Ter Zake 🇧🇪

_id	6abea20329df0bef04d7590e
url	https://www.vrt.be/vrtmax/a-z/terzake/2026/terzake-d20261001-a176
datetime	2026-10-01 20:00:00

 

Statements

idx	statement	score
1	Boosheid bij musea, archieven en culturele organisaties over de besparingen van de Vlaamse regering.	51.77
7	Christa Pike kreeg de doodstraf, maar leeft nog na twee mislukte injecties.	56.75
9	Bijna zes jaar na de eerste vragen over financiële malversaties verscheen Sihame El Kaouakibi vandaag voor de rechter.	8.02
10	47 miljoen euro, dat is het bedrag dat de cultuursector moet besparen.	18.58
11	Via gerichte keuzes, zegt minister van Cultuur Caroline Gennez.	6.46
12	Vlaamse middelen gaan naar instellingen die over heel Vlaanderen impact hebben, luidt het.	57.72
13	Onder meer archieven, erfgoedbibliotheken en lokale en, wat heet, bovenlokale musea worden zo voor existentiële keuzes gesteld.	4.32
15	We zijn in het midden van de stad Sint-Truiden, in het museum De Mindere.	7.98
17	Dat wil zeggen dat wij franciscaans erfgoed bewaren, dus van de religieuze orde der minderbroeders vooral, maar ook van andere takken van die familie.	4.4
20	Lokale verankering, maar met stukken en doelen die dat niveau ver overstijgen, dat is een bovenlokaal museum.	5.13
22	En al die directeurs verslikten zich deze morgen in hun koffie.	3.65
24	En met een grote goesting om samen onze stem te laten horen en te zeggen: dit begrijpen we niet en eigenlijk vinden we dat dit niet kan. Hoeveel krijgen jullie per jaar van de Vlaamse overheid?	7.3
25	Voor museum De Mindere is de steun van het Vlaams niveau van levensbelang.	11.78
26	Die maakt meer dan 90 procent van onze werkingsmiddelen uit.	76.44
28	Ons voortbestaan hangt nu aan een zijden draadje en komt in het gedrang.	6.87
29	Tijdens ons bezoek komt een persbericht van minister Gennez binnen.	6.9
30	Nu staat het zwart op wit: hier verliezen ze dertig procent van hun subsidies.	47.86
31	Directeur Jo Santy leest mee en ziet de uitleg van de minister.	6.14
33	We concentreren de Vlaamse middelen waar ze over heel Vlaanderen de grootste impact hebben en waar Vlaanderen de grootste verantwoordelijkheid draagt.	6.34
35	Lokale, bovenlokale en federale engagementen schroeven we terug.	3.95
43	Hier in Sint-Truiden, geboortestad van minister Gennez, blijft een museumdirecteur met één grote vraag achter.	5.09
47	Louter cijfermatig gaat het om relatief kleine bedragen, maar voor ons maken die het verschil tussen leven en dood.	4.79
48	Geen bovenlokaal museum, maar een cultuurtempel in onze hoofdstad: Bozar.	5.46
49	Zij verliezen met één pennetrek alle Vlaamse subsidies.	88.94
52	Ik vind dat eigenlijk ook een gebrek aan respect, voor een instelling die bijna honderd jaar oud wordt en die altijd een heel belangrijke rol heeft gespeeld in het internationaliseren van kunst uit België en Vlaanderen.	4.04
55	Dat is de enige manier voor mij, want het is heel moeilijk om de vaste kosten, zeker op korte termijn, te reduceren.	4.12
57	Het zal heel snel een impact hebben op ons aanbod, denk ik.	4.22
58	Vanavond opent hier een tentoonstelling van de kunstschilder Jean Brusselmans.	7.09
59	De directeur toont me de catalogus, met voorwoord van minister Gennez.	5.24
61	Omdat het voor mij ook een beetje pijnlijk en ironisch is om dat te lezen.	5.06
63	Bozar heeft een rijke traditie opgebouwd van grote overzichtstentoonstellingen van Vlaamse kunstenaars.	7.35
