Tijd voor MAX 🇳🇱

_id	69d91e83980f69b4e684dd67
url	https://npo.nl/start/serie/tijd-voor-max/seizoen-53/tijd-voor-max_793/afspelen
datetime	2026-04-10 17:10:00
description	Martine van Os en Sybrand Niessen ontvangen elke werkdag een keur aan gasten. Een aangename mix van nieuws, kunst, cultuur en entertainment.

 

Statements

idx	statement	score
0	888 LIVEPROGRAMMA, ONDERTITELING KAN ACHTERLOPEN Hartelijk welkom, live vanuit studio 23 is het weer Tijd voor MAX.	4.48
2	Aan de overkant zitten Gert-Jan de Wit en arts Tanya Bisseling.	6.08
5	*Strijkplank, strijkplank *Doe toch niet zo bij de hand *Strijkplank, strijkplank *Oh wat ben je lekker slank *Strijkplank, strijkplank *Waarom loop je toch zo mank *Strijkplank, strijkplank *Nou dan word je afgedankt *Mensen, valt er nog wat te strijken of te wassen?	4.56
7	De dag dat er een zebraveulen is geboren in Diergaarde Blijdorp.	14.04
9	Die in het wild kwetsbaar is door stroperij en verlies van leefgebied in zuidelijk Afrika.	87.73
10	Kenmerkend zijn de strepen die tot over de knieën doorlopen.	5.03
11	Naast zwarte strepen hebben ze ook bruine schaduwstrepen.	8.82
12	Deze tekening helpt hen om minder op te vallen in de savanne.	10.02
14	En de dag dat bekend werd dat naamgenoten van Johan Cruijff op zijn geboortedag 25 april een gratis tour krijgen in de ArenA in Amsterdam ter ere van het 30-jarig jubileum.	7.69
15	Alleen mensen met de voornaam Johan, Johannes of Johanna zijn uitgenodigd en krijgen dan een rondleiding langs plekken die normaal alleen toegankelijk zijn voor spelers, staf en pers.	5.19
22	Allemaal vragen die we een maag-darm-leverarts Tanya Bisseling kunnen stellen.	10.53
24	Hij moet ook zijn maag missen maar loopt zondag wel de Marathon van Rotterdam.	4.07
26	Gert-Jan, om maar gelijk met de deur in huis te vallen.	3.48
29	Je had het me beter zondag kunnen vragen na de marathon.	4.24
32	En ik ben geïnspireerd door een sterke vrouw die eerder de marathon liep zonder maag.	3.87
34	De grootste uitdaging is niet de fysieke uitdaging zelf, maar de voeding.	4.29
35	Zowel vooraf aan de marathon, eten en drinken en tijdens de marathon.	5.82
36	Omdat het een lange inspanning is heb je vocht nodig en koolhydraten.	81.2
40	Ik heb alles goed getraind, ook het eten en drinken.	4.09
42	Ik heb bij de training getest hoe de gelletjes vallen.	61.27
45	Ik ervaar ongemak als ik een glas water wil drinken.	90.71
46	Als je loopt en een bekertje water wil wegklokken, dat is ongewenst.	13.54
47	Dus ik neem een tas mee waar ik anderhalve water op mijn rug kan doen.	3.7
49	En ik neem ook niks aan wat ik niet eerder heb gehad.	3.48
50	Naast de kilometers die je moet afleveren heb je nog een extra taak.	3.76
52	Want je hebt geen maag, hoe komt dat dan in je darmen terecht.	35.1
55	Ik moet eten in kleine porties om te zorgen dat ik geen last krijg van ongemakken.	4.58
56	Want je darmen moet best hard werken om de hele voedselbrij te verwerken.	80.95
57	En daar krijg ik best wel last van als ik te grote hoeveelheden eet of te veel suiker eet.	6.08
58	Veel lotgenoten hebben last van koolhydraten als ze dat eten.	90.86
60	Tanya, jij bent als maag-darm-leverarts verbonden aan het Radboud UMC in Nijmegen.	6.3
