Tijd voor MAX 🇳🇱

_id	69fa14018dfbffbdb4929ea2
url	https://npo.nl/start/serie/tijd-voor-max/seizoen-53/tijd-voor-max_812/afspelen
datetime	2026-05-05 17:10:00
description	Henriëtte Brons van Alzheimer Nederland reisde mee met bewoners van een woonzorgcentrum voor mensen met dementie. Ze vertelt hoe belangrijk het maken van herinneringen is, ondanks dat de mensen het (grotendeels) vergeten. * Jaap Visser schreef een boek waarin hij het persoonlijke verhaal van zijn ouders tijdens de oorlog vertelt. Hoe wisten onderduikers, joden en voetbaljongens uit Amsterdam de oorlog te overleven? Ger Groenhuijzen is een van hen. Samen doen ze hun verhaal. * Maartje en Kine zijn eerlijker en genadelozer dan ooit in hun nieuwe voorstelling. Speciaal voor bevrijdingsdag hebben ze een lied geschreven. Ze treden hiermee op.

 

Statements

idx	statement	score
0	888 LIVEPROGRAMMA, ONDERTITELING KAN ACHTERLOPEN Hartelijk welkom.	3.95
2	Bij ons aan tafel buitenlandexpert centrum voor parlementaire geschiedenis Laurien Crump woordvoerder van Alzheimer Nederland Henriëtte Brons schrijver Jaap Visser, samen met Ger Groenhuijzen en zijn dochter Ellen en theatermakers Maartje en Kine.	7.44
3	Het is dinsdag 5 mei, de dag dat de viering van de bevrijding dit jaar begon in Utrecht.	9.2
4	In de Domkerk droeg schrijver Splinter Chabot zijn 5 mei-lezing voor.	8.18
5	Vervolgens stak Chabot samen met minister-president Jetten het Bevrijdingsvuur aan op het Bevrijdingsfestival Utrecht.	9.52
6	Daarmee zijn alle 14 bevrijdingsfestivals in Nederland officieel van start gegaan.	15.5
7	De Ambassadeurs van de Vrijheid zijn dit jaar DJ La Fuente, Karsu, Rolf Sanchez en De Jostiband.	8.99
8	Per helikopter gaan zij het land door om op verschillende festivals op te treden.	8.7
10	En ook onze Janny van der Heijden begon in de Domkerk, waar ze startte met de vrijheidsmaaltijd samen met de burgemeester van Utrecht, Sharon Dijksma, en premier Rob Jetten.	6.28
11	Waarna ze het land in ging om de vrijheidssoep uit te delen waarvan zij zelf het recept maakte.	10.26
12	De vrijheidssoep is het symbool voor de vrijheidsmaaltijd.	86.67
19	Nou, dat is een vraag Het is een van de dagen geweest in mijn leven die je nooit vergeet, in elk geval.	3.58
21	Dat ik als klein voetballetje van de Volewijckers daar terecht ben gekomen Daar gaan we het zo meteen over hebben.	3.81
23	De eerste dag, die was heel bijzonder voor mij omdat ik heel vroeg was opgestapt en ik liep door Heerenveen, langs het water en ik zag een of andere winkel.	4.23
25	En in die winkel, daar waren kogels, en van alles wat.	4.49
27	En op dat moment hoorde ik plotseling een geluid dat ik helemaal niet kende.	3.49
43	Vandaag vieren we voor de 81e keer op 5 mei de vrijheid en volgens Laurien Crump is die vrijheid nu brozer dan ooit.	7.93
45	Ik begrijp dat heel veel Nederlanders wel steeds angstiger worden.	7.44
47	Ik bedoel in ieder geval brozer dan de afgelopen 80 jaar.	9.26
49	Maar het is de vraag of er nog veel vrijheid volgt.	3.96
50	Dan denk ik vooral aan de sloopkogelpolitiek van de Amerikaanse president Trump.	6.68
51	Denk alleen maar hoe de wereld de laatste weken op zijn kop stond.	3.61
