Ter Zake 🇧🇪

_id	6960036b0be261cf3e161f29
url	https://www.vrt.be/vrtmax/a-z/terzake/2026/terzake-d20260108-a4
datetime	2026-01-08 20:00:00

 

Statements

idx	statement	score
1	De rector van Gent Petra De Sutter ligt onder vuur.	14.41
2	Ze heeft tijdens haar openingsspeech verzonnen citaten van bekende denkers gebruikt.	12.4
3	En dan kom ik terug op een citaat: Dogma is the enemy of progress.	5.9
5	Het was Einstein die dit zei tijdens zijn toespraak aan de Sorbonne in 1929.	14.13
6	In de studio reageert oud-rector van de KU Leuven, Rik Torfs.	6.36
7	Onderwijsminister Zuhal Demir haalt zwaar uit naar haar coalitiepartners.	49.79
8	Ze pikt de kritiek niet dat haar hervormingen gericht zijn op de happy few.	4.36
14	Het is grondig fout gelopen met de openingsspeech van Gents rector Petra De Sutter.	10.12
16	Nieuwssite Apache maakte vandaag bekend dat in de speech verzonnen quotes werden gebruikt.	17.84
18	De Sutter geeft toe dat ze in de val is gelopen van AI.	19.65
21	De start van een nieuw academiejaar met een nieuwe rector voor de UGent.	3.82
22	Ex-minister wordt baas van de unief en daar hoort een openingsspeech bij.	11.71
25	(applaus) Maar vandaag verstomt het applaus, door dit artikel op nieuwssite Apache.	4.94
26	Drie citaten uit een speech van De Sutter zouden niet uit haar koker komen, maar wel uit die van artificiële intelligentie.	11.93
27	En AI maakt er een boeltje van, want de citaten kloppen niet.	8.14
30	En ik verwijs naar de woorden van Paul Verhaegen in zijn laatste essay, genaamd 'Wijsheid'.	6.25
32	Wijsheid zoekt naar antwoorden op existentiële vragen en is verbonden met cultuur en ethiek.	7.16
35	Ik heb nog een stukje online gevolgd, want je kon het online volgen.	3.74
36	Ik herinner me nog het citaat van Rabelais, dat wel degelijk klopt en correct is.	5.07
37	De andere zaken, ik was ondertussen wat aan het werk, heb ik dan minder gevolgd.	3.47
38	Dus ik viel uit de lucht toen ik vandaag de berichtgeving vernam.	3.58
40	Ik heb die quotes ook gehoord, maar ik had niet per se door dat dat artificiële intelligentie was, net zoals blijkbaar veel mensen in de zaal.	4.15
42	Maar achteraf bleek dat dan ik-weet-niet-wat te zijn.	3.8
43	Ik denk dan wel ergens: allee... Mocht het een student zijn, had ik er iets meer begrip voor, maar het was de rector van de UGent.	4.68
44	Deze prof ethiek, een studentenvertegenwoordiger en de hoofdredacteur van een studentenblad waren erbij, maar blijven vandaag toch met een wrang gevoel achter.	3.74
45	Ik ken haar als een zeer integer persoon en ook een integere wetenschapper, dus ik was geschrokken.	3.54
47	Daarna overheerst toch een gevoel van teleurstelling, omdat zoiets natuurlijk impact heeft, niet alleen op de functie van de rector, maar op de hele universitaire gemeenschap.	3.75
49	We mogen het ook niet groter maken dan het is, maar het is wel een pijnlijke fout.	4.64
51	Het is misschien niet slecht dat het een rector overkomt.	5.53
52	Maar mocht het een student overkomen, dan zou die gebuisd zijn.	12.3
53	Het voorval toont ons vooral dat het belangrijk is om naast de regels ook betere begeleiding te krijgen bij artificiële intelligentie.	5.98
59	Ze stuurde wel een communicatie naar onze redactie.	6.39
60	Je geeft les aan studenten, dan zal het nooit ver weg zijn om te zeggen: de rector heeft toch ook... Ik denk dat we daar eerlijk en open in moeten zijn en de fout toegeven.	7.36
61	Dat de rector daar ook de verantwoordelijkheid voor moet dragen, door uit te leggen hoe dat tot stand kon komen.	7.11