64	Die zullen hier toch nog een plaats hebben dan na dit?	5.12
67	Ik heb veel tranen in mijn ogen vanavond voor de opening van die fantastische tentoonstelling van Jean Brusselmans.	3.46
70	Eerder vanmiddag maakte minister van Cultuur Caroline Gennez tijd voor een reactie.	5.92
73	Mensen zijn heel geëmotioneerd, zeggen: Dit is niet eerlijk.	6.13
76	Voor mij is cultuur eten en drinken voor de ziel, en ontzettend belangrijk om een gemeenschap tot gemeenschap te maken.	4.46
77	Maar als je moet besparen in budgettair moeilijke tijden, moet je keuzes maken en die keuzes hebben we gemaakt.	4.16
78	We hebben gekozen voor onze makers, voor onze artiesten, voor onze theaterauteurs, voor onze filmmakers.	4.14
80	Maar tegelijkertijd hebben we ook keuzes moeten maken die pijnlijk zijn en dan eerder lokaal of bij federale instellingen terechtkomen.	4.4
81	U zegt ook: We concentreren de middelen van Vlaanderen waar ze de grootste impact hebben.	14.96
83	Wat voor ons belangrijk is, is dat we het Vlaamse culturele ecosysteem, waar artiesten en makers centraal staan, versterken.	5.38
84	We hebben gesnoeid in tussenstructuren, bijvoorbeeld bovenlokale musea, steunpunten, het bovenlokaal innovatief partnerschapsproject, enzovoort.	7.5
86	Makers zijn de essentie en kritische stemmen zijn de essentie.	7.8
87	En daar hebben we op ingezet, hen willen we versterken en beschermen.	4.52
88	En waar de kerntaak ligt bij een andere overheid, bijvoorbeeld voor Bozar... Een instelling die ik heel graag bezoek en die fantastisch werk doet, maar die wordt vooral federaal gefinancierd.	4.1
90	En in deze budgettair moeilijke tijden kunnen die extraatjes helaas niet meer.	3.66
91	Tegelijk zeggen bovenlokale musea, ook het museum van Sint-Truiden waar u vandaan komt: Wij brengen net mensen samen, we voeren die strijd tegen radicalisering en extremisme omdat we verschillende gemeenschappen samenbrengen.	7.19
93	De lokalere musea zijn natuurlijk de kerntaak van onze lokale overheden.	4.54
94	We hebben tussenstructuren, intergemeentelijke samenwerkingsverbanden.	4.1
95	Daar wordt inderdaad een beetje op gesnoeid, omdat ook daar de kerntaak bij een andere overheid ligt.	4.82
97	Er is een besparing, maar de kern van de financiering staat wel nog overeind.	4.97
98	Mensen uit de sector zeggen ook: We kennen nu de cijfers, we hebben de tabellen gezien.	11.23
100	Het is heel duidelijk: als je investeert in cultuur en in een sterk cultureel veld, dan moet je altijd makers centraal stellen.	4.17
101	Dat zijn schilders, artiesten, theaterspelers, schrijvers, filmmakers.	7.23
103	We zijn weg van structuren gestapt, we zijn weg van allerlei constructies die in verschillende decreten geslopen.	3.9
107	Wat al die makers de voorbije jaren hebben gemaakt, u knipt eigenlijk in het DNA, in het verhaal van Vlaanderen.	3.77
109	Ik ken het engagement ook lokaal en in de erfgoedsector.	3.78
110	Maar er wordt een keuze gemaakt om te blijven investeren in onze artiesten van vandaag en ook in conservatie voor morgen.	4.24
111	We blijven investeren in die landelijke musea, in die Vlaamse museale hervorming.	10.53
112	En het is vreemd dat sommige lokale musea gefinancierd worden, andere dan weer niet.	6.72
113	Stadsarchieven, sommige hebben financiering, andere dan weer niet.	6.81