62	Op het linker plaatje zie je hoe de meeste mensen eruitzien van binnen.	10.74
64	Daar achter de twaalfvingerige darm en dan kom je in de dunnedarmlissen recht.	4.11
65	Het gearceerde deel is alles wat verwijderd wordt tijdens de operatie.	37.58
66	Dat kun je niet direct aansluiten op de twaalfvingerige darm want dan krijg je veel last van gal in je slokdarm.	6.93
67	Het rode stuk darm dat je ziet wordt losgemaakt en aangesloten op de slokdarm.	84.7
68	En het stukje met de gal wordt een stukje later aangesloten aan je dunnedarm.	3.61
70	De verteringsenzymen komen iets later bij je eten terecht.	90.82
74	Halverwege de jaren 90 bleek mijn vader maagkanker te hebben.	17.41
77	Een paar jaar later kreeg een zus van mij maagkanker, die was pas 26.	21.78
80	Ik was al arts en ben gaan zoeken in de literatuur.	4.4
84	Waar ik achter kwam is dat er vlak voor die tijd gevonden was dat er een genafwijking bestond die zorgt dat je grotere kans hebt.. om maagkanker te ontwikkelen.	83.72
86	Ik zeg altijd gekscherend dat ik familie ben van de Maori.	3.77
87	Ik maakte me zorgen en dacht: dat moet ons verhaal zijn.	3.76
89	Ik heb materiaal van mijn vader uit het lab gehaald en bloed van mijn zussen laten testen.	7.4
92	Want toen we de uitslag kregen was zij al overleden.	23.01
93	Dat heeft je op het spoor gezet om verder te onderzoeken.	4.6
96	Bij een genetische genafwijking heb je ook kans op andere afwijkingen.	88.37
99	Bij mij is er getest en het was in het voorstadium van lobulaire borstkanker.	31.27
102	Hoe wist jij dat je een verhoogd risico had op maagkanker?	11.5
106	Ik werkte samen met een aantal collega's in dezelfde ruimte aan een traject.	3.96
108	Die overdag belt op een doordeweekse dag, dat gebeurde niet vaak.	3.56
109	Ze belde: Gert-Jan, ik ben gebeld door een nicht van mij.	6.53
110	'Die heeft ook net zoals ik lobulaire borstkanker gehad.'	18.29
112	Omdat een zoon van haar op jongere leeftijd maagkanker kreeg is het belletje CDH1 gaan rinkelen.	42.3
113	En dat spreidde als een olievlek uit door de hele familie.	3.91
114	Zij heeft samen met haar broer en zus nadat bleek dat mijn moeder drager was, ook laten testen.	6.81
118	Bij ons is niemand in de directe familie overleden aan maagkanker.	86.58
119	Voor mij is het een preventieve verwijdering geweest.	3.98
120	Mensen verklaren je voor gek: zonder maag, hoe dan?	24.0
126	Het gaat niet alleen over jezelf, maar ook over mijn zoon.	3.74
130	En je kan, als je als jonge man, of als je als vrouw zwanger ben kun je ervoor kiezen om een traject te volgen en dan kunnen ze de embryo's die uit de ivf-behandeling komen controleren op het gen. Dan worden alleen degenen teruggeplaatst die niet de gemuteerde variant hebben.	87.63
137	Ik ben best wel rationeel, maar dat is een keuze die je niet uit ratio kan maken.	4.8
138	Jullie kinderen gaan zelf beslissen rond hun twintigste of ze getest zullen worden.	4.7
140	Als ze volwassen zijn hebben ze de keuze of ze gaan testen.	15.52
141	En dan hoop ik en dat is waarom ik dit doe dat er betere mogelijkheden zijn.	4.43
142	En dat je dan niet zomaar preventief je maag hoeft te verwijderen.	13.59
146	Tanya, jij was zelf zwanger op het moment dat je maag werd verwijderd.	47.74
