Nieuwsuur 🇳🇱

_id	69cae1f95a3cec2158be1bf6
url	https://npo.nl/start/serie/nieuwsuur/seizoen-2026/nieuwsuur_5394/afspelen
datetime	2026-03-30 22:00:00
description	Vluchtelingen in Libanon zijn sinds de oorlog met Israël afhankelijk van geld uit het buitenland, vooral van Libanezen in de diaspora. Door sancties tegen Hezbollah en risico's op witwassen, durven sommigen het niet te sturen. We spreken Libanezen in Nederland over inzameling en zorgen. * Een op de tien kiezers stemde bij de afgelopen gemeenteraadsverkiezingen via een volmacht. Internationale waarnemers hebben er al jaren kritiek op. Jurist Ingrid Leijten schuift aan in de studio. * Door de oorlog in het Midden-Oosten stijgen gasprijzen, waardoor vraag naar warmtepompen en zonnepanelen bij installateurs enorm toeneemt, meldt NVDE.

 

Statements

idx	statement	score
0	888 Goedenavond het is tien uur, welkom bij Nieuwsuur.	3.93
1	Met vanavond: De zwakke plek van onze democratie, zo kijken experts naar het stemmen bij volmacht volmacht.	16.46
2	Libanon is financieel afhankelijk van Libanezen in het buitenland, de diaspora.	77.1
4	Cv-ketel eruit, warmtepomp erin, of toch maar die electrische auto?	39.57
9	Maar eerst: het laatste nieuws van vanavond, Youssef.	4.1
10	In Gorinchem wordt op vanavond gestemd of de gemeenteraadsverkiezingen daar over moeten.	13.08
11	Bij de verkiezingen 2 weken geleden zouden er mogelijk stemmen zijn geronseld.	7.36
12	De gemeenteraad moet de beslissing uiteindelijk maken.	8.35
19	In de eerste termijn hebben ze uitgelegd hoe ze erin staan.	4.18
20	Stadsbelang, VVD, ChristenUnie en de SGP zijn voor een herverkiezing.	12.52
24	Maar er is nog een partij goed voor 2 zetels die de doorslag kan geven maar die hebben nog niet gezegd hoe ze erin staan.	5.76
27	Omdat wij daarmee in ieder geval willen voorkomen dat de nieuw te installeren raad toch een zweem van fraude krijgt.	7.04
28	Want laten we nog steeds vooropstellen dat het allemaal verdenkingen zijn.	4.94
29	En dat willen wij voorkomen en daarmee willen wij eigenlijk de kiezer opnieuw in positie brengen.	4.1
31	Het maximale voor ons is wel een gedeeltelijke herstemming.	5.23
32	Dus kijken of we daar met elkaar uit kunnen komen op welke stembureaus dat dan eventueel zou plaatsvinden.	5.28
35	Ga je voor uiteindelijk de keuze voor mogelijke fraude of ga je voor eerlijke verkiezingen, die nog een kans geven?	9.98
36	En dan ligt het bij ons echt voor de hand om dan eerlijke verkiezingen te kiezen voor onze inwoners.	4.59
44	Het Israëlisch parlement heeft vanavond ingestemd met het actief invoeren van de doodstraf.	60.91
45	Het gaat gelden voor moord met terroristisch motief.	31.92
46	De wet is zeer omstreden en volgens tegenstanders alleen gericht op Palestijnen.	51.76
47	De blijdschap is groot bij ultrarechts in de Knesset, want de omstreden wet was hun voorstel.	46.11
49	Met name voor hen die al door Israël gevangengehouden worden.	12.7
51	Ook vanuit Israël zelf klinkt kritiek, bijvoorbeeld vanuit mensenrechtenorganisaties.	14.73
52	En ook verschillende Europese landen hebben zich al uitgesproken tegen de wet.	12.12
54	Alleen in noodgevallen mogen Amerikaanse militaire vliegtuigen nog gebruik maken van het Spaanse luchtruim.	58.78