52	De genocide in Gaza heeft zich inmiddels naar Libanon uitgebreid.	86.12
53	De VS zijn geen betrouwbare bondgenoot binnen de NAVO meer.	44.63
55	Dat moeten we misschien hardop zeggen Onze eigen veiligheid, ook hier in Europa en in Nederland staat meer dan de laatste 80 jaar onder druk.	4.81
56	Ik hoor zo tussen neus en lippen door dat je geen fan bent van Trump.	5.03
58	Het Pentagon liet afgelopen vrijdag weten minstens 5000 van de 39.000 Amerikaanse militairen terug te trekken uit Duitsland na kritische uitspraken, nou ja, kritisch ze werden als kritisch ervaren van Friedrich Merz over de oorlog in Iran.	65.52
62	Maar het laat ook zien hoe Trump reageert als er iemand niet naar zijn pijpen danst.	10.88
66	En wat ik zelf beangstigend vind, is dat Amerika zich enigszins op veiligheidsgebied en militair gezien terugtrekt uit Europa en steeds meer tegen Poetin en andere autocraten zoals Netanyahu aanschurkt.	18.37
67	Maar ook de manier waarop Elon Musk Reform UK in het zadel heeft geholpen.	9.41
68	Maar ook de manier waarop vicepresident Vance en Rubio hebben geprobeerd om Orban in Hongarije te helpen.	18.43
69	De VS ondersteunen populistische en rechts extremistische regimes in Europa.	77.51
70	En onze vrijheid wordt steeds meer beknot door de Amerikanen.	26.07
73	Als je ook kijkt naar wat er nu gebeurt bijvoorbeeld in Iran waardoor nieuwe vluchtelingenstromen op gang kunnen komen en terroristische aanslagen kan veroorzaken en antisemitisme in de hand werken.	67.34
75	Maar het is ook een beweging die rechtsextremisme in de hand werkt.	7.48
76	Populistische en extreemrechtse partijen in Europa kunnen meerdere wind in de zeilen krijgen.	8.97
78	Dat iemand als Poetin dat doet, hebben we al afgelopen jaar gezien.	10.55
81	Er zijn vier keer zoveel Patriots naar Iran afgeschoten als in de oorlog in Oekraïne.	89.95
82	Allemaal dingen die gaan over de wereld in bredere zin.	4.45
83	Maar die kunnen op termijn ook direct veiligheidsconsequenties voor ons hebben.	4.33
84	In Armenië zijn vandaag ruim 40 Europese regeringsleiders en EU-kopstukken samengekomen.	10.18
88	Je ziet eigenlijk een soort NAVO, maar zonder de VS. Niet alleen alle EU-leiders, maar ook de Britse premier is daar.	14.05
89	En voor het eerst in deze gemeenschap is de Canadese premier.. daar geweest en heeft een speech gehouden.	7.5
90	Waarin hij zegt dat de wereldorde van na de Tweede Wereldoorlog die nu afgebroken wordt, dat de Europeanen gaan proberen te zorgen voor een nieuwe wereldorde.	32.72
92	Dat is een duidelijk signaal richting Donald Trump: Wij mengen ons hier ook in, maar op een hele andere manier.	6.07
96	Het zijn manieren om aan Trump en Poetin te laten zien: Wij gaan een wereldorde proberen op te bouwen zonder de Amerikanen, maar met de Canadezen.	9.72
99	Oekraine wil een bestand per 6 mei, zonder vaste einddatum.	21.57
104	Dat is de dag van het einde van de Tweede Wereldoorlog in Rusland.	20.44
107	En Oekraïne wil laten zien dat ze niet naar Poetins pijpen dansen.	49.88
108	Tegelijk zijn er vandaag vijf Oekraïense doden gevallen bij Russische aanslagen op gasinstallaties in Oekraïne.	88.06
110	Helaas brengt dit de vrede in Oekraïne geen stap dichterbij.	5.47