147	Was het risico zo groot dat je dat tijdens de zwangerschap moest doen?	13.03
149	Ik had echt al kanker, dus er is gesproken over chemo van tevoren.	10.15
150	Toen kreeg ik hard te horen dat ik dan de zwangerschap moest afbreken.	3.77
153	Maar ik was 16 weken zwanger en toen is mijn maag verwijderd.	46.49
160	Ze weten dat ik geen maag had en dat er een kans was dat zij ook het gen hadden.	4.73
161	We hebben gezegd: je kan getest worden als je ongeveer volwassen bent.	81.62
163	Op een gegeven moment zijn ze met zijn drieën naar ons toegekomen.	4.99
166	Het is begeleid door een maatschappelijk werker en zijn ze samen getest.	5.52
167	Het moment dat de uitslag kwam was een spannend en emotioneel moment.	4.02
170	Mijn zoon had eigenlijk bij het eerste kijkonderzoek echt wel wat meer dan normaal afwijkende cellen.	36.43
173	Er zat een jaar tussen de operaties van mijn kinderen.	10.93
175	Kun je niet gewoon heel vaak testen en pas als er tumoren ontstaan tot handelen overgaan?	68.05
177	De kans dat je maagkanker krijgt is ongeveer 50/50 als je dit gen draagt.	88.32
178	Officieel staat in de adviezen dat je de maag moet laten verwijderen.	82.48
179	Dat gebeurt bij veel mensen op 20, 30-jarige leeftijd.	38.59
180	We willen liever dat je het op een andere manier dit kunt uitstellen.	4.61
181	In de richtlijn staat ook dat als je toegang hebt tot een ziekenhuis waarbij ze veel ervaring hebben met deze aandoening je ook kunt kiezen om bij een ervaren arts jaarlijks een kijkonderzoek te ondergaan.	76.81
182	Om dat beter te timen, het moment van maagverwijdering.	4.6
185	Ik heb patiënten die de 50 en ook de 60 zijn gepasseerd.	12.56
188	Bij kanker denkt iedereen aan knollen en bollen die vormen.	90.59
189	Maar deze kanker verspreidt zich als een olievlek net onder het weefsel van de maag.	89.33
191	Wij willen eigenlijk dat we kunnen zorgen dat veel meer mensen dit gaan leren herkennen.	4.44
192	Dat voor iedereen in de wereld het mogelijk wordt om die ingreep uit te stellen.	4.62
193	Dus dat hopen we in ieder geval te bereiken door verder onderzoek te doen.	4.72
194	Jij loopt zondag dus de Marathon van Rotterdam hiervoor.	6.1
195	Heb je een tijd waarbinnen je zondag de marathon wilt uitlopen?	5.39
199	Ik denk wel dat ik het kan. Heel veel succes, dank jullie wel.	4.15
202	Als je geen maag hebt, moet je dan speciaal voedsel..?	47.73
205	In principe kun je alles gewoon eten wat je wil eten.	13.99
207	Want in die darmen zitten ook stoffen je denkt, in de maag zit maagsappen en dat verteert het.	86.42
210	Je moet ook meer eten om voldoende binnen te krijgen.	30.6
211	Ik wil nog ook even de mensen noemen met wie ik het onderzoek doe.	3.99
212	Veel onderzoeken doen we samen met het ziekenhuis in Amsterdam.	7.0
213	Larissa van de Sluis en Daantje Gratema zijn de belangrijkste mensen die dit proberen verder te brengen.	6.79
220	Ik wist dat Sacha en Rick zouden komen en gaan het over India hebben.	4.14
230	Het wordt lekker oranje en dan moet je oppassen voor je handen.	4.18
247	Zomaar een cadeau van een vriendin heeft het leven van Rick Nieman en Sacha de Boer danig overhoop gegooid.	9.43
249	over de Indiase goeroe Krishnamurti die begin vorige eeuw van Ommen een spiritueel middelpunt maakte.	17.71