114	Als je dan vanuit Vlaanderen keuzes moet maken, dan moet je inderdaad opnieuw je focus op artiesten, makers, op kunstenaars leggen.	5.4
115	Denkt u dat er ook begrip zal zijn als u die plannen uitlegt aan die bovenlokale musea, erfgoedinstellingen, archieven?	15.12
119	Ik vind dat we onze cultuur moeten versterken, dat we moeten blijven investeren in onze cultuur.	4.25
122	De Amerikaanse Christa Pike werd ter door veroordeeld voor een moord die ze als 18-jarige pleegde.	64.54
123	Ze zou gisteren terechtgesteld worden, maar dat ging mis.	9.11
128	Meer dan twee uur na het begin van haar executie wordt Christa Pike levend afgevoerd naar het ziekenhuis.	17.23
129	Duidelijk onder de indruk van wat er net gebeurd is, doen ooggetuigen vlak bij de gevangenis hun verhaal.	3.85
130	Chirsta Pike is amper achttien jaar als de politie haar en haar toenmalige vriend oppakt voor de gruwelijke moord op de negentienjarige Colleen Slemmer.	38.75
131	Het meisje wordt mishandeld, gemarteld en uiteindelijk vermoord door het koppel.	86.01
132	De twee kerven met een mes ook een satanisch symbool op het lichaam van Colleen en nemen een stuk van haar schedel mee.	8.97
133	Een jaar later is het oordeel van de rechter klaar en duidelijk.	4.12
134	Christa Pike neemt afscheid, maar de doodstraf laat door een juridisch steekspel jaren op zich wachten.	28.15
135	Niet in 1997, zoals oorspronkelijk gepland, maar wel bijna twintig jaar later.	5.71
136	En ook niet via elektrocutie, maar via een dodelijke injectie met pentobarbital, een medicijn dat de activiteit van de hersenen en het zenuwstelsel vertraagt en dus ook kan stilleggen.	86.31
139	Controverse genoeg dus, maar de doodstraf helemaal afschaffen lijkt in de VS voorlopig geen optie.	14.57
140	De advocaten van Christa Pike laat weten dat ze leeft en levensreddende zorg krijgt.	14.12
143	Het is niet alleen omdat ze vaak niet de juiste aders vinden.	6.09
144	De producenten van deze middelen weigeren vaak om die middelen te leveren, omdat ze zich verzetten tegen het feit dat ze meehelpen aan de dood van iemand.	64.03
147	Men heeft gevallen gekend van iemand die naar lucht mishappen, omdat er een longoedeem ontstaat.	77.53
150	Die is dan ook verdoofd en verslapt door een ander middel.	7.45
151	Die kan dan niet meer roepen en tieren, en schreeuwen omdat er pijn is omdat er een verlamming is.	4.1
152	Wat oorspronkelijk bedoeld was om een pijnloze, humane manier te zijn om iemand om het leven te brengen, is eigenlijk faliekant slecht uitgedraaid.	5.25
153	Vroeger had je de elektrische stoel, het vuurpeloton.	56.74
160	Ik haal er een kaart bij van hoe wijdverspreid die doodstraf nog is.	7.77
166	De meeste executies zijn uitgevoerd onder Bill Clinton, een democratische president die een politiek adagium had: drie keer veroordeeld worden and you're out.	50.24
167	Ze waren strenger in het uitvoeren van terdoodveroordeling.	35.44
168	Veel mensen, bijna 2000, zitten nog vast in dodencellen.	57.79
171	Dat is al een doodstraf op zich, niet weten wanneer je ter dood wordt gebracht.	4.56
173	Ze hebben gezegd: nu zal het gebeuren, dan weer ingetrokken, een uur later weer.	3.65
175	De executie die gepland was voor december van een man wordt uitgesteld.	48.67
176	Mevrouw Pike had zelf aangegeven: Ik wil ter dood gebracht worden door een vuurpeloton.	10.54
179	Maar ook daar zijn er problemen geweest dat men soms naast het hart schiet en soms doodbloedt.	3.46
