Ter Zake 🇧🇪

_id	696547130be261cf3eba765e
url	https://www.vrt.be/vrtmax/a-z/terzake/2026/terzake-d20260112-a6
datetime	2026-01-12 20:00:00

 

Statements

idx	statement	score
1	Komt het tot een confrontatie tussen Trump en Khamenei?	9.45
2	Het Iraanse regime gaat hard tekeer tegen de betogers.	62.83
3	Machteloosheid is hier misschien het beste woord omdat het telkens vastloopt in protesten die meedogenloos worden neergeknald, echt.	5.11
5	In de studio reageren professor David Criekemans en collega Inge Vrancken.	5.61
14	De bevolking komt daar flink in het verzet tegen de macht.	13.3
16	En heel belangrijk in dit verhaal: president Trump volgt het op de voet.	4.87
18	Er duiken heel weinig beelden op van het verzet in Iran.	29.81
19	Het internet wordt er dan ook al dagenlang geblokkeerd.	40.27
20	Wel doen deze beelden de ronde: tientallen dodelijke slachtoffers, buiten aan een mortuarium in Teheran.	27.87
21	De staatstelevisie zegt dat die lichamen niet van demonstranten zijn, maar van omgekomen leden van de ordediensten.	19.6
22	En ook wijdverspreid vandaag zijn deze beelden: een massa volk die zich niet tegen, maar achter de regering schaart.	3.98
23	Op die manier wil het regime tonen: kijk, wij zitten nog stevig in het zadel.	3.61
24	Toch zou er wel bereidheid zijn om met Amerika aan tafel te gaan.	4.41
26	En wie het allemaal van heel dichtbij volgt, is oud-VRT-journalist Dirk Tieleman.	5.59
29	Het regime in Iran zou willen onderhandelen met de Verenigde Staten.	36.29
30	Dat zegt president Trump nadat hij gedreigd had met militair ingrijpen tegen de religieuze leiders.	38.86
34	Het zijn vooral altijd jonge mensen die er het leven bij inschieten.	39.67
35	Dirk Tieleman, oud-VRT-journalist, volgt de actualiteit in Iran al lang.	10.34
37	Als student reisde hij in 1969 voor het eerst naar Iran, toen nog onder het bewind van de sjah.	8.52
38	Het was een monarchie met een keizer aan het hoofd.	4.72
39	Een welvarend land, maar dat was compleet aan het verwestersen, aan het veramerikaniseren.	4.71
42	Oude tradities werden gedwarsboomd, oude gewoontes werden niet nageleefd.	6.41
45	Op die economische vervreemding en ook wel door de drang naar vrijheid.	4.44
49	Eind jaren zeventig broeit een revolutie tegen de sjah, en die wordt gedirigeerd vanuit Parijs, waar de geestelijke ayatollah Khomeini in ballingschap is en studenten en journalisten ontvangt.	10.85
52	De grote Amerikaanse media, de Britten, iedereen kwam ernaartoe.	9.58
54	Op de laatste dag van januari 1979 kreeg ik het bericht van zijn omgeving, die ik natuurlijk had leren kennen: Hij vertrekt morgen.	4.72
60	Toen we de grens passeerden tussen Iran en Turkije kwamen er plotseling jachtvliegtuigen aangevlogen.	13.58
61	Er was paniek bij iedereen op het vliegtuig, want wat gebeurt er nu?	11.07
63	We zijn uiteraard doorgevlogen, anders zat ik hier niet.	3.55
64	Het bleek dan ook dat wij journalisten de dekkingsmantel waren, een soort veiligheid, om de ayatollah veilig naar zijn thuishaven te brengen.	14.88
65	Hij werd er overigens door miljoenen mensen ontvangen.	9.45
68	De ayatollahs werden omarmd, en ook in de media was de toon toen hoopvol.	6.95
70	Zoals er nu hoop is op verandering, dat de Iraniër zelf weer het heft in eigen handen mag nemen.	6.11
74	De religieuze heropleving betekent niet dat de klok eeuwen zal worden teruggedraaid.	5.43
75	Tegelijk vindt er een soort renaissance plaats waarbij de Iraniërs als het ware opnieuw worden geboren.	9.93
76	In het begin dacht ik ook mee: dit is een omwenteling, dit is een machtsverschuiving.	3.6
77	Maar na enkele weken al was het duidelijk dat de geestelijkheid die als enige oppositie aanwezig was, alles naar zich toe trok.	7.49