254	Ja, en ik vroeg aan die vrienden: waarom krijgen we dit?	4.23
255	Zij zei de magische woorden: Omdat hier vlakbij, het huisje wat we hebben daar werden Sterkampen georganiseerd waar Krishnamurti kwam spreken.	8.79
258	En zij dacht: Zo leer je meer over de geschiedenis.	3.77
260	Het heeft even in de kast gestaan maar nadat jullie een wandeling hebben gemaakt Ja, het is daar een heel mooi natuurgebied van natuurmonumenten.	4.28
262	En ineens waren we de hond kwijt, want die zag een andere hond.	6.56
263	En we waren mijn broer kwijt want hij zag iemand uit Bussum waar hij toen woonde.	7.33
265	En zij vertelde toen dat dit gebied ooit van haar grootvader was.	7.36
266	En dat die het ooit had weggegeven aan Krishnamurti.	8.07
267	Toen dachten we: Wacht even, het landgoed is van de baron weggegeven aan Krishnamurti.	4.7
269	Rick, jij schreef over Krishnamurti het boek De Goeroe en de Baron.	13.15
270	Gisteren was de boekpresentatie in het kasteel in Ommen waar een groot deel van het verhaal zich afspeelt.	5.8
274	Hij had een paar broertjes en ze hingen rond op het strand in Indië.	9.79
275	Zijn vader moest hard werken en die had geen tijd voor ze.	7.54
276	Toen kwam er een Engelse man, bij het hoofdkantoor van de theosofische beweging.	7.52
277	Hij zei: De aura van dat jongetje daar is het meest onbaatzuchtige aura wat ik ooit heb gezien.	8.08
282	Hij had inmiddels een snor en hij ging naar goede scholen.	5.1
283	Hij werd gekweekt om de nieuwe Messias te worden, deze Krishnamurti.	23.86
284	Een beetje zoals de dalai lama ook werd aangewezen.	4.23
287	Maar hij worstelde heel erg met zijn lotsbestemming.	4.38
290	Hij vond zijn nieuwe leven ook wel interessant en uitdagend.	4.13
292	En dan de baron, wie was hij en hoe kwamen ze tot elkaar?	4.8
295	Hij groeide daar op met zijn ouders en zijn jongere zusje.	9.14
297	Op zijn 23e erft hij opeens een groot landgoed en kasteel aan de andere kant van het land, in het oosten, bij Ommen.	7.84
298	Vanaf dat moment heeft hij er van alles mee proberen te doen.	4.12
299	Hij heeft het opengesteld zodat iedereen daar kon wandelen.	5.06
302	En toen hoorde hij de jonge hindoe, die zag hij ergens in Londen en hij was helemaal onder de indruk van hem.	6.66
303	En hij wilde hem naar zijn kasteel halen zodat hij daar kon komen spreken.	5.98
306	Je zag net wat foto's en bewegend beeld van de Sterkampen die daar georganiseerd werden.	4.91
307	Er kwamen duizenden mensen van de hele wereld vandaan.	10.27
308	Er kwamen mensen uit Chili, Argentinië, maar ook uit Australië.	8.16
309	Allemaal om te praten over hoe ze een betere wereld konden maken na de verschrikkingen van de Eerste Wereldoorlog.	5.67
312	Een goed moment voor iemand die ons de weg kan wijzen.	4.28
313	Tijdens die bijeenkomsten waren er enorme kampvuren.	5.22
314	Jij bent gaan boren, maar die plek was niet bekend.	3.7
316	In de Tweede Wereldoorlog is daar ook een kamp gemaakt, Kamp Erika.	7.7
318	Maar de wegen die er nu nog zijn op de camping zijn hetzelfde als toen.	9.45
323	Er werd steeds gezegd dat dat in het kleine amfitheater was.	8.47
324	Maar ik zag op de foto's dat het een vlakke ruimte was.	3.79