180	In 1972 hebben ze gezegd: We gaan de doodstraf opschorten, nationaal.	14.3
181	Het is pas vier jaar later teruggekeerd, omdat er een toevoeging is aan de grondwet: geen wreedaardige en ongewone straffen.	8.42
183	Maar staten die konden bewijzen dat ze methodes vonden die wel effectief waren, mochten weer beginnen.	14.07
187	Maar we leven weer in een 'law and order'-tijdperk.	4.85
188	Er zijn jaren geweest waar amper nog executies waren.	9.78
190	Wat lees jij over wat er nu zou kunnen gebeuren met mevrouw Pike?	5.46
191	Ironisch genoeg doet men nu alles om haar in leven te houden, nadat ze in een soort coma is gezakt.	4.53
194	Tot het hoger gerechtshof had gezegd: ze mag geëxecuteerd worden.	36.89
195	Advocaten kunnen zeggen: dit is ongewoon en wreedaardig.	5.56
197	Of ze kunnen zeggen: we gaan het nog eens proberen.	3.91
198	Maar dan proberen ze het op een andere manier die effectief is, en minder wreedaardig.	3.88
199	Het parket vraagt dertig maanden cel met uitstel en een boete in de zaak tegen Sihame El Kaouakibi.	14.83
200	El Kaouakibi is een sociaal-cultureel onderneemster die ook in politieke kringen bewonderd werd.	6.81
202	Vijf jaar geleden werd een onderzoek geopend naar malversaties in het financiële beheer van haar organisaties.	7.25
206	We hebben hier jongeren van alle etnische achtergronden.	11.67
209	Eigenlijk is dans slechts een middel om andere doelen te bereiken, namelijk bepaalde jongeren de ruimte en de tijd geven om zich buiten de schooluren nog te ontwikkelen.	42.6
212	In 2009 richt ze Let's Go Urban op, een dansproject voor kansarme jongeren.	15.95
213	Ze legt de lat hoog, maar ze zorgt ervoor dat je die haalt.	24.09
214	Telkens wanneer je ze haalt, zal ze die nog een beetje hoger leggen en er nog steeds voor zorgen dat je ze haalt.	3.6
215	El Kaouakibi krijgt jongeren en overheden mee: Antwerpen en Vlaanderen subsidiëren Let's Go Urban, daarrond onstaan allerlei andere bedrijven.	18.47
216	El Kaouakibi is het schoolvoorbeeld van sociaal ondernemen.	40.24
218	Open Vld ziet in haar een potentiële politieke ster.	15.69
221	(applaus) Maar anderhalf jaar later al barst een bom.	5.1
223	Let's Go Urban, het sociale jongerenproject van Open Vld-politica Sihame El Kaouakibi.	28.06
224	Het Vlaams Parlementslid wordt beschuldigd van fraude met overheidssubsidies.	80.88
225	Een audit brengt onvolledige boekhouding en weinig transparante geldstromen aan het licht.	17.63
226	De rijzende ster dreigt diep te vallen en roept de hulp in van een grote naam.	21.31
227	We hebben geen enkele persoonlijke verrijking vastgesteld.	4.27
228	We hebben inzage gekregen in de lonen en dergelijke meer, en aan u bekendgemaakt.	6.14
230	Een slordige maar correcte boekhouding, concludeert Vande Lanotte.	5.83
231	Al vertelt de voorlopig bewindvoerder even later een heel ander verhaal.	7.52
232	Het rapport geeft een vernietigend beeld van de werking van mevrouw El Kaouakibi.	17.73
233	We weten dat ze veel geld kreeg van de overheid voor haar werking met jongeren.	32.04
234	Maar nu blijkt er voor een bedrag van 450.000 euro geld afgeleid naar privéorganisaties van haar.	10.01
235	De dansschool en andere projecten gaan al snel failliet, de inboedel wordt verkocht en El Kaouakibi's parlementaire onschendbaarheid wordt opgeheven.	12.98
