Ter Zake 🇧🇪

_id	6abff38329df0bef0437ce64
url	https://www.vrt.be/vrtmax/a-z/terzake/2026/terzake-d20261002-a177
datetime	2026-10-02 20:00:00

 

Statements

idx	statement	score
1	Het debat in het Vlaamse Parlement over de begroting is nog steeds aan de gang.	12.38
2	De oppositie is niet te spreken over de gemaakte keuzes.	4.64
3	We gaan naar Willem Van Mullem in het Vlaams Parlement.	6.21
5	Franse leerlingen en studenten zijn laaiend en komen op straat voor beter onderwijs in betere omstandigheden.	90.42
7	Zondag houdt Brazilië de eerste ronde in de presidentsverkiezingen.	25.23
10	Twee dagen na de presentatie van de begroting stroopte vandaag de oppositie de mouwen op in het Vlaams Parlement.	7.59
11	Tel- en rekenwerk, keuzes en prioriteiten, alles was voer voor debat.	3.46
12	Willem Van Mullem, jij hebt het de hele dag gevolgd.	3.54
15	Ondertussen tien uur na de start van het debat met slechts drie kwartier pauze.	5.56
17	De andere gaat wat meer op zijn hand leunen dan een paar uur geleden.	3.38
18	De minister-president zei lachend: het wordt mogelijk nachtwerk.	14.54
19	Dat is de verwijzing naar de moeilijke begrotingsgesprekken.	4.37
29	Ik heb heel vaak de uitspraak gehoord: je gaat in de zakken zitten van de werkende mens, van de gezinnen.	5.02
33	En als het gaat over bepaalde thema's, dan kregen de ministers kritiek van een bepaalde kant.	7.78
35	Links gaf daar heel veel kritiek op minister Gennez.	15.56
36	En het thema werk, dat is het thema van Zuhal Demir van N-VA. Dan komt het van de rechts, van de oppositiepartij Anders.	6.03
37	Als de thema's schuiven, kwam het van de ene of de andere kant.	3.55
39	En ze vroegen ook of ze wel alle tabellen hadden gekregen.	8.46
41	Op dat laatste zegt de regering: wij hebben nog nooit zoveel cijfers kunnen geven voor de start van zo'n debat.	8.0
43	Maar ze zeggen dat ze moeilijke keuzes moesten maken op een moeilijk moment.	4.02
44	En dan werd er vaak verwezen naar de geopolitieke situatie.	6.27
45	Het Vlaanderen van 2026 is niet dat van 2024 en dat geldt ook voor de wereld.	16.4
46	Dan verwijzen ze naar vele conflicten in de wereld die ook bij ons een impact hebben.	5.28
47	Maar de ministers moesten dan verdedigen waarom ze die keuzes hebben gemaakt.	12.45
48	Minister Zuhal Demir zegt dat ze niet aan onderwijs mocht komen en dus moest ze het zoeken bij subsidies voor werk.	56.79
50	Zij heeft op sommige portefeuilles knopen moeten doorhakken.	3.9
51	En het debat gaat fel op en neer tussen de oppositie en de ministers.	4.59
53	En dan komt ook de minister-president tussen en hij trekt dat naar zich toe.	5.43
55	Hij wil ook af van het imago van boekhouder en hij wil tonen dat er eendracht is in deze regering na een moeilijke week.	9.5
57	Maar collega Stein Falk heeft alles op een rijtje gezet.	4.5
59	We kunnen dan nu starten met het debat over de Septemberverklaring.	12.94
60	Minister-president, als u voortaan nog eens tegen uw vrouw zegt dat u over een kwartiertje thuis zal zijn, dan gooit ze de frieten best nog niet in de friteuse want die zullen ijskoud zijn tegen dat u er bent.	5.77
61	Het is zeer verleidelijk, collega's, om het hier vandaag te hebben over het circus van de afgelopen weken.	5.92
64	Terwijl jullie miljonairs blijven subsidiëren om met hun privéjets op vakantie te gaan, mogen werkende mensen en zelfstandigen opnieuw de rekening betalen.	76.31
66	Dat is het enige dat deze regering nog te bieden heeft.	4.63
68	Maar ik zou het eigenlijk liever een dikke nul noemen.	3.8
69	Nul visie, nul groeiplan, nul zicht op de toekomst.	4.11
73	Maar we zijn er wel allemaal samen van overtuigd dat we dit doen in het belang van de Vlamingen.	5.18
74	En verschillenden onder u, ook vanuit de oppositie, hebben dat ook onderlijnd.	5.47
75	Er is ook een evenwicht in het belang van die Vlaming.	10.16
76	Te veel geld uitgeven, is niet in het belang van die Vlaming.	17.63