111	In Rusland wordt op zaterdag 9 mei de Russische overwinning op nazi-Duitsland gevierd.	18.14
112	Maar die wordt veel minder groots gevierd dan de voorgaande keren.	5.24
113	Het Kremlin heeft de veiligheidsmaatregelen fors opgevoerd.	43.33
114	Ze zijn dus bang voor aanvallen van Oekraïense drones.	87.6
115	Terecht, want dit weekend hebben ze nog een flat geraakt in een woonwijk in Moskou.	9.29
117	Tegelijkertijd is er ook net een rapport uitgelekt van de veiligheidsdiensten waaruit blijkt dat Poetin ook persoonlijk vreest voor een coup vanuit het leger.	35.85
118	En dat hij vreest dat hij afgezet of geliquideerd zou kunnen worden.	4.89
119	Hij woont op het moment in bunkers of zelfs ondergrondse bunkers.	7.08
120	Zijn koks en lijfwachten mogen niet meer in het openbaar vervoer omdat ze bang dat er iets aan hen meegegeven kan worden wat hem het leven zou kunnen kosten.	57.03
121	Dat is dus niet alleen maar een paranoïde angst van Poetin waar hij om bekend staat, maar het is ook gebaseerd op inlichtingen dat er Russen zijn die Poetin kwijt willen.	33.88
122	Ik wil heel graag van jou in het kort horen Je zei net: Vrijheid is broos.	3.94
126	Richting staten die onze verworvenheden en vrijheden op het spel zetten.	8.06
127	En ons niet laten chanteren door de Verenigde Staten en ook niet op binnenlands niveau door extremistische geluiden.	4.29
128	Laten zien dat alle vormen van discriminatie, racisme maar ook intimidatie, dat we ons niet daardoor klein laten krijgen.	7.36
129	Als we ons laten chanteren, door Trump of door anderen dan staat onze vrijheid op het spel.	5.67
130	Hopelijk gaat het nu naar aanleiding van de top in Armenië getoond worden: Wij gaan zelf deze nieuwe wereldorde hoeden.	5.13
132	Hopelijk vieren we dan over 80 jaar nog steeds onze vrijheid.	3.74
135	Voor de serie 'Een vergetelijk mooie reis' reisde Paul de Leeuw samen met de bewoners van een woonzorgcentrum voor mensen met dementie naar het Spaanse Benidorm om daar met de bewoners en hun familie een vakantieweek door te brengen.	10.11
136	Het laatste deel van de serie is inmiddels uitgezonden en vanmiddag konden we kijken naar de reünie-aflevering.	5.99
137	Maar ik wilde vragen, één: Hoe heb je de vakantie gevonden in Benidorm?	4.02
143	Maar kan je je niet meer herinneren dat we in Benidorm zijn geweest?	7.25
146	Dat we Dat we die muziek hebben gemaakt en dat je die meter ketting steeds aan me liet zien.	3.46
149	Maar als ik nu zeg: Volgend jaar gaan we weer naar Benidorm ga je dan mee?	4.91
154	Henriëtte, namens Alzheimer Nederland ben jij ook meegereisd naar Benidorm.	5.96
155	We zagen in de beelden van de reünie dat ze het soms helemaal niet meer weten.	3.9
158	Deze mevrouw was op het vliegveld al vergeten dat ze in Benidorm geweest was.	13.28
161	Er zijn weer acht mooie dagen aan het leven toegevoegd.	3.75
162	Met dementie heb je weinig herinnering, maar het gevoel is er nog wel.	5.98
168	Wat is volgens jou een groot misverstand over mensen met dementie?	20.8
169	Ik denk dat een groot misverstand is dat mensen met dementie totaal geen prikkels meer verdragen.	7.55
172	Je moet wel de balans bewaren tussen overprikkeling en onderprikkeling.	4.41