237	We hebben lang geleden met elkaar afgesproken dat in dit land elke burger onschuldig is tot het tegendeel bewezen wordt.	5.48
238	En dat het aan een onafhankelijke en onpartijdige rechter is om die beoordeling te maken.	6.51
239	Nu, vijf jaar na het barsten van de bom, zal dat eindelijk gebeuren.	3.72
243	Het parket vraagt dertig maanden cel met uitstel en een geldboete.	13.5
245	Dat proces wordt voor ons gevolgd door Dries Hiroux.	5.23
247	Ik begrijp dat de aanklager het had over een fraudeconstructie.	10.05
249	Dat ze op systematische manier, servies, planten, tapijten, zelfs een hele keuken zou hebben laten betalen door de vzw Let's Go Urban, die draaide op overheidssubsidies.	9.87
250	Zij zegt daarover dat ze die spullen daar stockeerde, maar de bewindvoerder heeft in haar uiteenzetting nog eens toegelicht hoe ze tijdens het eerste onderzoek ter plaatse kwam en zag dat de spullen gebruikt werden.	34.7
253	Ze had een onlinetool om pdf's aan te passen om de overheid te misleiden.	63.39
254	Die overheidssubsidies moeten terugvloeien naar de stad Antwerpen.	7.2
256	Hoe komt dat het vijf jaar heeft geduurd voor de proces er kwam?	7.19
257	Een financieel onderzoek is altijd een complex onderzoek.	9.2
260	Op een gegeven moment moet haar parlementaire onschendbaarheid worden opgegeven.	4.13
262	De Vlaamse gemeenschap wilde een bijkomende aanklacht doen.	29.91
264	Maar de procedure heeft geleid tot het hof van cassatie.	13.25
266	Haar advocaat zal ongetwijfeld bepleiten dat het te lang heeft geduurd.	5.09
267	De redelijke termijn is overschreden, zal hij zeggen.	4.5
270	De omvang van het dossier en dat de aanklager haar ook bestempelt als een geëngageerd persoon.	19.49
272	Ze kon jongeren bereiken die ongrijpbaar leken voor de overheid.	64.95
273	Vele politieke partijen stonden in de rij om haar binnen te halen.	5.98
274	De eerste slachtoffers zijn niet zozeer de stad Antwerpen en de Vlaamse Gemeenschap, maar misschien de jongeren die hun project zijn kwijtgespeeld, werd gezegd.	14.94
275	Zoals we hoorden zijn die vzw's en haar privébedrijven heel snel over de kop gegaan.	4.48
276	Je kan je misschien ook de vraag stellen of die overheden zelf niet wat te laks waren.	4.36
277	Misschien verblind door het enthousiasme dat er toen was voor de projecten, over het potentieel dat er leek te zijn.	4.21
278	De stad Antwerpen subsidieerde door een terugbetaling van facturen.	11.07
280	Maar de Vlaamse Gemeenschap kende riante voorschotten toe.	6.02
282	De regels zijn nadien aangescherpt met hogere sancties voor wie in de fout gaat.	9.63
283	Het smeulende conflict in Tigray haalt niet vaak het nieuws, maar het is belangrijker dan je op het eerste zicht zou denken.	4.51
284	Tigray is een regio in Ethiopië die zich verzet tegen het centrale gezag in Addis Abeba.	21.17
285	Tussen 2020 en 2022 vochten ze een bloedige oorlog uit met honderdduizenden doden.	55.26
286	De spanningen lopen recent weer op en dat zou de hele regio weleens in lichterlaaie kunnen zetten.	3.71
288	(telefoon gaat over) Yosief Ghirmai is een Ethiopiër uit Tigray.	14.44
289	Hij woont al jaren in België en heeft een winkeltje in Brussel.	7.53
290	Sinds vrijdag is zijn familie niet meer te bereiken.	10.97
291	Ook Daniel, die niet herkenbaar in beeld wil komen, heeft geen contact meer met zijn ouders, broers en zussen.	6.56