55	Dat heeft de regering bevestigd na berichten in een Spaanse krant.	15.65
56	De regering van premier Sanchez verbood al bij het begin van de oorlog met Iran dat Amerikanen vanaf hun Spaanse bases Moron en Rota aanvalsvluchten op Iran uitvoerden.	44.93
57	Op dat moment waren er hoofdzakelijk tankvliegtuigen gestationeerd.	11.76
58	Die zijn toen direct door de Amerikanen naar andere bases verplaatst.	10.65
59	Veel effect heeft het sluiten van het luchtruim voor de Amerikanen dus niet.	79.77
61	En daarom roept Spanje de Amerikanen op om zich in te spannen voor het opzetten van een internationale vredesmacht.	43.3
63	De Surinaamse oud-president Chan Santokhi is overleden.	50.19
65	Santhoki zou onwel zijn geworden in zijn woning en is toen met spoed naar het ziekenhuis gebracht.	15.75
67	Santokhi was van 2020 tot vorig jaar president van Suriname.	9.53
68	Ook was hij voorzitter van de VHP, de Vooruitstrevende Hervormings Partij.	6.08
69	Hij nam het stokje over van Desi Bouterse als president.	6.93
70	Ik wens jullie beiden, zowel de vicepresident als u als president heel veel wijsheid en kracht toe om de kar verder te trekken.	4.74
71	In 2021 bracht Santokki een werkbezoek naar Nederland.	9.65
72	Hij werd afgelopen zomer opgevolgd door Jennifer Simons.	7.05
73	Voor zijn politieke carrière werkte Santokki bij de politie.	9.28
74	Hij leidde het onderzoek naar de Decembermoorden, waarin Boutersen hoofdverdachte was.	14.96
76	En Mariëlle, jij hebt meer over de oud-president van Suriname.	5.79
85	Hij wilde terugkomen en hij vroeg mij als campagneleider.	5.44
88	Ik heb weinig mensen meegemaakt waarvan ik vind dat hij echt wat anders moet gaan doen.	3.84
92	Ik zei: meneer de president dat moet u echt niet doen.	5.53
94	Hij legde uit wat er moest gebeuren zodat hij weer terug kon keren.	3.51
95	Ik had nauwelijks ruimte om met hem van gedachten te wisselen.	3.44
97	Medio vorig jaar moest hij plaatsmaken voor Jennifer Simons.	6.69
99	Maar ik zei, president besef dat twee partijen die met u een coalitie vormen terwijl de coalitie-uitslag nog moest worden vastgesteld al bezig waren met de partij van Bouterse om een coalitie te vormen.	7.4
100	Er heeft in feite onder het mom van de verkiezingsuitslag een coup plaats gevonden.	18.41
101	Want alle partijen zeiden: Met deze man willen wij niks te maken hebben.	5.09
102	Ze hadden niks tegen de VHP maar wel tegen Santokhi.	9.39
105	In 2020 heeft heel Suriname hem de credits gegeven.	8.31
106	Hij geen orde op zaken stellen na 10 jaar wanbeleid van Bouterse.	8.75
107	Hij had de partij opengesteld voor alle etniciteiten.	6.28
109	Maar na een paar maanden benoemde hij zijn vrouw als lid in de raad van commissarissen bij de staatsolie.	8.85
110	Dat is hem zijn hele leven lang verder aangedragen.	3.63
112	En wat ik observeer is dat alle mensen die met hem hadden gewerkt aan dat succes allemaal een mooie baan hadden gekregen.	3.84
113	Zijn vriendenkring heeft eigenlijk misbruik gemaakt van zijn goedheid.	7.75
114	Ik heb meegemaakt hoe hij voorzitter is geworden van de partij.	4.58
115	Het is een goedgelovige, aardige man die te goeder trouw is.	4.31
116	Dus de haviken in de partij die hebben zich meester gemaakt van zijn partij.	3.7