77	Op lange termijn komt dat altijd terug en ontploft dat in je gezicht.	4.5
86	15 jaar minister-president van de N-VA, schuld maal drie en ze gaat naar maal vier.	8.72
87	Meneer de minister-president, u wordt mister 100 procent.	15.09
88	We gaan naar een schuldgraad van meer dan 100 procent.	82.29
89	Er is één regering in België waar 27 jaar, van 1999 tot nu, de minister van Financiën geleverd werd door Open VLD en nu door Anders.	8.21
92	De schuld is daar veel groter en 1 miljard tekort op 7 miljard.	53.3
98	Ik hoor hier de opmerking geschreeuwd worden: Wat we zelf doen, doen we beter.	4.4
100	Daar staat heel duidelijk in dat de Vlaamse schuld prima houdbaar is, maar we zien inderdaad in het Brussels Hoofdstedelijk Gewest waar de VLD de minister van Begroting levert waar het ronduit hoog, de stress en dus het risico hoog is, over heel de lijn.	58.33
102	Goedenavond, Carl Devos, professor politieke wetenschappen van de UGent.	5.23
103	Dat was een heel korte samenvatting van een heel lange dag.	3.8
107	Het is de belangrijkste dag van het politieke jaar.	4.59
108	De regering legt de plannen voor aan het parlement.	10.78
109	Ze vraagt of ze die plannen kan uitvoeren mits een stemming tegen de oppositie.	7.17
111	De begroting die op tafel ligt is die voor drie jaar.	8.91
115	Dat verklaart waarom er zoveel gediscussieerd moet worden, want er zit veel in de begroting.	4.08
117	Ik vind niet dat de oppositie erin geslaagd is om het de regering moeilijk te maken.	5.42
119	We zijn wel niet apetrots op de beslissingen, maar ze moesten genomen worden.	3.67
125	En daarom komen ze terugkomen op gemaakte beloftes en ze moeten maatregelen die beslist zijn omkeren omdat de wereld veranderd is.	5.08
131	De minister-president heeft zelf gezegd in interviews achteraf dat ze wat de groei stimuleert willen ontzien.	41.7
133	Bart de Wever zal dat ook zeggen op het federale niveau.	5.99
134	En dus heeft men ingegrepen op dingen die pijn doen maar die de groei sparen.	4.17
135	Dat is de visie van de regering om het evenwicht te bereiken.	4.28
136	Heeft de oppositie een punt als ze zegt dat de middenklasse vooral betaalt?	50.6
138	De regering maakt een artificieel onderscheid tussen de burger en de overheid.	9.33
139	Alsof er dus geen ambtenaren ontslagen worden of dienstverlening verminderd wordt.	6.06
141	Maar de burger doet dus ook veel gezien de registratierechten en de dienstencheques.	8.74
142	Die zorgen ervoor dat de befaamde middenklasse waar iedereen de mond van vol heeft, de hardwerkende Vlaming die onderneemt en spaart, die wordt door de maatregelen getroffen.	9.92
144	En dat verzwakt de partijen om te zeggen dat ze de middenklasse verdedigen.	12.65
147	We gaan even kijken naar een korte quote van minister van Onderwijs Zuhal Demir.	7.36
148	Ze werd in de wandelgangen omstuwd door een klas kinderen.	9.6
153	Heb ik het goed begrepen: gaat u aan een lerarenopleiding beginnen?	5.66
155	Ik ben eigenlijk al gestart aan mijn opleiding in de avondschool.	5.16
157	Is dat dan zo gemakkelijk of heeft u als minister zoveel tijd om dat te combineren?	8.69
158	Nee, het is vooral avondonderwijs en in het weekend.	11.37
159	En ik denk dat het heel goed is dat ik als minister van Onderwijs ook wel het beroep van de leerkracht door en door leer kennen.	4.75
160	Zou het een lieve juf of een strenge zijn, denken jullie?	4.44
165	Als je niet streng bent, zie ik jullie misschien niet graag genoeg.	3.97
168	Wie weet na een politieke carrière misschien ooit juf.	4.32
170	Ze doet het 's avonds en in het weekend en in haar vrije tijd.	5.06
171	Het is toch moeilijk te combineren met een zware ministerpost.	5.16
172	Maar het is natuurlijk levenslang leren in de praktijk.	3.98
173	De minister volgt dus de opleiding waar ze voor bevoegd is.	11.69
174	Ze kan dus mee discussiëren over het statuut van leerkrachten.	9.92
175	Maar belangrijker dan het feit dat ze onderwijs volgt, is dat ze onderwijs heeft kunnen vrijwaren van besparingen.	6.7