62	En wat ik eigenlijk nog het mooist zou vinden, is dat ze daarna zelf een college geeft of een gastcollege om te zeggen: kijk, dit is hoe je het vooral niet moet doen.	5.03
65	Ik denk ook dat er heel veel studenten zulke zaken meemaken met AI.	4.35
66	Ik denk dat het eigenlijk wel een goeie oplossing zou zijn, gezien ook heel veel studenten nu, met de examens en zo, met die problemen te maken hebben.	4.93
67	Dus ik denk dat het zeker een goeie oplossing is om zichzelf als case te gebruiken.	4.36
68	Wat het extra pijnlijk maakt: er bestaat aan de UGent al een kader met richtlijnen voor het gebruik van artificiële intelligentie.	50.83
72	Het is niet zo dat ze, zoals bij Harvard, waar de rector wetenschappelijk plagiaat heeft gepleegd... Het was een redevoering voor de opening van het academiejaar, wat ongelukkige quotes.	19.89
74	Eigenlijk is het ook een speech, het is geen paper of iets anders dat vervalst is.	4.6
75	Ik denk wel dat ze heel serieus moet aangeven: dit gaat niet meer opnieuw gebeuren.	4.34
76	Het deed mij denken aan een citaat, mondeling citaat, van een van mijn voormalige decanen hier.	3.44
77	Die zei: Iedereen heeft in zijn leven recht op één grote vergissing.	5.0
79	Petra De Sutter wou vandaag niet reageren in de studio, net zoals heel wat collega's van haar.	5.56
80	Wie wel reageert vanavond, is Rik Torfs, oud-rector van de KU Leuven.	6.23
84	Zonder een waardeoordeel te vellen over mevrouw De Sutter, die een eerbaar figuur is.	3.85
86	Maar het is wel gênant als de rector van een universiteit tijdens een toespraak in feite de regels overtreedt die ze aan haar eigen studenten oplegt.	23.65
88	In elk geval lijkt dit me iets te zijn dat heel lang aan mevrouw De Sutter zal blijven kleven en misschien nog wat verder gaat.	4.28
89	Wat universiteiten in het algemeen treft... Universiteiten zijn de laatste jaren heel veel op ethiek gaan inzetten, ook maatschappelijke problemen, soms wat teveel, vind ik.	10.15
90	Men zou meer kunnen mikken op academische vrijheid, maar het is nu eenmaal zo.	3.81
92	Ten tweede is er ook de trots van universiteiten om heel erudiet over te komen, met citaten uit het verleden, terwijl vandaag de functie van een universiteit een praktische managementfunctie is.	3.73
93	Mensen zijn veel minder erudiet dan ze willen uitschijnen.	7.41
94	Men wil dat laten uitschijnen, zegt u. Wie schrijft zo'n speech?	8.92
97	De belangrijke toespraken, zoals mijn eerste, schreef ik zelf.	3.8
98	Wat kleinere toespraken werden door Ludo Meyvis geschreven.	5.49
100	Zeker voor belangrijke toespraken doe je dat beter zelf.	4.6
101	Uiteraard ben je verantwoordelijk voor het product dat je brengt.	4.49
102	De universiteit wil niet antwoorden op de vraag wie de tekst geschreven heeft, maar de eindverantwoordelijkheid ligt bij Petra De Sutter.	9.28
103	Hoe schadelijk is dit voor haar binnen het academische milieu, dat vaak competitief is, en vooral binnen de universiteit van Gent?	16.25
104	Het is toevallig dat het om de rector van de UGent gaat.	10.6
105	Ik ga die universiteit als dusdanig niet de zwartepiet toespelen.	6.43
106	Maar het is wel iets dat heel moeilijk uit te leggen valt.	4.31
108	Dat betekent dan wel dat ze voor het maken van die belangrijke toespraak een sterk beroep deed op artificiële intelligentie en niet op haar eigen creativiteit.	4.94
112	De meeste die ik heb gemaakt, en het waren er veel, komen voor mijn eigen rekening, zonder artificiële intelligentie.	3.54