181	Hier bij MAX zijn veel reacties op de serie binnengekomen met name van mensen die zelf te maken hebben met een familielid of partner met dementie.	13.37
182	Er is zelfs iemand die zei: Dit moet de televisiering krijgen.	6.07
186	Er zijn veel mensen met dementie in onze vereniging en hun naasten.	41.97
189	Er wordt ook niet ontkend dat het een vreselijke ziekte is met heel veel uitdagingen en verdriet.	6.34
191	Nu zie je dat het heel voldoet en dat er heel veel plezier beleefd wordt en dat het iets toevoegt aan het samenzijn Moet je je dan eigenlijk schuldig voelen als je dat nooit hebt gedaan?	5.52
194	Dit is ook mogelijk gemaakt door de geweldige woonzorglocatie en al het personeel daar, die gingen mee.	4.31
196	Als je met zijn tweeën thuis bent, is het een ander verhaal.	6.84
197	Jullie krijgen in deze tijd van het jaar altijd al veel vragen over of, en zo ja hoe je op vakantie kunt gaan met iemand die aan dementie lijdt.	7.34
201	Je moet kijken wat er nog kan. Eer zijn veel verschillende soorten dementie.	24.88
206	Alzheimer is heel bekend, dat begint bij het geheugen.	89.35
207	Frontotemporale dementie brengt twee hele andere uitdagingen met zich mee.	46.68
211	Als iemand altijd heel veel gereisd heeft of ieder weekend naar de camping ging blijft dat dan proberen.	4.49
216	Hij is toevallig net in Noorwegen geweest, een week.	5.99
222	Maar ik zie hem echt tot leven komen als hij nieuwe dingen doet en ook als wij muziek maken met hem.	3.9
227	Maar hij heeft bijvoorbeeld zijn rijbewijs niet meer.	12.2
232	Omdat het mijn grote vader was, die ooit voor de NASA werkte en dat het een van de slimste mensen was die ik kende.	7.43
233	En nu weet hij niet eens hoe hij koffie moet zetten, zeg maar.	3.66
234	Henriëtte, als je terugkijkt op deze reis heb je dan zelf nieuwe inzichten opgedaan?	6.85
236	Ik denk, dat blijven proberen en niet te snel stoppen.	4.06
238	En wat ik zelf ook wel mooi vond, en het zorgpersoneel heeft dat echt voorgeleefd dat je gewoon moet kijken in het moment ook als er wat fout gaat.	5.06
241	Het leven brengt risico's met zich mee, zowel thuis als op reis.	73.3
242	De hele serie 'Een vergetelijk mooie reis', dus ook de reünie-aflevering is nog te zien via de website maxvandaag en op NPO Start.	6.75
244	Jaap Visser kennen we al als een bevlogen voetbaljournalist die mooie boeken over grote clubs heeft geschreven.	5.41
245	Nu komt hij met een heel ander boek, getiteld Bontebok waarin hij het hele persoonlijke verhaal van zijn ouders tijdens de oorlog heeft geschreven.	6.77
246	Je ouders zijn in 2004 en 2005 vlak na elkaar overleden.	10.79
247	Pas daarna ben je je gaan verdiepen in hoe zij de tweede wereldoorlog hebben beleefd.	4.83
249	Het is eigenlijk belachelijk dat ik als journalist wat ik al op mijn 18e was het idee heb gekregen: Ik moet nu mijn ouders spreken.	4.18
250	Op een gegeven moment was het te laat maar gelukkig heb ik heel veel neven en nichten.	3.52
256	Toen ik al bezig was met het verhaal liet mijn jongste zus weten dat zij bij het opruimen een krat met correspondentie van mijn ouders voor, tijdens en na de oorlog had gevonden.	9.09
259	Mijn onvolprezen meelezer Ad van Liempt, de kenner van de Tweede Wereldoorlog heb ik gevraagd of ik door moest gaan.	4.39