177	Het is een straffe prestatie dat er niet op bespaard wordt.	5.01
178	Onderwijs en welzijn zijn departementen van N-VA en Vooruit.	18.92
179	Dat conflict dat er geweest is tussen Melissa Depraetere en Ben Weyts, de minister voor N-VA, over een ontbrekend bedrag dat een vergissing geweest zou zijn.	26.0
180	Maar Bart De Wever heeft er zich blijkbaar ook mee gemoeid.	4.2
182	Er is een vrij open communicatie tussen Conner Rousseau en Bart De Wever.	4.42
186	N-VA stoorde zich aan het feit dat Jan Jambon zijn Septemberverklaring een paar dagen moest uitstellen omdat Sami Mahdi moeilijk deed over de kinderbijslag.	43.91
187	N-VA begreep dus niet waarom Vooruit moest laten weten waarom er nog geen akkoord was.	40.92
188	De lezing bij Vooruit was anders: het was een bewuste poging van het kabinet om meer te besparen op het welzijn.	37.45
190	Het gaat maar over een dikke 100 miljoen op 3,1 miljard.	11.68
192	Maar het geeft aan dat de relaties tussen de N-VA en Vooruit niet meer zijn wat ze ooit waren.	13.5
193	Die twee partijen hebben na de verkiezingen op verschillende plekken coalities gevormd.	6.07
196	De Vlaamse begroting is de voorbode van wat er federaal komt.	22.52
198	De premier zal inschatten of er een landing mogelijk is met zijn laatste voorstel.	6.3
199	Vooruit is tot nu toe heel stil geweest over de federale begroting.	13.79
200	Iedereen kijkt naar Bouchez als de man die voor problemen zou kunnen zorgen.	7.9
201	Maar Vooruit is ontevreden met wat Bart De Wever op tafel heeft gelegd.	5.73
202	Men verwacht dat vicepremier Frank Vandenbroucke aan de onderhandelingstafel zal zeggen dat de nota van Bart de Wever te geel is en dus niet kan. De verwevenheid tussen de Vlaamse begrotingsvorming en de federale is wel groot.	10.23
203	Een van de redenen waarom de N-VA de zwarte nul wou in Vlaanderen is dat Bart De Wever dat federaal kan gebruiken.	35.63
204	Men kan zeggen aan de Walen dat ze ook hun best moeten doen voor de begroting in Wallonië.	6.22
206	Ze zullen zich dus soepel moeten verhouden aan de begrotingstafel.	3.79
211	In Frankrijk bleven meer dan 400 scholen dicht vandaag.	43.92
212	Scholieren komen er nu al dagen op straat uit protest tegen het lerarentekort, slecht onderhouden gebouwen en te grote klassen.	63.92
213	Hier en daar ontsporen de demonstraties en de politie treedt bijzonder hard op.	4.45
214	Het protest is bovendien nu ook een politieke kwestie geworden.	10.29
219	Het scholierenprotest in Frankrijk lijkt elke dag groter en gewelddadiger te worden.	72.26
220	De protestgolf begon twee weken geleden in Créteil, een banlieu vlak bij Parijs.	8.3
221	Scholieren boycotten de lessen uit onvrede met het lerarentekort.	90.91
223	Een parlementslid van het radicaal-linkse La France Insoumise komt campagne voeren tussen de jongeren.	42.63
224	Het scholierenprotest begint zich als een lopend vuurtje te verspreiden.	30.83
225	Op vrijdag 25 september is er protest in zeker vijftig scholen, vooral in en rond Parijs.	9.18
226	De filmpjes gaan rond op sociale media en na het weekend staan ook scholen in Marseille, Lille en tientallen andere steden in rep en roer.	8.17
228	Van 180 scholen op maandag naar meer dan 1200 gisteren.	11.05
231	Wat begon als een actie van enkele scholieren is zo op enkele dagen uitgegroeid tot een brede golf van ongenoegen en geweld.	4.09
232	De vraag is alleen of het om een spontane beweging gaat of toch vooral politiek is aangestuurd.	4.58
233	Want politici van de radicaal-linkse partij La France Insoumise van Jean-Luc Mélenchon duiken plots overal op aan de schoolpoorten.	17.85
234	En zo is de toon voor de presidentsverkiezingen in Frankrijk nu al gezet.	6.74
240	De regering bestempelt het niet meer als scholierenprotest, maar echt als ordinair straatgeweld, stadsgeweld waarbij elementen van extreemlinks zich moeien.	6.43
