Een Vandaag 🇳🇱

_id	6adf977decb1bfca31921332
url	https://npo.nl/start/serie/eenvandaag/seizoen-2026/eenvandaag_6536/afspelen
datetime	2026-10-26 18:30:00
description	Schade na explosies is moeilijk te verhalen: waarom een noodfonds slachtoffers kan helpen * Familie heeft nog veel vragen na dodelijk verkeersongeluk Sam (26): verplicht bloedonderzoek zou helpen * Kabinet wil duizenden ambtenaren minder, maar hoe haalbaar is het? * Gasprijs stijgt opnieuw, moeten we ons zorgen maken?

 

Statements

idx	statement	score
1	Dat is niet voor het eerst, maar kan dat eigenlijk wel?	5.14
2	Nabestaanden van een dodelijk verkeersongeval willen een verplichte bloedtest voor bestuurders.	90.14
4	Het is mijn enigste kind en ik wil gewoon weten wat hem is overkomen.	4.14
6	En, zitten we er warm bij deze winter of moet de thermostaat echt omlaag?	11.43
7	De winter moet nog beginnen en de gasprijs schiet vandaag verder omhoog.	41.0
11	LIVEPROGRAMMA, ONDERTITELING KAN ACHTERLOPEN Goedenavond.	3.7
12	Het kabinet wil flink gaan snoeien in het aantal ambtenaren.	19.75
15	En wat voor gevolgen heeft dat voor ons als burgers?	8.33
16	Wat we willen is een overheid maken die beter gaat presteren die het efficiënter en goedkoper doet.	6.56
17	En het gevolg daarvan is dat we ook met minder ambtenaren gaan werken.	6.67
18	De overheid moet eenvoudiger, slimmer en goedkoper worden.	7.87
19	De plannen zijn er al langer maar nu hangt er voor het eerst een concreet getal aan.	5.68
20	25.000 voltijds rijksambtenaren zouden er moeten verdwijnen.	25.08
24	En ik zou zelf niet beginnen met 'zoveel ambtenaren minder'.	3.5
26	Marc Frequin las voor ons vanmiddag de brief met de voorgenomen bezuinigingen.	6.46
27	Hij werkte jarenlang als directeur-generaal bij de overheid.	6.93
28	Meer dan 8 verschillende ministeries zag hij op die manier van binnen.	6.39
29	Hij weet wat het is om te moeten snijden in de uitgaven.	4.08
33	Ik vind het wel dat als je tegen een ministerie zegt 'jullie moeten nu 5% bezuinigen', dan krijg je een hele rare operatie.	27.79
41	Dus ik zit weer in die brief te kijken: Welke keuzes worden dan gemaakt?	4.86
44	Nee, het wordt aangekondigd dat er keuzes gemaakt worden.	13.7
46	Nou, als je gaat zeggen dat je moed nodig hebt dan ben je dus nog niet zo ver dat je beslissingen neemt.	4.23
47	Jarenlang was het aantal rijksambtenaren in Nederland redelijk stabiel.	16.17
50	Tussen 2018 en 2024 was er een stijging van 38% van het aantal rijksambtenaren.	43.17
56	Daar hebben bedrijven last van, instellingen last van.	9.14
57	Omdat de overheid daarmee ook concurreert op de arbeidsmarkt.	40.09
59	En bovendien hebben we het ook nog te ingewikkeld gemaakt met elkaar.	3.59
60	Heel veel mensen snappen gewoon niet meer hoe de overheid functioneert.	5.73
62	De overheid is te ingewikkeld geworden vindt ook emeritus hoogleraar Frits van der Meer.	18.92
64	En wijt het groeiend aantal rijksambtenaren aan de steeds ingewikkelder wordende regels.	5.61
69	Kijk over de vergroening, over de klimaatbeheersing.	11.43
71	En het is makkelijker een regel bij te maken dan er eentje af te halen.	4.56
73	En dan moeten we ook nog zorgen dat die worden gehandhaafd.	4.05
75	Toch kent Nederland relatief weinig ambtenaren per duizend inwoners, bijna 71 om precies te zijn.	57.87
76	Dat is meer dan Italië, maar fors minder dan Denemarken.	15.46
77	Gemiddeld zitten we onder het gemiddelde van de Europese Unie.	36.06
78	Komend half jaar wordt er gekeken of het nog minder kan. Defensie, rechtbanken en politie zijn uitgezonderd.	6.95
79	Maar een dienst die het werk nauwelijks aan kan, zoals de Belastingdienst zal waarschijnlijk ook moeten snoeien in het ambtenaarapparaat.	6.22
80	Daar is een gebrek aan capaciteit, er zijn te weinig mensen.	5.03
82	Nou, wat wij nu gaan doen is tegen alle organisaties zeggen van de Rijksoverheid: Waar denken jullie dat het slimmer, goedkoper en beter kan?	21.39
84	Twee, we gaan kijken in hoeverre we ook met digitalisering en AI aan de slag kunnen.	4.72
85	Want bijvoorbeeld als het gaat om belastingaangiftes dan kun je dus zeggen, heel veel aangiftes kunnen ook gecontroleerd worden juist met behulp van digitale systemen waardoor je minder mensen nodig hebt.	27.37
87	Het is ook de rechtvaardigheid, de legaliteit, de legitimiteit.	4.05
89	En als je dan ook hoort van 'ja, we kunnen efficiënter zijn vanwege de toepassing van AI' ja, dan ga je weer mee met een nieuwe mode.	6.29