262	Mijn moeder was behoorlijk gereformeerd zwaar religieus, en mijn vader wat minder.	8.11
263	Heel veel van die brieven zijn een soort geloofsbelijdenissen.	5.82
264	Dat mijn vader bezig was om mijn moeder te veroveren: Kijk eens hoe goed ik ook geloof.	3.66
273	Als voetballers van Heerenveen moesten onderduiken gingen ze naar Bontebok bij Heerenveen.	6.77
274	En daar zaten tijdens de oorlog meer Joden ondergedoken dan er huishoudens waren.	76.55
275	Ik heb even overwogen om het 'Oorlogsgeluk' te noemen.	3.8
278	Je vader Roef kwam uit Hoek van Holland, je moeder Hinny uit Warns in Friesland.	7.84
280	Mijn opa is op een gegeven moment geëmigreerd uit het zuidwesten van Friesland.	8.79
281	Hij had heel veel familie in Friesland en kwam daar regelmatig.	6.9
282	Hij heeft mijn moeder in het dorpje Warns leren kennen.	7.41
285	En toch op transport gezet naar Wilhelmshafen voor de Arbeitseinzatz.	5.51
286	Na de oorlog was mijn vader aan de slag met de wederopbouw.	4.86
289	Als er bij ons thuis verhalen werden verteld, ging het over de boerderij van mijn moeder.	6.15
294	Ze zaten allemaal gezellig in de opkamer richting Gaasterland te kijken naar het spektakel.	3.94
298	Maar tijdens de oorlog, als jochie, mocht hij namens de Amsterdamse Voetbalclub De Volewijckers naar Friesland.	7.7
299	Hoe kwam het dat Amsterdamse voetballertjes naar Heerenveen gingen?	9.53
300	Ja kennelijk had het bestuur van Heerenveen ondervonden dat er grote, nare dingen gebeurden.	8.88
302	Daar hadden ze contacten mee, de voetbalverenigingen.	9.0
306	En zo is er een figuur van het bestuur van Heerenveen bij ons thuis gekomen.	4.48
307	Inmiddels was ik verhuisd van Amsterdam-Noord naar Amsterdam-Zuid.	5.47
308	We durfden niet meer in Amsterdam-Noord te wonen vanwege de Fokkerfabrieken.	75.98
309	Het grootste bombardement in de Tweede Wereldoorlog trof Amsterdam-Noord.	88.43
312	U ging met een vrachtwagen over de Afsluitdijk naar Heerenveen.	9.13
313	Een bestuurslid kwam bij ons thuis en die zei: Ik was ingeloot om daar naartoe te gaan, naar Heerenveen.	5.33
317	De Volewijckers gingen met een vrachtwagen door Noord-Holland over de Afsluitdijk.	11.15
318	Ik weet nog heel goed dat ik dacht De Afsluitdijk, dat was destijds een begrip.	3.82
319	Daar worden vaak Engelse vliegtuigen gezien en die schieten op elk vervoermiddel daar.	27.81
321	U moest op een gegeven moment uit de vrachtwagen en op de grond.	5.11
328	Je het eigenlijk een fantastische tijd gehad in Heerenveen Je hebt eigenlijk een fantastische tijd gehad in Heerenveen en er geen trauma aan overgehouden.	4.27
334	Ellen, je vader vertelt altijd veel over de oorlog.	7.78
336	Hij heeft jou ook wel eens meegenomen naar de Iepenlaan nummer 9 in Heerenveen waar hij in de oorlog heeft gewoond.	6.09
339	De boekpresentatie was in het Fries Museum in Leeuwarden.	7.32
340	Op de terugreis wilde mijn vader graag nog even naar Heerenveen om het huis te zien.	3.84
347	Ik had nooit verwacht dat je in zo'n boek wordt opgenomen.	4.03
348	En tegelijkertijd kom je ook in de krant, in Het Parool.	5.86
354	Het leven is een loterij, je kunt geluk of ongeluk hebben en niemand die het van tevoren weet.	6.12