241	Dat zijn dan jongeren die niet op die scholen zitten, maar gemaskerd zijn en van de situatie gebruik maken om te vandaliseren.	84.44
243	Er is in Frankrijk een verslechtering van de situatie waarbij extreemlinkse elementen zich voegen bij de scholieren.	81.6
252	De man wou iemand arresteren die een school in brand wou steken.	79.09
260	We zitten dus in een escalatie van wat een protest was dat breed gedragen werd, door de schoolvakbonden, door de ouders en door scholieren.	4.76
262	Voor we overgaan over de escalatie, wat wilden de scholieren eigenlijk?	7.91
264	Ze willen klassen die aangepast zijn om goed onderwijs te krijgen.	56.16
265	Ze willen dat de klassen in de banlieues niet oververhit zijn tijdens de warme maanden.	16.59
275	Een leerkracht die uitvalt door stress wordt niet op tijd vervangen.	86.44
277	Het protest dat begint met legitieme eisen, is dus geïnfiltreerd.	8.93
279	Wat je ziet ook in de reportage is dat politici van La France Insoumise zeggen dat het protest gerechtvaardigd is en ze willen ook dat er meer scholen geblokkeerd wordt.	77.88
281	Ze geven aanwijzingen hoe je het best een school kunt blokkeren.	69.49
282	Dat is een vorm van instrumentalisering van dat protest door een politieke partij.	8.54
283	Als er daar dan ook nog bepaalde personen, groeperingen, anarchistische extreemlinkse groeperingen op afkomen die alles willen aankaarten met geweld, dan ben je ver weg van huis.	5.65
286	De minister van Justitie heeft gesproken met de procureurs-generaal.	15.16
287	Als ze de ouders van de jongeren vinden, zullen die mee moeten betalen.	11.81
293	Er was vandaag overleg met de scholieren en de ouderverenigingen en de vakbonden.	5.63
298	Bardella, misschien kandidaat voor de presidentsverkiezingen is ook in het nieuws gekomen wegens aantijgingen van antisemitische uitspraken als achttienjarige.	11.84
299	Het onderzoeksplatform Médiapart heeft beslag kunnen leggen op screenshots van conversaties op Messenger en Facebook tussen een minderjarige Bardella en iemand anders, dat het Joodse volk iedereen wil domineren en dat de banken in handen zijn van de Joden.	52.33
303	Mensen die gepraat hebben met Bardella in zijn jonge jaren.	8.02
305	En het zou waar zijn, maar Bardella zegt dat het niet waar is.	6.37
306	Hij heeft zelfs een klacht ingediend tegen Médiapart.	10.11
307	Dit zou een bom kunnen zijn onder de politieke carrière van Bardella.	4.83
313	Zondag zijn er verkiezingen in Brazilië, de eerste ronde voor de volgende president wordt dan gehouden.	6.81
314	Het lijkt een nek-aan-nekrace te worden tussen president Lula, die zichzelf wil opvolgen, en Flávio Bolsonaro, zoon van de vorige, voor poging tot staatsgreep veroordeelde president Jair Bolsonaro.	23.45
315	Veiligheid en de aanpak van de criminaliteit zijn belangrijke thema's.	9.82
316	Met name de armere buurten lijden onder de bikkelharde strijd tussen de politie en georganiseerde misdaad.	4.37
319	Van het strand en de natuurpracht in de zuidelijke wijken waar het leven elke dag uitgebreid wordt gevierd tot de patrouilles van de militaire politie in de sloppenwijken of favelas in het noorden, waar een leven net iets minder waard is.	4.78
320	De UPP of vredespolitie neemt ons mee een wijk in waar het vorig jaar helemaal misliep bij de dodelijkste politieoperatie ooit in het land.	17.58
322	Onveiligheid en het bestrijden van de criminaliteit staan deze verkiezingen opvallend hoog op de politieke agenda, al daalt het moordcijfer in Brazilië al sinds 2017.	83.31
323	En die belangrijkste misdaad- organisaties zijn PCC en CV, die een groot deel van de cocaïne-export naar Europa controleren.	63.82
324	Donald Trump heeft ze voor de zomer op de lijst van terreurorganisaties gezet.	52.43
325	En daarmee voeren de VS de druk op Brazilië en president Lula Da Silva op om meer actie te ondernemen.	61.91
326	Zijn belangrijkste tegenkandidaat Flávio Bolsonaro is voor de harde aanpak en wil meer gevangenissen, net zoals zijn voorbeeld Bukele in El Salvador.	13.41