81	Ik mag gerust zeggen dat er onder Khomeini veel meer mensen werden geëxecuteerd dan onder de sjah.	21.65
84	Gewoon de hele oppositie... Iedereen die zich verzette, werd meedogenloos geëxecuteerd.	6.61
85	Ondanks het regime van de ayatollahs kan Tieleman nog regelmatig reportages maken, tot hij in 2016 plots het land niet meer binnenmag.	6.96
86	Hij is weinig optimistisch over het slagen van deze opstand.	4.94
89	Het is bijna niet op te lossen omdat het zich telkens vast rijdt in protesten die meedogenloos worden neergeknald.	3.61
93	Het is een van de meest boeiende, mooiste landen ter wereld.	6.25
97	Goedenavond, professor Crieckemans, internationale politiek en Inge Vrancken van onze buitenlandredactie.	4.11
103	We gaan er vanuit dat de demonstraties nog aan de gang zijn.	4.0
105	Wat vandaag erg opviel, was de massademonstraties georkestreerd voor het regime.	3.68
106	De minister van Buitenlandse Zaken zei vanmorgen al: wij hebben alles onder controle.	15.63
107	Je voelt wel dat het regime opnieuw de controle probeert te krijgen over het discours dat naar buiten komt.	4.28
108	De beelden van het neerschieten, en de massale arrestaties.	6.16
110	Dat mag niet naar de buitenwereld, maar het pro-regime mag wel naar de buitenwereld.	5.58
111	Het is heel moeilijk om de juiste informatie te krijgen.	5.07
112	De Amerikaanse president Trump zei: ik zou Elon Musk bellen om het internet daar te activeren.	78.55
114	Er komt toch wel wat informatie door, onder andere door Starlink van Elon Musk.	21.52
116	Ik hoor ook zeggen dat de Chinezen daarachter zouden zitten.	4.86
118	Er zou onderzocht worden of die connecties geboost kunnen worden.	4.82
120	Er wordt een strijd gevoerd over de internationale publieke opinie, ook over de beeldvorming en wat er gaande is.	3.86
121	Het regime heeft de beeldvorming nog heel goed in de hand.	4.28
126	Ik denk dat die twee een beetje met elkaar concurreren.	4.15
127	We hebben nu onvoldoende informatie over wat er daadwerkelijk op het terrein gebeurt.	4.05
129	Inge, Trump zei dat Iran met hen wou onderhandelen.	59.79
132	Ze zeggen enerzijds dat ze klaar zijn voor een oorlog, maar ook voor onderhandelingen.	3.82
133	Ik heb het gevoel dat ze nu ook tijd proberen te rekken om zich te organiseren en te kijken wat ze juist gaan doen.	3.94
137	We mogen niet vergeten dat de Israëlische premier Netanyahu eind december nog geweest is bij Donald Trump om te spreken over een nieuwe aanval op Iran.	64.32
138	Je hebt daar twee spelers die hun eigen agenda nog aan het bepalen zijn en aan het afstemmen zijn op elkaar.	3.52
139	Wat me ook opviel, Khamenei heeft een prent gedeeld.	5.74
141	Daarop wordt Trump getoond als een afbrokkelende farao, verwijzend naar de oude machthebbers in het oude Egypte.	13.11
145	Het is bedoeld om de macht en de afkeer van alles wat Amerikaans is te tonen.	4.36
148	In oorlogsmomenten wordt er ook met beelden gesproken.	8.95
149	David Criekemans, wat ik graag zou weten: stel dat ze nu toch wel onderhandelen en dat toch ook zou gebeuren, wat kan een deal dan mogelijk zijn?	24.5
152	De Amerikanen zelf weten ook niet goed waarover men dan gaat onderhandelen.	20.89
153	Er is de situatie van de bevolking, zij worden onder druk gezet.	4.2
154	Donald Trump heeft daar al allerlei uitspraken over gedaan.	33.59
156	Dat is een woord van Obama tijdens de Syrische oorlog.	32.3
158	Ik dacht dat Donald Trump gezegd had dat hij dat al had uitgeschakeld.	15.92
160	Ik denk eerlijk gezegd dat de Amerikanen... We moeten ook het volgende zeggen: De kans is te uniek om er niks mee te doen.	5.17