292	Vorige week zijn de rebellen van het TPLF, het Tigrese Bevrijdingsfront, een nieuwe oorlog begonnen tegen de Ethiopische regering.	42.82
293	Het Ethiopische leger slaat terug en valt doelwitten aan in Tigray.	74.02
294	Er wordt gevreesd voor een herhaling van de vorige oorlog die duurde van 2020 tot 2022.	21.18
295	Wie de situatie in Tigray door en door kent, is professor op rust Jan Nyssen.	5.19
297	Die groeit hoog in de bergen in Tigray en heel Ethiopië.	22.81
298	Ik heb planten meegebracht uit veschillende plaatsen in Tigray en in mijn tuin gezet.	7.27
300	Als fysisch geograaf deed hij jarenlang onderzoek in Tigray.	7.66
301	Hij zag de regio ontwikkelen na de hongersnood van '84-'85.	18.09
302	Toen ik daar aankwam, aten de mensen twee keer per dag.	6.21
306	De huizen zijn verbeterd, er is elektriciteit gekomen in de dorpen, de kinderen gaan naar school, er is een hospitaal gekomen in de dorpen, men is aan erosiebestrijding gaan doen.	10.21
307	Daar kwam een abrupt einde aan in 2020, toen de eerste oorlog begon, omdat de Tigrese elite zich buitenspel gezet voelde.	15.24
308	Wat volgde was een van de dodelijkste conflicten van de 21e eeuw.	26.08
309	De regio werd hermetisch afgesloten van de buitenwereld, maar professor Jan Nyssen slaagde er toch in de oorlog en de doden te documenteren.	19.6
310	Volgens zijn berekeningen, die internationaal worden erkend, vielen er tussen 300.000 en 600.000 burgerdoden.	17.16
312	Wat natuurlijk heel fel in de media is gekomen, zijn die 260 massamoorden.	31.94
313	Maar 260 massamoorden veroorzaken geen 600.000 doden.	67.96
314	Die 260 massamoorden hebben geleid tot een kleine 20.000 doden, wat uiteraard al enorm veel is.	52.97
317	En na het tweede jaar was het aantal mensen dat stierf van de honger en ontbering nog erger.	74.32
318	Een vredesakkoord maakte een einde aan de oorlog in 2022, maar dat is nooit echt nageleefd.	53.35
319	De blokkade van Tigray bleef en iedereen wist dat er een nieuwe oorlog aankwam en begon te hamsteren.	11.41
321	Er waren er die zeiden: Er is geen andere oplossing, we zijn geblokkeerd.	5.46
324	Daniel sprak vorige week een laatste keer met zijn ouders.	7.6
325	De rebellen van Tigray hebben een alliantie gesloten met rebellen in andere delen van Ethiopië.	28.29
326	Ze worden gesteund door Eritrea, dat openlijk bedreigd wordt door de Ethiopische premier Abiy Ahmed, want hij wil een toegang tot de zee en dus een deel van Eritrea.	26.24
327	Toen heeft Eritrea een hele ommekeer gemaakt en gezegd dat ze hun allianties willen veranderen.	30.58
329	Want als ze die samenwerking hebben en er wordt een oorlog gevochten, dan wordt die in Tigray gevochten.	5.64
330	Ethiopië staat dus lijnrecht tegenover Eritrea, dat Tigray steunt.	36.73
331	Die twee landen staan ook al tegenover elkaar in de oorlog in Soedan, waar ze elk een strijdende partij steunen, net zoals de Verenigde Arabische Emiraten en Saudi-Arabië en Egypte.	8.96
332	De Houthi-rebellen in Jemen aan de overkant van de Rode Zee, met steun van Iran, aan de cruciale Straat van Bab el Mandeb, maken dat het het conflict in Tigray een gevaarlijke internationale dimensie krijgt.	35.52
333	Als het heel erg wordt, wordt het... ...een nieuwe wereldoorlog die in Afrika en het Midden-Oosten uitbarst.	5.16
337	In 'De afspraak' voert Fatma straks een debat over de dienstencheques met professor Stijn Baert en Anders-politica Gwendolyn Rutten.	8.2