327	Terug in favela Penha, in het noorden van Rio, zijn we intussen aangekomen bij een sociaal project van de militaire politie, met onder meer een gratis zwembad en zwemles voor de kinderen uit de buurt om hen op het rechte pad te houden.	7.89
330	Maar dat de zenuwen in deze buurt altijd strak gespannen staan, merken we wanneer een electriciteitspaal het tijdens ons interview begeeft.	5.12
331	Het belang van dit soort sociale projecten dreigt onder druk van de aanhangers van meer repressie en een hardere politieaanpak al eens verloren te gaan.	4.5
332	Toch lijkt hun waarde voor dit soort wijken maar moeilijk te onderschatten.	4.39
336	Niet toevallig organiseren verschillende burgercollectieven ook aanstaande zondag een dag om hun soort ondernemingen in de kijker te zetten: bedrijvigheden die burgers samen organiseren rond zaken als wonen, zorg of dienstverlening bijvoorbeeld.	4.16
337	Heleen D'Haens en Sofie Vaes gingen kijken hoe dat eruitziet.	4.99
338	Wat als de supermarkt waar je je boodschappen doet van jou is?	14.89
340	In deze winkel in Berchem delen 200 coöperanten het eigenaarschap.	7.86
342	En dan kom je hier terecht, en dan zeg je: dat is toch wel een beetje mijn ding.	3.58
343	Je kent de mensen bij wie je koopt, met wie je alles organiseert.	4.17
344	Je kent de mensen die bijvoorbeeld mee de producten kiezen.	5.0
345	Ik heb veel meer vertrouwen in wat ik hier koop dan wanneer ik in een grote supermarkt koop en ik zelf moet nadenken of een product wel de standaarden heeft volgens dewelke ik graag mijn producten koop.	3.78
347	Elke coöperant werkt tenminste drie uur per maand mee.	11.42
348	Het uitpakken, maar ook achter de kassa staan... Eigenlijk alle dingen die je je kan bedenken bij een winkel worden gedaan door onze coöperanten.	4.01
352	'Commons' of burgercollectieven zijn zo oud als de straat, en toch ook hipper dan hip.	6.53
353	Vandaag zie je dat we sinds een jaar of vijftig in een samenleving zitten die zich heel sterk organiseert volgens het marktprincipe, waarin vermarkting een belangrijk organiserend principe is.	4.6
354	Privaat bezit is een van de fundamentele pijlers daarvan.	6.82
355	Mensen zien dat markt en staat een aantal behoeften niet meer invullen.	5.61
356	Die vermarkting kan dus een aantal dingen niet geven aan de mensen.	6.38
359	Dat zien ze bij het Commons Lab, dat de initiatieven bundelt.	11.19
360	Wij zien verschillende bewegingen op het vlak van wonen, op het vlak van voedselvoorziening.	13.56
361	Ook op het vlak van zorg zijn er heel veel initiatieven die bezig zijn met zorg organiseren als gemeenschap.	15.55
362	De unieke positie van burgers is dat zij met hun beide benen op de grond staan en zien wat er rondom hen gebeurt.	4.08
363	Zij zien dus alle niches waarin zij kunnen duiken om iets te organiseren.	6.23
364	Nieuwe vormen van samenwonen, voedsel telen, kunst creëren... De commons blaken van idealisme.	4.99
367	Bijvoorbeeld het ontstaan van de vakbonden, de welvaartsstaat, welzijnszorg, ziekenzorg, is een beetje een gelijkaardige beweging geweest.	7.88
368	Eind negentiende eeuw is dat op dezelfde manier gegaan: experimenten, een gemeenschappelijke spaarpot opzetten, de gezondheidszorg een beetje gezamenlijk opzetten... Dat heeft geleid tot een heel ander soort samenleving in de twintigste eeuw.	7.98
370	Hier zien ze het alvast voor zich: iedereen mede-eigenaar van een supermarkt.	3.92
372	Als je de wereld wat wil verbeteren, zul je het ook allemaal samen moeten doen.	4.96
374	Je hoeft niet in de grote politiek of eender wat gaan doen.	4.67
375	Je kunt hier een klein stukje van de wereld verbeteren.	4.25
381	Ik geef het woord graag door aan Ivan De Vadder die de week netjes zal neerleggen met onder meer N-VA-voorzitter Valerie Van Peel.	3.98
382	Vanwege het 'Terzake'-team een fijne avond gewenst verder.	3.47