162	Ik verwijs ook een beetje impliciet naar het feit dat de operatie 'Rising lyon' was in juni.	17.2
163	Ik kan mij niet van de indruk ontdoen dat er ter plekke ook activiteiten zijn om de oppositie te organiseren.	4.61
164	Eens Israël de beslissing zou nemen om militaire actie te ondernemen, zullen de Amerikanen dat steunen.	62.43
166	Dat zou ook kunnen zijn door druk uit te oefenen op de Iraanse Revolutionaire Garde.	4.75
167	Stel dat men echter de militaire aanval overgaat, Stel dat men echt tot de militaire aanval overgaat, Hoe sterk is Iran zelf nog met een leider die 86 jaar is?	5.1
170	Ze hebben heel veel militairen, wat verouderde infrastructuur.	14.06
175	Dat zou heel belangrijk zijn, het is de leider van de sjieten, ook wereldwijd.	4.02
177	De Revolutionaire Garde staat nog aan de kant van het regime.	5.07
179	Het heeft nog niet de rug toegekeerd van het regime, Het heeft nog niet de rug toegekeerd aan het regime, en de kant van de burgers gekozen.	3.92
180	Dat zal niet snel gebeuren, ze hebben zelf veel te verliezen.	3.92
181	De Revolutionaire Garde is economisch sterk ingebed.	13.8
184	Ik zie het niet gebeuren dat het leger zich tegen dat regime zal keren.	4.45
185	Kan het verzet dat er nu is, de mensen die in actie komen, kunnen zij het zonder de hulp van de Amerikanen?	24.44
186	Ze kunnen het niet alleen opnemen tegen de Revolutionaire Garde en tegen het hele establishment dat er is.	5.91
188	Je hebt het establishment dat zichzelf verrijkt en beschuldigd wordt van corruptie.	4.62
191	Als daar barsten in komen, zijn er opportuniteiten voor de Iraanse burgers.	4.69
194	Zo goed ziet het er niet naar uit, als we kijken naar de bondgenoten.	4.29
199	We moeten zeggen dat de Russen verliezen op alle fronten, alle satellietstaten.	41.86
204	Stel nu, dan creëren we fictief een scenario, dat het regime verwijderd wordt en dat er een ander stabiel regime komt, dan zal het beter zijn dan de huidige situatie.	5.01
205	Geopolitiek ga je dan zien dat Hamas en Hezbollah... Hamas in Gaza en Hezbollah in Libanon, ook in de verdrukking komen.	19.94
207	Zowel vanuit de positie van Israël als vanuit de positie van de Verenigde Staten.	7.12
210	Sinds juni kon Iran niet veel meer betekenen voor Rusland.	37.72
211	Iedereen is nu zo gefocust op zijn eigen interne problemen, dat het grotere plaatje moeilijk wordt.	4.03
212	Als er een regimewissel zou komen... Dan is de vraag wie dat zou zijn.	4.91
213	We praten dadelijk voort, want stel dat het Iraans regime verdwijnt: wie neemt de macht daar dan over?	16.79
214	Een naam die nu veel over de lippen gaat is de zoon van de sjah.	5.02
215	Een naam die nu veel over de lippen gaat, is de zoon van de sjah.	4.84
220	Een massa betogers maakt zich op voor een zoveelste nacht van protest.	86.86
223	Een gouden leeuw met zwaard, voor een opkomende zon.	5.6
224	Het symbool van de oppositie in Iran, maar vooral van de sjah.	8.41
225	Reza Pahlavi Kroonprins Reza Pahlavi wordt geboren in 1960.	13.84
226	De zoon van sjah Mohammad Reza Pahlavi en z'n iconische vrouw Farah Diba.	14.29
227	Een vorstenpaar dat de blik richt op het westen, met steun van de Amerikanen en de Europese koningshuizen.	3.63
228	Een paar jaar later is Mohammad Reza Pahlavi op het hoogtepunt van zijn macht.	6.69
231	Maar in 1978 heeft Iran genoeg van z'n alleenheerser.	35.05
232	De Iraanse Revolutie breekt uit, de sjah slaat op de vlucht.	8.69
233	Zijn zoon zit op dat moment in de Verenigde Staten voor een opleiding bij de luchtmacht.	7.79
234	Een terugkeer naar Iran is voor kroonprins Reza Pahlavi plots geen optie meer.	34.36
235	Na de dood van z'n vader in 1980, wordt hij hét gezicht van de Iraanse monarchie in ballingschap.	9.44