120	Wat mij vandaag opvalt is dat ondanks die immense kritiek dat hij niet deugde dat je vanavond op socials toch een soort eenheid ziet.	4.66
122	Hij had het slecht gedaan maar niet dat hij zo aan zijn einde komt.	4.23
126	Vanaf die verkiezingsnederlaag cumuleerde het in stress en ergernis Maar zoals ik hem op 30 januari op kantoor zag was er ook veel leed.	5.81
128	Net als bij de vorige energiecrisis, is het het gesprek van de dag: De een overweegt toch maar afscheid te nemen van die cv-ketel.. en over te stappen op een warmtepomp.	6.71
129	En ander dubt weer over de aanschaf van een elektrische auto want dan hoef je niet meer zo duur te tanken.	10.42
130	Volgens experts is dit hét moment voor een energietransitie.	66.33
133	Straks over de hobbels op weg naar zo'n groene economie.	6.22
142	Heeft u weleens nagedacht over een elektrische auto?	6.54
143	Ja, de volgende auto gaat misschien een elektrische worden.	4.52
155	En ja Heeft u weleens nagedacht over een elektrische auto?	6.59
156	Ja, iedereen denkt nu over een elektrische auto, hè.	9.82
159	Zeker de laatste twee weken gaat het echt heel hard.	5.05
161	Eigenlijk een beetje vanaf begin februari en nu de laatste twee, drie weken is de vraag heel groot.	3.67
163	Nou, ik denk wel 40 Nou, ik denk wel 40 tot 50 procent hoger als Bijna wel een verdubbeling van wat we eerst hadden.	10.2
164	In deze productiehal, waar warmtepompen worden gemaakt merken ze sinds het begin van de Iran-oorlog ook een aanmerkelijk verschil in de vraag.	25.15
165	Het kan verkeren, want nog niet zo lang geleden zat de verkoop van warmtepompen juist flink in het slop.	48.94
168	De toenmalige overheid had minder interesse in verduurzaming.	46.11
169	En dat leidde er inderdaad toe dat de markt wat terugliep.	5.88
170	We merken dat de interesse naar warmtepompen enorm is toegenomen.	66.86
172	En het resulteert ook dat de productielijn hier op volle toeren moet draaien om die vraag in te kunnen vullen.	4.4
174	Je ziet dat hier een behuizing op die band staat waar elke keer componenten aan toegevoegd worden.	3.5
175	En aan het eind van de rit, en dat duurt in totaal 84 seconden is de warmtepomp helemaal gereed, is-ie gescand zoals je ziet en kan-ie getest worden, en verpakt, en opgestuurd aan de instructeur.	5.12
181	Laadpunt zit aan de voorzijde, kan snelladen, driefasen laden.	18.7
184	Je hebt gewoon een luxere auto, want je hebt altijd een automaat.	12.83
185	En dat zijn natuurlijk voordelen die elektrische auto's hebben ten opzichte van benzineauto's.	16.43
186	En ik denk dat daarom je nu echt het kantelpunt de andere kant op ziet gaan.	4.11
187	En dan heb je natuurlijk ook nog de hybride- en de plug-inhybride-auto's.	3.84
189	Ja, dat gaat ook Eigenlijk verkopen we bijna niks anders meer.	3.6
190	De gewone benzineauto's, dat is bijna niet meer te koop.	8.2
191	Kunt u eens concreet maken wat een gemiddeld huishouden bespaart met zo'n warmtepomp?	26.17
193	En dat houdt een bedrag in tot 1500 euro per jaar voor een gemiddeld gezin.	15.75
194	Maar je moet hem ook nog eerst even aanschaffen, natuurlijk.	3.92
195	Je moet hem wel eerst even aanschaffen en daar is een bedrag mee vermoeid.	5.17