326	Toen ik de kaarten op elkaar legde en keek naar de huidige satellietkaart ben ik met Evert Ruiter, hij is ecoloog hij heeft ook een boek geschreven, 'Wandelen langs vergeten paden' en hij is met mij meegegaan en heeft de grondboor meegenomen.	5.4
333	En dit waren 100 jaar oude resten van het kampvuur.	9.63
334	We hebben wel zes gaten geboord, 40 centimeter diep.	24.92
336	En dan zagen we aarde, en dan een stuk grijs met zwarte stukjes en dan zand.	3.91
339	En met zwarte smurrie konden we op een steen wat kreten.	3.83
340	En met zwarte smurrie konden we op een steen wat krijten.	4.3
342	Waarom horen we eigenlijk niets meer over Ommen als bedevaartsoord?	26.25
345	Heel veel mensen wisten: Rome, Jeruzalem, Bethlehem, Ommen.	7.8
346	Er kwamen treinen van over de hele wereld naar Krishnamurti.	23.86
355	En hij zei: Ik geloof niet in georganiseerde religie.	9.13
356	Je moest niet luisteren naar deze mannen in gewaden.	3.88
358	Toen Krishnamurti zich terugtrok ging hij wonen in het plaatsje Ojai in Californie in de VS. Jullie zijn daar ook heen gegaan en jij maakte deze foto van Rick onder een bepaalde peperboom.	8.82
360	Die speelde een enorme rol toen Krishnamurti was aangewezen als nieuwe wereldleraar.	11.56
364	Hij ging toen onder die peperboom zitten, deze peperboom.	5.18
368	De stronk is inmiddels omgewaaid, maar hij was toen nog springlevend.	3.53
369	En hij zei dat hij een werd met het kleine takje, het grassprietje de auto die voorbij reed, de chauffeur van de auto.	6.03
376	Krishnamurti heeft speeches geschreven over de hele wereld.	18.34
377	Er zijn miljoenen exemplaren van zijn boeken geschreven.	9.49
378	Als je dat leest en je denkt er over na, dan moet je dat raken.	5.4
380	Jullie hebben allebei dit verhaal opgehaald, maar allebei een andere vorm gekozen.	3.49
382	Rick heeft een boek geschreven en je hebt een podcast gemaakt.	6.69
386	Maar misschien krijg je ruzie als je een boek gaat schrijven.	5.09
389	Alle dingen die we in het boek niet kwijt konden konden we kwijt in de podcast.	5.76
390	Alle interviews die we deden met de nazaten van de Baron heb ik opgenomen.	5.17
394	Is de campingbaas ook nog te gast geweest in de podcast?	14.16
396	Het boek De Goeroe en De Baraon ligt nu in de winkel en van de zesdelige podcast van Sacha komt elke week een nieuwe aflevering online.	6.56
398	Edgar Burgos is de frontman van Trafassi en hij heeft van alles te vieren: hij zit 60 jaar in het vak en de kleine wasjes en de grote wasjes stopt hij inmiddels al 40 jaar in de Wasmasjien.	6.91
399	*Kleine wasjes, grote wasjes, doe ze in je wasmasjien *Laat maar lekker draaien, steeds meer in de wasmasjien *Kleine wasjes, grote wasjes, stop ze in je wasmasjien *Laat maar lekker draaien, steeds meer in de wasmasjien* Oh!	4.05
401	Aan Wasmasjien ging een carrière vooraf van zo'n tien jaar, die begon in Suriname.	7.35
402	Edgar zong in de band The Brotherhood en daarna in The Happy Boys.	13.54
407	In 1975 kwam ik uit Suriname en er was geen Surinaamse muziekscene.	6.4
408	Er was wel een hele bloeiende van Indonesië, met Rob de Nijs Anneke Grönloh, noem maar op.	5.06
410	En ik vond het een beetje keel, een beetje koud, beetje grijs.	3.45
411	En ik vond het een beetje kil, een beetje koud, beetje grijs.	3.44
414	En dan kom je hier en dan heb je geen radio, geen tv.	3.63