114	Als ik het voor iets gebruik, zoals een citaat, probeer ik te controleren of het klopt, maar voor citaten probeer ik heel voorzichtig te zijn.	3.61
118	Aanblijven of niet, er wordt heel veel gesproken over mensen die ontslag moeten nemen om de een of andere reden.	4.89
120	Aan de andere kant moet iedereen voor zichzelf uitmaken of hij of zij binnen een bepaalde situatie kan blijven functioneren.	4.58
123	Ik heb vernomen dat de raad van bestuur vrijdag vergadert.	4.77
124	In wezen vind ik dit een kwestie van de betrokkene zelf, die in eer en geweten moet oordelen of de geloofwaardigheid is aangetast.	3.95
125	Ze zou een eredoctoraat krijgen aan de universiteit van Amsterdam.	7.75
128	Ze heeft zelf gezegd dat ze dat niet in ontvangst wil nemen.	13.25
129	De universiteit van Amsterdam heeft daar positief op gereageerd, benadrukkend dat haar maatschappelijke engagement en wetenschappelijke verdiensten de moeite waard blijven, maar dat ze begrijpen dat het in de huidige omstandigheden niet kan. Dat lijkt mij logisch.	9.69
130	Het zou erg schadelijk zijn als ze nu een eredoctoraat zou aannemen.	6.94
131	In Nederland is er heel wat commotie rond het incident, omdat het erg emblematisch is en zo'n spectaculair onderwerp is.	4.78
133	Er is een speech, een paper, een wetenschappelijk werk, dat is natuurlijk niet hetzelfde.	4.44
134	Maar als een student zo'n fout maakt in een paper en voor een jury staat, wat is het oordeel dan?	29.96
136	Het is ook zo dat studenten heel sterk worden gecontroleerd, hoewel het vaak een hopeloze strijd is.	7.33
137	Je loopt altijd wat achter op de technologische evolutie.	7.23
138	Een aantal elementen die vroeger in een thesis van groot belang waren, zijn er nu niet meer, want je kan taalkundig alles laten verbeteren in goed Nederlands of Engels, terwijl je mogelijk zelf niet in staat bent om goeie zinnen te vormen.	3.6
139	De universiteiten proberen meer aandacht te schenken aan bijvoorbeeld de mondelinge verdediging van thesissen.	19.85
140	Het is dan ook een vreemd contrast om vast te stellen dat enerzijds bijna politioneel wordt opgetreden tegen studenten en dat anderzijds dit gebeurt, citaten die uit het niets naar voren worden getoverd.	10.59
141	Ze communiceert niet voor de camera, vindt u dat verstandig?	11.59
142	Ik vind dat je het recht hebt om soms niet te communiceren en na te denken, maar vroeg of laat zal ze er meer uitgebreid op moeten ingaan.	3.98
143	Dat is het harde lot van mensen in beleidsfuncties.	4.2
146	Rik Torfs, ik wil u bedanken voor uw analyse vanavond.	3.99
149	Het gaat dan vooral over een nieuw expertisecentrum.	4.39
150	Dat centrum moet scholen helpen bij de uitrol van nieuwe minimumdoelen.	25.54
151	Maar Demir krijgt flink kritiek voor hoe ze de zaak aanpakt.	9.09
152	De kritiek luidt dat ze aan vriendjespolitiek doet.	8.22
153	En dat ze het geld van de Vlaamse regering wil doorspelen aan onderwijsexpert Tim Surma.	26.89
154	Lauwke Vandendriessche van onze redactie, goedenavond.	3.5
156	Demir wil absoluut dat Tim Surma die minimumdoelen kan uitrollen.	14.71
159	Tim Surma is een bekende onderwijsexpert die hier al in de studio heeft gezeten.	8.03
160	Hij heeft vroeger lang voor de klas gestaan en is nu directeur van het expertisecentrum ExCEL aan de Thomas More hogeschool.	6.13
161	Hij hamert op klasmanagement, didactiek en kennisopbouw, een kennisrijk curriculum.	8.14
162	Hij zat mee aan de knoppen bij de ontwikkeling van de nieuwe minimumdoelen voor het basisonderwijs, waarin veel meer focus gaat naar kennisopbouw.	5.99