196	Dat begint bij 3500 euro en kan iets meer oplopen afhankelijk wat voor toestel je hebt.	8.8
197	En wat nog het allerleukste is, dat laat ik ook even zien Deze auto heeft namelijk een frunk.	4.51
199	Een hele mooie ruimte Een hele mooie ruimte hieronder en daar kan je een beetje smokkelwaar in meenemen.	3.84
200	Of je legt je laadkabel erin, dat kan natuurlijk ook.	11.87
201	Olof van der Gaag van de Nederlandse Vereniging Duurzame Energie, welkom.	6.03
203	Ziet u het ook dat de oorlog duurzame energie nu momentum heeft?	18.23
204	Je ziet dat door dit soort oorlogen de energiehuishouding van mensen een speelbal is van de geopolitiek.	23.51
212	Maar een elektrische auto kost ook een flink bedrag.	21.23
214	Er is bijvoorbeeld geen subsidie voor de aanschaf van tweedehands elektrische auto's.	37.36
216	Dat zijn ook maatregelen die een structurele oplossing bieden.	4.33
217	U heeft de wind in de rug en ook het kabinet heeft plannen voor duurzame energie.	9.45
218	In het coalitieakkoord staan plannen voor extra laadpalen bijvoorbeeld.	16.15
219	Waar is nu in deze crisis de snelste winst te behalen?	16.05
223	We hebben al veel verduurzamen toen Rob Jetten nog energieminister was.	81.86
226	Dat is het beste wat we nu kunnen doen mensen en bedrijven helpen met investeringen.	3.89
228	We moeten ook zorgen dat we meer overgaan op duurzame energie van eigen bodem.	14.66
229	Daar hebben we wel snellere procedures voor normen.	5.78
230	Omdat er vaak veel te lang praten voordat we kunnen bouwen.	6.24
237	Als je in de daluren je elektrische auto oplaadt is er genoeg ruimte.	62.46
240	De afgelopen week hebben we ook de minister van financiën horen zeggen zeker ook met de crisis die gaande is dat de marges klein zijn, er is weinig geld en er is ook druk op het kabinet om iets te doen voor de mens aan de pomp.	19.15
242	1 miljard zou het kosten om de energieprijs naar beneden te krijgen.	84.79
244	Je kunt ook subsidie geven voor een tweedehands elektrische auto voor dat geld.	20.86
245	Dan moet je natuurlijk wel dat andere bedrag zelf erbij kunnen leggen.	4.17
247	Een elektrische auto heeft € 100 lagere kosten per maand.	87.07
248	Die investeringen verdienen zich binnen vijf jaar terug.	10.07
251	De hoofdstad werd vandaag weer gebombardeerd vanuit Israel.	9.96
252	Als gevolg van die aanvallen zijn er nu meer dan een miljoen Libanezen verdreven uit wat Israël zogenoemde evacuatiezones noemt.	57.85
254	Omdat de staat niet in staat is te helpen hulporganisaties door bezuinigingen minder geld hebben doen Libanezen in het buitenland dit.	85.02
255	De diaspora stuurt elk jaar miljarden naar Libanon en in tijden van oorlog is deze hulp cruciaal.	82.24
256	Maar geld sturen naar Libanon is vanwege sancties tegen Hezbollah en corruptie niet geheel zonder risico.	44.53
257	Hij leeft in de evacuatiezone, in het zuiden, maar gaat niet weg.	14.17
258	Die financiële last wordt gedragen door Libanezen in het buitenland, de diaspora.	37.49
259	Deze vluchtelingen hier krijgen hulp uit het buitenland.	61.4
260	Een zus in Canada, een dochter in de VS of een zoon in Australië.	6.63
262	Een deel van dat geld uit het buitenland komt binnen via banken maar een veel groter deel via overbookingskantoren die wereldwijd vestigingen hebben.	18.56