415	Maar je kwam hierheen omdat het eerste nummer wat je schreef, dat was Brombéré dat ging over de staatsgreep.	10.87
416	Dat was later, ik kwam in 1975 toen speelde ik in een andere band.	6.24
417	Maar ik wilde doorgaan en de Nederlanders erbij betrekken bij de Surinaamse muziek.	4.21
419	Maar dan verbind ik het misschien niet goed aan elkaar.	3.99
424	En mijn eerste plaat, daar staat hij, dat was Brombéré en dat ging over de staatsgreep.	6.69
426	Ja, dat heeft mij heel veel pijn en heel veel weerstand daar waren ze niet blij mee.	3.81
427	Hoe durf je nou tegen de militairen op te staan want niemand durfde wat te zeggen.	4.8
431	Maar het ging er bij mij om, ik ben een beetje naar school geweest dus ik heb ook geleerd over de trias politica.	3.83
432	En alle landen in de wereld waar militaire overname En alle landen in de wereld waar militaire overnamen dat werd een grote rommel eigenlijk.	9.28
433	En dat probeerde ik door middel van een lied mensen daarvan te doordringen.	3.88
434	Het lijkt wel mooi, maar Je ging in 1984 terug naar Suriname.	7.77
436	Maar als het gedraaid werd op een festival, werd de dj meegenomen dan ging hij de gevangenis in of hij werd mishandeld.	27.77
437	Overal waar het nummer werd gedraaid, was er een probleem.	5.15
439	Mijn ouders woonde nog in Suriname en die hebben het mij ontraden.	5.83
440	Maar toen was er zo'n weerstand, iedereen wilde Trafassi hebben.	5.51
441	Doordat het nummer underground ging, werd het juist populair.	8.23
445	Maar ze stonden met geweren op te wachten op het vliegveld.	4.55
447	We keken door de ruiten en op het dak zag ik scherpschutters liggen.	3.7
448	En de jongens van de band, niet deze hoor, dit zijn jonkies.	3.74
449	Die van 40 jaar geleden, die durfden niet uit te stappen.	5.6
450	Ik zei: Luister, ik ga als eerst als er geschoten wordt ben ik een dode held.	4.02
451	Maar gaan jullie maar plat op de vloer liggen en stap niet uit.	3.75
455	Toen kwamen er karretjes met muzikanten en danseressen.	8.22
458	In Nederland werd je hit Wasmasjien ook goed ontvangen.	10.19
463	Maar de Surinaamse feesten duurden tot vier uur in de ochtend en om half acht moest ik weer op kantoor zijn.	5.58
464	Een dag zat ik op kantoor en ik hoorde op de radio: Nummer 1!	4.09
467	'Wie is er nou zo gek om een lied over een Wasmasjien te maken?'	15.57
472	Ja, een uur later belde mensen er weer in je had maar een paar radiostations de mensen belden: mogen we weer het liedje hoorde van de Wasmasjien?	15.24
473	Dus ik stond op, ik ging naar mijn baas en ik nam ontslag.	7.39
475	Je bent ambtenaar, ambtenaren kunnen nooit ontslagen worden.	7.8
476	Mijn huis was verzekerd, mijn vrouw verzekerd, mijn kinderen waren verzekerd.	8.02
479	Nou, 40 jaar later en ik heb het ziekenhuis nooit teruggezien!	4.87
480	Je gaat het concertgebouw en op 28 mei om te vieren dat het al zo lang een succes is.	3.56
483	De band Trafassi is in 1981 opgericht en bestaat 45 jaar.	13.42
495	Edgar Burgos van Trafassi zit al 60 jaar in het vak en zijn allergrootste hit bestaat 40 jaar.	9.9
496	Dat viert hij op 28 mei in het Concertgebouw daar kunnen we niet meer bij zijn.	4.46
507	Vergeet vanavond niet te kijken naar Carrie op Vrijdag om 7 uur op NPO 1.	5.19