163	Vroeger was dat een apart geluid, maar hij heeft daar heel erg het oor van de minister gekregen.	4.68
168	Minister Demir wilde heel graag een nieuw expertisecentrum om de basisscholen te helpen bij het implementeren van die minimumdoelen.	34.13
169	Daarvoor had ze heel wat geld veil, 9 miljoen euro.	8.31
171	Dat ging via een openbare aanbesteding, met heel strenge regels.	5.9
173	Maar het centrum van Tim Surma heeft daar niet op ingetekend.	5.78
174	Vervolgens heeft de minister beslist dat die aanbesteding werd stopgezet.	29.28
175	En dat wekt een heel vreemd beeld, alsof de minister enkel wilde dat ze die overheidsopdracht naar dat centrum ging en het anders liever niet liet doorgaan, iets wat de minister zelf ontkent.	21.98
176	Die aanbesteding wordt stopgezet en wat later duikt op dat er acht miljoen naar Surma gaat.	10.4
177	8,2 miljoen euro zou naar ExCEL van Thomas More gaan.	8.46
178	Quasi gelijktijdig met het stopzetten van de aanbesteding komt er die subsidie van ongeveer hetzelfde bedrag.	12.62
179	Volgens critici gaat het over dezelfde miljoenen, waarvan de minister wilde dat ze naar dat centrum gingen, maar verpakt op een andere manier.	18.04
181	Anderen zeggen dat het om verschillende potten geld gaat.	7.85
182	Het ene is een openbare aanbesteding, waarbij structurele middelen elk jaar opnieuw besteed worden.	6.27
183	Het andere gaat om geld van een restpot van onderwijs, een eenmalige subsidie.	12.37
187	Er is veel kritiek en onvrede over het gevoel dat minister Demir de visie van Tim Surma als de enige degelijke beschouwt, alsof hij de enige is die het Vlaamse onderwijs uit het slop kan halen.	13.52
188	Anderen wijzen op zijn expertise en noemen hem een uitstekende onderzoeker en zeggen dat er academische na-ijver en jaloezie meespeelt.	5.91
189	Maar de minister heeft dit dossier niet goed aangepakt en een slechte beurt heeft gemaakt bij de hogescholen en universiteiten.	35.15
190	Daarover heel wat spanning in het Vlaams Parlement.	6.18
192	Wij gaan nog eens kijken hoe het in het Vlaams Parlement gelopen is.	4.42
195	Ook in de commissie onderwijs niks dan goede voornemens voor het nieuwe jaar.	6.14
197	Ik wens jullie een goede gezondheid en ik hoop dat we de constructieve sfeer ook dit jaar kunnen verderzetten.	4.28
198	Maar we zijn amper twaalf minuten ver of minister Demir neemt haar coalitiepartners Vooruit en cd onder vuur.	9.5
200	Er wordt een beslissing genomen in de regering en dan wordt die teruggefloten.	6.15
205	Het is duidelijk dat het hierover serieus rommelde binnen de regering.	4.57
207	Het was een beetje sarcastisch dat ik dat wil zeggen.	4.27
209	Rond deze pedagoog Tim Surma en het contract van acht miljoen voor een beter basisonderwijs.	10.85
210	Demir neemt Hannelore Goeman van coalitiepartner Vooruit voluit onder vuur.	11.54
211	Ik wil het TikTok-filmpje van collega Goeman even opzetten.	5.88
212	Mevrouw Goeman, uw filmpje demonstreert perfect uw kennis van het dossier.	4.33
216	Het is aan mij als parlementslid om te zeggen dat ik me zorgen maak over het succes van die nieuwe minimumdoelen.	4.56
223	Vooruit wil sterk onderwijs voor elk kind en geen systeem van A- en B-scholen.	13.46
224	Minister Demir geeft dan een heel grondige uitleg over het eigenlijke dossier.	17.36
225	Maar ook de andere coalitiepartner, cd U ziet het misschien aan mijn gezicht, maar ik heb er hoofdpijn van gekregen.	3.55
226	Ik heb nooit het woord vriendjespolitiek in de mond genomen.	3.58