263	En hier, bij zo'n kantoor, konden we alleen terecht voor openingstijd.	5.58
265	Ook vanuit Nederland proberen Libanezen een steentje bij te dragen.	34.32
266	Want de familie van Ali Hojeij in Libanon heeft hulp nodig.	29.84
268	Maar geld versturen naar Libanon is niet geheel zonder risico en daar weet Ali alles vanaf.	8.0
269	Hij helpt financiële instellingen bij het bestrijden van fraude.	42.41
271	Sommige mensen hebben al vragen gekregen van hun bank of van Tikkie waarmee geld wordt ingezameld.	7.5
272	Daarom vinden veel Libanezen het moeilijk om hulp te sturen.	88.26
273	Stel dat het geld in foute handen terechtkomt, of bij de verkeerde personen.	5.34
274	Dan komen ze terug naar jou en heb je de consequenties daarvan.	4.39
275	Ik wil het niet, en ik denk veel mensen zoals ik het niet willen.	3.88
276	Mohammad maakt zich er zorgen om en vindt dat onacceptabel.	18.76
277	De Libanese regering heeft niet de middelen om zelf de basis te regelen voor de mensen die op straat slapen.	87.91
280	Dus ik denk dat het een schande is dat wij er over moeten nadenken en dat we een mentale druk voelen bij donaties.	5.32
282	En vooral kleinschalige hulporganisaties als de hare merken dat er zorgen zijn bij die donateurs.	12.91
283	En de Libanese gemeenschap in Nederland heeft Ali Hojeij die heel goed weet wat de regels zijn.	8.18
284	Zo heeft de Libanese gemeenschap al op allerlei manieren kunnen bijdragen.	4.59
285	Met matrassen, voedselpakketten en bijvoorbeeld medicijnen.	21.7
286	Ik denk dat er een grote sfeer van trots is voor de donaties die ze kunnen verzamelen.	3.9
287	Soms gaat het niet om grote bedragen, maar de impact is wel groot.	3.8
289	Ik zie eigenlijk video's teruggekoppeld aan de chat met veel dankbaarheid van de partijen daar.	3.99
291	In Gorinchem wordt nog steeds vergaderd over de verkiezingsuitslag.	7.38
293	Ingrid Leijten, hoogleraar Staatsrecht aan de Tilburg University.	9.32
298	Je gaat je daarin verdiepen en dan is er echt een lastige.	4.85
300	Ze kunnen tot de conclusie komen dat de stemming ongeldig moet zijn.	4.42
306	Het is vooral belangrijk dat de raad daarover een oordeel velt naar eer en geweten.	4.48
307	En wat je daarbij moet afwegen is: wat wil je bereiken met een herstemming?	5.5
308	Het kan niet gaan om iemand die wellicht fraude heeft gepleegd want daar is een strafproces voor eventueel.	8.17
310	Ja, maar we moeten afwachten of dat tot vervolging gaat leiden.	6.49
312	En zat bij de raad frustratie dat zij nu een nieuwe keuze moeten maken terwijl daarover nog weinig bekend is.	11.55
313	Maar het moet nu gaan om de mensen die niet vrij konden stemmen en die nog een keer een kans geven.	3.89
318	Maar er zijn verschillende signalen binnengekomen al voor de verkiezingen en ook bij de politie.	5.2
319	Het was opvallend dat een kandidaat-raadslid steeds kwam met volmachten.	6.21
320	Steeds op dezelfde manier met een paperclip aan elkaar gemaakt.	3.68
340	Op de Haagse Markt in het hart van de Schilderswijk hebben aardig wat mensen gestemd.	4.33
341	Je stem uit laten brengen door een ander persoon via een volmacht, dat kennen ze hier wel.	5.82
342	Heeft u nog met de volmacht ook van iemand anders gestemd?	5.29