236	Meer dan veertig jaar lang voert Pahlavi oppositie, via allerlei westerse mediakanalen.	8.34
237	Voor veel Iraniërs in het buitenland, zoals hier in Londen, is Pahlavi het enige alternatief.	32.25
238	Maar in eigen land is er ook kritiek, door de nauwe banden met Donald Trump en Israël.	15.57
240	En na een passage aan de Klaagmuur in Jeruzalem ging het rechtstreeks door naar premier Netanyahu.	7.55
241	Een boodschap die aanslaat in het westen, net als in de jaren zestig.	4.05
242	Maar de oppositie in Iran is verdeeld, met monarchisten, linkse groepen, islamitische bewegingen en zelfs separatisten.	11.61
243	Een comeback van de sjah is dus allesbehalve zeker.	3.99
245	Inge Vrancken, zou het nu een geloofwaardige vervanger zijn?	9.7
248	Dat wil niet zeggen dat die man de meeste steun heeft.	4.38
249	Hij heeft het grootste apparaat achter zich om zijn naam overal te laten vallen.	6.05
251	Een groep Iraniërs kijkt met wat nostalgie terug op het tijdperk van de sjah.	18.74
258	De alternatieven zijn verdeeld en zitten in de gevangenis.	9.44
259	Sommige mensen denken wel: het is al beter dan het islamitische regime.	17.43
260	Ik vind het treffend dat je vandaag, 2026, in het omgekeerde scenario zit van 1979.	4.81
261	Toen werd er in opstand gekomen tegen de sjah en is Khomeini gekomen.	8.1
262	En nu wil men Khamenei weg en de sjah laten terugkomen.	5.81
266	Zoals Inge terecht zegt, de alternatieven zitten in de gevangenis.	6.53
268	In een revolutie is er altijd één precair moment dat een beetje gestuurd kan worden.	4.92
269	Daar zal Reza Pahlavi wel wat contacten hebben met Donald Trump om te proberen om net in dat gat te springen.	30.01
271	Ik hoor mensen ui Iran zeggen: beter dat dan iets anders.	5.62
274	Vanuit de VS gaat men niet kijken wat de Iraniërs nu willen.	13.36
276	Hij droomt zoals de Abrahamakkoorden van een soort akkoord tussen de Verenigde Staten, Iran en Israël.	6.42
277	Als hij dat kan bewerkstelligen, is dat een goede zaak op zijn cv.	4.35
280	Dus onze volle steun uitspreken voor het Iraanse volk, tegen onderdrukking.	4.94
281	Wijzen naar het internationaal recht, maar we hebben geen fysieke capaciteiten in dezen, vooral morele capaciteiten.	4.49
283	Hoe ver staan we nu van die mogelijke val van het regime?	7.79
286	Door het hele apparaat, de Revolutionaire Garde die ook nog veel macht heeft en zonder steun van het buitenland vrees ik voor de Iraniërs.	4.53
287	Het is niet mogelijk voor hen om dit regime op korte tijd omver te werpen.	7.43
290	Het hangt af van Israël en de Verenigde Staten, denk ik.	7.78
293	Maar er kan net zoals vroeger een dusdanige repressie komen.	4.6
294	Maar dan voorspel ik: De watercrisis is zo reëel, dat dit regime serieus in de problemen zit.	7.33
296	Professor Criekemans en Inge Vrancken, dank je wel voor het gesprek.	4.48
300	Lieven Verstraete en Edward Seynhaeve vertellen ons meer.	5.68
302	Dit is een project dat tot stand is gekomen dankzij onze Belgische bedrijven, zij hebben hier jobs gecreëerd.	6.64
303	Dat Tinne Van der Straeten een Europese topjob binnenrijft in de Europese windenergie-industrie, verbaast de partijgenoten niet, integendeel.	17.47
304	We spreken met twee boegbeelden, gewezen voorzitter Meyrem Almaci en huidig kamerfractieleider Stefaan Van Hecke.	4.65
306	Het is een onderstreping van de deskundigheid die zij had als minister en de indruk die zij internationaal heeft nagelaten.	3.96
308	Dat wil ook zeggen dat er heel veel vertrouwen is in haar expertise, in haar knowhow, in haar capaciteiten om aan het hoofd te staan, om CEO te worden van zo'n belangrijke organisatie.	3.64