227	Als we willen dat de minimumdoelen en elke scholen willen begeleiden, moeten alle experten de kans krijgen om hierop in te tekenen.	5.49
228	De oppositie wordt er zowaar, vermeend of niet, wat beduusd van.	5.24
229	Als mens ben ik een paar keer van mijn stoel gevallen daarnet.	3.42
233	Daarin heeft minister Demir zeer zwaar uitgehaald Er zijn sterke verwijten gevallen: incompetentie, geen dossierkennis, water en vuur, het was zeer pittig.	7.09
234	Het leert me vooral dat de sfeer binnen de Vlaamse regering slecht is.	10.25
235	Wat mij daaraan stoort, is het feit dat het onderwijsveld hier geen boodschap aan heeft.	5.97
238	We gaan nog heel wat beslissingen moeten nemen die niemand prettig vindt.	4.2
239	Maar eenmaal beslist... Discussie moet er altijd zijn, intern.	3.96
245	Op vraag van Groen komt er wel een hoorzitting over het dossier.	15.9
246	Ivan De Vadder, goeienavond, voor een extra woordje uitleg.	3.47
247	Demir fel, het is een beetje haar stijl, maar nu toch heel fel tegen de coalitiepartners.	3.86
250	Je kan je afvragen of het een afleidingsmanoeuvre is.	5.56
251	In het parlement is het heel veel gegaan over de reactie van Zuhal Demir tegen de coalitiepartners.	23.44
252	Een soort afleidingsmanoeuvre, al begrijp ik wel dat ze een paar argumenten heeft.	4.22
253	Ze vindt dat coalitiepartners, wanneer iets afgeklopt is binnen de regering, en dat was hier het geval, dat coalitiepartners dat mee moeten ondersteunen en loyaal moeten blijven.	5.06
254	Ik denk dat er ook een frustratie in zit tegenover het trage hervormen.	4.38
256	Ik sprak deze week nog een Vlaamse minister die dat beaamde.	10.33
257	Iedereen probeert vooral te behouden wat er is en zo weinig mogelijk te hervormen.	4.15
259	Daar zit wel degelijk een zekere frustratie tegenover, maar dat wil niet zeggen dat je zo mag uithalen.	4.29
261	Kan het ook een beetje een afleiding zijn voor het dossier, waar veel kritiek komt op haar aanpak?	9.75
263	In het parlement heeft de minister veel geantwoord.	6.6
264	Ze geeft toe dat dit niet het dossier is dat het best beheerd is en dat het nog op een andere manier zal moeten uitgewerkt worden.	4.51
265	Maar we hebben het dus over het incident en veel minder over het dossier zelf, dus wat mij betreft is er een afleidingsmanoeuvre bezig.	4.81
266	Intussen heeft Vooruit dat filmpje offline gehaald.	12.39
268	Communicatie via sociale media is kort, krachtig, en daarom niet altijd het meest elegant.	5.4
269	In dit geval heeft Hannelore Goeman ook beseft dat dit misschien niet de beste manier was om kritiek te uiten.	8.54
272	Maar het TikTok-filmpje had misschien niet gehoeven.	7.19
274	De kritiek van Vooruit en cd Het blijven twee coalitiepartijen die kritiek hebben op de aanpak van de minister.	20.13
277	Blijkbaar hebben Vooruit en cd zich onthouden om dat mogelijk te maken.	6.77
280	Herinner je Jan Jambon die zei: mocht ik naar de koning gaan, dan zou ik het doen en zal de regering vallen.	8.23
282	Dat betekent dat er een veel grotere vrijheid is, want je kan toch niet vallen, om in de clinch te gaan met elkaar.	3.87
283	Ook het zwijgakkoord op het parlementaire niveau is verdwenen.	14.54
284	Er is dus meer vrijheid bij parlementsleden, zeker bij de meerderheid, om kritiek te uiten.	5.83
286	Je merkt dat er op het federale niveau meer zorg wordt besteed aan het vermijden en ontmijnen van conflicten omdat die regering toch nog altijd kan vallen.	6.48
287	Dat betekent niet dat er geen conflicten zijn, maar de stijl is anders.	3.87