358	Buitenlandse waarnemers van de OVSC die de afgelopen gemeenteraadsverkiezingen toezicht hielden, kennen het niet.	31.36
359	Nieuw voor een Griek, maar hier in Den Haag volkomen normaal.	4.1
360	Op deze plek, vlak bij de markt werd tijdens de laatste gemeenteraadsverkiezingen 35,8% van de stemmen uitgebracht via een volmacht.	7.92
362	En ook hier, even verderop, in het stembureau aan het Mandelaplein werd bijna 32% van de stemmen via een volmacht uitgebracht.	9.33
366	Adil Mahmood, die wij om praktische redenen telefonisch interviewden is factievoorzitter van DENK in Den Haag.	5.84
367	Ik vind het goed dat mensen gebruik maken van hun stemrecht.	5.15
368	Vanuit DENK hebben we de oproep gedaan om niet alleen te stemmen.	13.89
369	Denk ook aan je buren, je vrienden, familie En we weten dat heel veel ouderen ook wat minder mobiel zijn dus die moedigen hun kinderen ook weer aan om juist te stemmen.	39.49
370	En dan werkt het nog opkomstbevorderend, dus ik zie daar wel een positieve kant bij.	4.23
372	Dus in deze wijk trekt DENK traditioneelgetrouw veel stemmen.	10.02
374	In Den Haag zitten we altijd wat hoger als het gaat om het percentage in een aantal wijken.	50.08
377	Als er maar één signaal is, gaan de ambtenaren erop af.	4.91
378	Alle afwijkingen van bepaalde stembureaus worden bekeken, gecontroleerd.	7.53
380	Ik vind het ook belangrijk dat we niet meteen met argwaan kijken hiernaar.	4.25
381	Het is een constatering wat precies past, ook binnen de regels natuurlijk ook.	4.48
382	En dat mensen elkaar helpen om te stemmen, dat kun je niet een-op-een verdacht maken.	8.44
384	Want hier gaat het ook om betrokkenheid en solidariteit.	4.12
390	Ja, ik zeg niks, dus Zij heeft mij gezegd op wie ik moest stemmen.	3.81
400	Heeft u ook nog een volmacht gebruikt, ingevuld van iemand anders?	4.51
406	Ze was een beetje ziek, dus daarom heb ik voor haar gestemd ook.	4.77
407	En u heeft dus voor uw dochters op DENK gestemd ook?	19.89
411	Je moet ook ervan uitgaan dat je niet onder dwang je volmacht hebt moeten geven.	4.77
414	Alleen dan roep ik mensen op om dat nog eens te melden.	3.71
422	Want je kan ook zonder volmacht gaan stemmen en toch je gedwongen voelen om die en die stem uit te brengen.	6.34
425	Hier zie je hoeveel mensen gebruikmaken van die volmacht.	5.37
426	Dus als je dat moeilijker maakt raakt het misschien ook aan de opkomst?	5.6
428	Er is ook kritiek geuit, internationaal op ons systeem van met volmachten stemmen.	6.84
429	En dat gaat ook om de mate waarin wij daarvan gebruikmaken.	3.86
433	En in de wet staat dat je alleen met volmacht moet laten stemmen als je verwacht niet zelf aan de verkiezing te kunnen deelnemen.	49.83
442	Dus als je dan gaat ronselen dan moet je wel redelijk georganiseerd te werk gaan.	4.68
443	En wat ook een probleem blijft: Nu ligt de aandacht op het ronselen maar dat komt eigenlijk niet veel voor.	4.18
444	Wat wel veel voorkomt is dat mensen een volmacht afgeven zonder steminstructie.	48.64
445	En dat is dus verplicht dat je zegt op wie er gestemd moet worden.	8.18
448	We gaan afwachten wat er in Gorinchem wordt besloten.	4.57
450	Straks is er nog nog het late NOS Journaal, op NPO 1.	5.92
452	En morgen zijn wij er weer met Nieuwsuur om tien uur op NPO 2.	5.17