355	Daarover gaat de Bingo Show van Maartje de Boer en Kine Handlykken.	9.51
356	In deze theatershow doe je mee met een échte bingo hoor je persoonlijke verhalen en is er weer veel muziek.	3.92
357	Maartje, dit is jullie persoonlijkste show tot nu toe.	3.48
362	Wij zijn ook wat ouder geworden, al zou je dat niet zeggen.	3.99
367	Dingen liepen niet zoals we gedacht hadden en dat hangen we op aan de bingoshow.	3.52
368	Er is aandacht voor een pestkop die jou op de basisschool Krijgt die ervan langs?	10.44
369	Boontje komt om zijn loontje, hoor je altijd als kind.	33.13
371	En dan zei mijn moeder: Die jongen komt uiteindelijk slecht terecht.	15.42
376	Want deze man is de succesvolste biatleet van Noorwegen geworden.	37.2
379	Ik ben een beetje bang dat hij dit ziet en denkt: Wat een losers!	4.35
383	Hij weet echt niet meer wat hij tegen mij heeft gezegd, waarschijnlijk.	4.17
385	Heb je wel eens hem gebeld en gezegd wat jij geworden bent?	4.92
386	We hebben een liedje gemaakt in de show, een wraakfantasie.	5.52
391	De wereld is niet eerlijk, en je krijgt niet allemaal dezelfde kansen maar je bepaalt wel wat je doet met de kansen.	4.51
392	Het leven is een bingo en het gaat erom wat je met de kanskaarten doet.	5.83
398	Dodenherdenking voelt als vasten en daarna carnaval als Bevrijdingsdag.	55.56
403	Het is vanzelfsprekend, maar eigenlijk is het dat niet.	4.63
404	Is er in Noorwegen ook veel aandacht voor de Tweede Wereldoorlog?	22.79
405	Noorwegen is ook vijf jaar bezet geweest door de Duitsers.	14.58
406	Ik hoorde allemaal verhalen van mijn opa, die zat in het verzet.	4.46
409	Ik kreeg op school te horen dat Hitler het antisemitisme had bedacht.	81.91
411	Je moet niet denken: Zij waren kwaadaardig en wij onschuldig.	4.05
416	Speciaal voor vandaag hebben jullie een lied geschreven.	3.61
423	Dat leggen we naast de schaduw van de oorlog die in onze nek hijgt.	3.99
427	De voorstelling De Bingo Show is nog tot en met juni te zien in theaters door heel het land en na Kines zwangerschapsverlof weer te zien vanaf november.	10.86
428	Maar nu een lied speciaal geschreven voor ons op deze speciale dag door Peer Wittenbols en Maartje en Kine.	4.42
430	*Het is mei, eindelijk mei *De lente is zo mooi en zacht *Zonnetje straalt en maantje lacht *De dagen lengen, als de blaadjes aan de takken *De kinderen zijn hun koffertjes aan 't pakken *Meivakantie!	3.98
432	*Het is mei, de vijfde mei *Een merel zingt van puur geluk *En alle vogeltjes zijn zo druk *Met heel de dag door van elkaar houden *En strootje voor strootje hun nestje bouwen *Eindelijk lente!	4.14
434	*En het is vrede, doodgewoon vrede *De oorlog lijkt alweer zo lang geleden *Het was mei, die vijfde mei *De zon stond daar, waar ze nu staat *De mensen dansten door de straat *En eindelijk mocht weer Het Wilhelmus schellen *En steen voor steen zou men de stad herstellen *Die vijfde mei!	4.17
436	*We durfden, heel voorzichtig, weer te dromen *Van wie er straks met zijn koffertje weer thuis zou komen *En het is vrede, eindelijk vrede *De oorlog is nog maar zo kort geleden *Mmm-mmm-mmm* Dank jullie wel.	3.66
438	We vieren de vrijheid en hopen dat nog heel lang te doen.	3.54