288	Dit is volgens mij de zwakste schakel in de Vlaamse coalitie, tussen NV-A, Vooruit en cd Kan ze in die hoorzittingen nog in de problemen komen?	25.8
291	Ik denk ook dat het op een andere manier uitgewerkt zal worden en het voor een stuk zal afhangen van de nieuwe uitwerking, maar nogmaals, eigenlijk heeft ze geen probleem met de oppositie, maar met de meerderheid.	4.05
292	Ze zal de meerderheid opnieuw moeten overtuigen, ook binnen de regering.	4.15
294	De leider van die meerderheid is een partijgenoot, Matthias Diependaele.	6.59
297	Dat is de rol die Bart De Wever federaal duidelijk speelt.	4.32
298	Maar nogmaals, die Vlaamse bestuurscultuur is erg verkokerd.	6.6
299	Iedereen zit in zijn eigen koker, elke minister ook, en werkt vanuit die koker met parlementsleden aan projecten.	4.16
300	Er is veel minder overleg, hoewel er in de regering collegiale beslissingen genomen moeten worden.	7.09
302	Misschien werk aan de winkel voor Matthias Diependaele om dit te ontmijnen, al blijft het een conflict tussen een parlementslid en een minister, er niet tussen de partijvoorzitter en de andere ministers.	4.23
304	Er gebeurt veel in het buitenland, maar de binnenlandse politiek blijft altijd interessant.	4.24
308	Door alle ontwikkelingen in Venezuela, Groenland, Iran, Rusland en Oekraïne, komt Gaza minder in het nieuws.	87.68
309	Volgende week worden er mogelijk nieuwe stappen gezet richting een tweede fase van het fragiele staakt-het-vuren.	4.01
310	In Gaza is er grote ellende door winterweer en hevige regen.	82.26
312	Inass Mouhamou sprak erover met twee Palestijnse vrouwen.	20.06
313	Matrassen, dekens, kleren, alles in deze tent is doorweekt.	10.53
314	Het zijn beelden die Elham vanuit Gaza met ons deelt.	7.72
315	De afgelopen weken kregen tentenkampen in Gaza af te rekenen met hevig stormweer.	62.39
316	Elham en haar gezin zijn al sinds het begin van het geweld, twee jaar geleden, ontheemd.	10.79
318	Israël houdt sinds het staakt-het-vuren begin oktober nog altijd meer dan de helft van de Gazastrook bezet.	88.04
319	Palestijnen kunnen daardoor niet terugkeren naar hun huizen, als die nog rechtstaan.	89.9
320	Wat in het kleine gebied nog overeind staat, is vaak zwaar beschadigd en onveilig.	12.09
321	Enige andere optie zijn de tijdelijke tentenkampen langs de kust.	15.01
322	Volgens de VN leven daar nu bijna een miljoen Palestijnen.	70.15
323	Ook Reems tent hield de hevige regen en de felle wind nauwelijks tegen.	4.17
324	Hulporganisaties zeggen dat Israël te weinig materialen voor onderdak binnenlaat.	89.09
325	Wat wel wordt binnengelaten, biedt amper bescherming.	4.49
326	En voor vrouwen wordt het leven hierdoor extra zwaar, horen we bij Elham en Reem.	17.08
327	Al sinds het begin van de oorlog waarschuwen mensenrechtenorganisaties dat vrouwen en meisjes in Gaza extra kwetsbaar zijn.	84.57
328	Volgens VN-experten heeft Israël de voorbije twee jaar systematisch zorginstellingen voor vrouwen gebombardeerd, een daad van genocidaal geweld, zeggen ze.	84.25
329	Voor Elham betekent vrouw zijn elke dag nieuwe uitdagingen, ook bij de kleinste handelingen.	3.69
330	En ondertussen blijft het wachten op duurzame vrede.	4.13
331	De voorbije maanden is het bestand herhaaldelijk geschonden.	7.33
332	En een tweede fase van het vredesplan is nog niet zeker.	4.69
333	De Palestijnen die wij spreken, hebben er weinig vertrouwen in.	44.66
335	Dadelijk is er 'De afspraak', met onder meer Serge Simonart over David Bowie.	10.09