310	Wat Georges-Louis Bouchez daar ook moge over denken?	6.8
312	Maar het valt op: de voorbije jaren stapt het ene na het andere Groen-gezicht uit de nationale politiek of soms zelfs helemaal uit de politiek.	4.48
315	Groen boegbeeld Björn Rzoska stopt met de nationale politiek.	54.06
318	Kristof Calvo van Groen is bij de federale verkiezingen van volgend jaar geen kandidaat meer.	12.47
320	Groen-kopstuk Wouter De Vriendt stopt met de nationale politiek.	16.91
322	Het beeld van een partij met een probleem, lijkt wel.	6.23
325	Van de Wouwer is vertrokken bij cd Lorin Parys is voorzitter geworden van de voetbalbond.	13.16
327	De namen die je opnoemt... Het is een periode waarin je uiteraard wel wat verloop kent.	3.78
328	Het is misschien een verlies voor de fractie en de partij op zich, maar die mensen blijven wel heel waardevol in de maatschappij en we zijn hen ook niet kwijt.	4.32
329	Onze schepenen blijven zeer actieve militanten in onze partij en brengen veel knowhow aan.	4.1
332	Denk aan de tranen van Kristof Calvo toen hij van Meyrem Almaci geen minister mocht worden.	12.74
333	Eigenlijk is het de manier waarop het gebeurd is die mij enorm veel pijn heeft gedaan.	4.67
336	Je kan niet iedereen minister maken, maar wel iedereen met respect behandelen.	4.16
338	Oei... Opnieuw, ik denk dat er heel grote conclusies worden getrokken bij een normale politieke gang van zaken.	4.22
339	Het aantal mandaten dat je te verdelen hebt, zeker in een meerderheid, zijn beperkt.	5.14
340	Maar mensen hebben ambities, kunnen met elkaar over die ambities debatteren.	4.06
343	En dan was er in december het opvallende ontslag van Bart Dhondt, nauwelijks een jaar voorzitter, en met dit als reden.	5.94
344	Maar ligt het aan de communicatie of aan het verhaal?	6.24
345	De partij kwam uit de Vivaldiregering als een van de verliezers.	9.67
346	Wat moet de boodschap zijn in tijden van oorlogen en klimaatscepsis?	8.24
347	Hoe doorbreek je het imago van 'Heb je poen, stem dan Groen'.	6.36
350	Wij moeten ervoor zorgen dat de mensen op een gemakkelijke manier in een geïsoleerde woning kunnen wonen.	8.43
351	Als overheid moeten wij de mensen helpen, ontzorgen, helpen die financiële investering te doen.	6.69
352	Het is een kwestie om in deze zwaar gepolariseerde tijden, waar het trumpisme hoogtij viert, waar politiek collectief op het oorlogspad is, het verhaal te vertellen dat er ook een alternatief mogelijk is.	4.47
353	Wij geloven in een politiek die een gezonde defensie heeft om te streven naar vrede, niet om meer instabiliteit in de wereld te brengen.	4.24
354	Vanaf morgen verwacht Groen de kandidaturen voor het voorzitterschap.	5.91
355	Wat verwachten onze beide gesprekspartners van hun toekomstige voorzitter?	4.5
356	Ik heb in al die jaren dat ik voorzitter was geleerd dat je vooral jezelf moet blijven.	3.77
358	De voorzitter moet, voor mij persoonlijk, iemand zijn met een heel sterke inhoudelijke basis, een heel sterke fond.	3.89
359	Uiteraard is een tweede aspect op een zeer goede manier onze boodschap overbrengen en communiceren.	4.12
360	Moet het een straatvechter zijn, zoals Petra De Sutter zei?	6.43
361	Dat is exact wat ik net naar voren bracht: word niet iets dat je niet bent.	4.26
362	Breng ons vooral scherp, zoals wie we zijn, op de inhoud, op de bal, niet op de man.	3.76
364	Wij willen geen nieuwe Bouchez in onze partij, laat dat duidelijk zijn, maar iemand die heel sterk, heel stevig, dat groene verhaal kan brengen.	3.96
365	Heel sterk inhoudelijk, maar ook heel sterk communicatief.	3.75
367	Dadelijk in 'De afspraak' heeft Bart Schols Rudi Vranckx aan tafel.	6.63