48
312 Het vermogen van Trump is tijdens zijn tweede presidentschap van bijna 2,3 miljard gestegen naar zo'n 6,5 miljard. 41.07
314 Sinds Trumps aantreden staakte de toezichthouder op de cryptohandel veel onderzoeken naar misstanden. 47.68
315 En dat is beleid, zegt de toezichthouder zelf tegen Nieuwsuur. 12.94
316 Niet alleen de Trumpfamilie profiteert van de cryptohandel. 84.76
318 Zo is daar Sheikh Tahnoon bin Zayed al Nahyan de nationale veiligheidsadviseur van Abu Dhabi. 7.74
319 Hij investeert 500 miljoen dollar in Trumps cryptobedrijf en krijgt daarmee bijna de helft van alle aandelen in handen. 14.9
320 Het grootste deel van het geld vloeit naar de Trumpfamilie. 60.9
321 Wat de sjeik ervoor terugkrijgt, wordt enkele maanden later duidelijk: Trump besluit, ondanks bezwaren van zijn veiligheidsadviseurs een grote partij geavanceerde AI-chips aan de Emiraten te leveren. 20.29
322 De verstrengeling van belangen roept weerstand op bij de Democraten. 7.77
323 Maar met 't Congres in Republikeinse handen zijn zij machteloos. 3.54
324 Ondertussen voert Trump een wet in die crypto-investeringen nog aantrekkelijker maakt. 72.36
325 En er is nog een wet in de maak, die gunstig is voor crypto. 13.86
326 Op ons Youtube-kanaal kunt u een langere reportage zien over Trumps crypto-zakendeals. 30.93