90	Want de burgers hebben al moeilijkheden om die overheid te benaderen.	17.93
91	Er is wel eens berekend dat een paar miljoen mensen in Nederland bureaucratisch incompetent zijn.	80.24
95	En dat betekent dat je veel meer, veel meer ook persoonlijk moet werken.	4.0
98	Oppositiepartij PRO is kritisch en heeft gezegd Kamervragen over het ambtenarenplan van Van der Burg te gaan stellen.	29.62
101	Je zoon raakt van de weg, overlijdt en jij blijft achter met heel veel vragen.	6.27
103	Omdat je een overleden bestuurder niet mag testen op bloed en urine weten zij nog altijd niet wat er dit voorjaar precies met hun zoon is gebeurd.	56.88
106	Het is mijn enigste kind en ik wil gewoon weten wat hem is overkomen.	4.14
109	Een 26-jarige krachtpatser met een heel klein hartje.	48.07
111	Ik denk dat hij nog vandaag of morgen voor de deur staat.	3.51
113	En die kindertjes zijn nu 3 september een jaar geworden.	12.54
117	Sam sport veel, is vrijwilliger bij de brandweer en werkt als verpleegkundige in de zorg.	7.49
118	Op 3 mei dit jaar rijdt hij na een avonddienst terug naar huis.	6.89
121	Wat we weten, wat er is gebeurd, is dat hij daar van de weg gereden is.	3.88
123	Sam komt met zijn auto in de sloot terecht en wordt met spoed naar het ziekenhuis gebracht.	19.13
124	Wij hebben ook gezien hoe ze Sam aan het reanimeren waren.	3.88
129	En dat ik heel boos geworden ben in die wachtkamer.	3.58
131	Terwijl Sam vecht voor zijn leven overlijdt de bestuurder van de andere auto ter plaatse.	32.38
133	Maar wat de oorzaak is van het ongeluk is tot op de dag van vandaag een raadsel voor Monique en Peter.	4.0
137	Maar bloed- of urineonderzoek doen bij een overleden bestuurder is nu nog bij wet verboden in Nederland.	79.35
142	We kregen eigenlijk pas op de dag dat we hem met z'n allen gingen begraven kregen we pas te horen dat het in ieder geval niet zijn schuld was.	4.82
145	Daar moeten Monique en Peter het tot nu toe mee doen.	3.58
146	Zoals het verhaal dat de mannen in de andere auto de hele middag op het terras zaten en veel hadden gedronken.	9.47
148	Kijk, wat wij horen, ze zijn op een gegeven moment zelfs van terrassen gestuurd.	3.64
149	Wij vragen ons ook af of degene die het ongeluk echt veroorzaakt heeft en die is ook overleden ter plekke of ze daar dan bloed van afnemen.	24.4
152	Voorstanders van zo'n post mortem bloedonderzoek na een dodelijk verkeersongeluk zijn er genoeg.	43.33
153	Schouwartsen, rechercheurs, zelfs de Onderzoeksraad voor Veiligheid.	33.46
157	Wij komen helemaal niet aan ons rouwproces toe op deze manier.	6.46
158	Wilma Duijst, hoogleraar forensische geneeskunde en gezondheidsstrafrecht aan de Universiteit van Maastricht.	8.66
162	Zeker, en het is inderdaad intens verdrietig en heel invoelbaar.	4.53
163	Waarom mogen nabestaanden niet zo'n test krijgen voor antwoorden op hun vragen?	56.5
164	Het probleem is dat nabestaanden iets mogen zeggen over hun eigen geliefden maar niet over de andere overledenen.	26.05
166	Het OM mag dat wel doen en die heeft geen belang omdat de verdachte is overleden.	49.33
167	Dat belang is groter dan het rouw belang van deze nabestaanden?	13.89
168	Niet helemaal, er is ook nog zoiets als de lichamelijke integriteit van de overledenen en dat is een rondrit en dat is ook als je bent overleden.	5.72
170	Maar bij levende bestuurders mag je onder dwang wel bloed afnemen.	85.15
172	Als mensen een verkeersongeval maken en het overleven mag de politie onder zekere dwang bloed afnemen.	49.41
174	En bij overledenen komen we uit bij de wet op de lijkbezorging.	80.35
180	Het is natuurlijk al verschrikkelijk als je je kind of een familielid verliest bij zo'n gruwelijk ongeluk.	10.15
181	En nabestaanden zitten dan ook met heel veel onbeantwoorde vragen.	8.72
182	Dus die moeten én de rouw verwerken van het verlies van laten we zeggen, hun kind.	4.32
183	En daarbij hebben ze ook nog heel veel onzekerheid.	3.79
187	Nou, mijn voorstel is dat je na dodelijke ongevallen bloed- of urineonderzoek kan doen om vast te stellen of iemand alcohol heeft gebruikt of drugs heeft gebruikt.	79.79
190	En ik wil dat er in die nieuwe wet een wettelijk kader komt.	5.73
191	Dus dat er ruimte komt voor politie of forensisch schouwartsen om daar onderzoek naar te doen.	19.23
194	Bent u zelf weleens in een situatie gekomen dat u dacht: Ik kan het antwoord nu geven, maar ik mag het niet?	6.47
196	Eigenlijk speelt dit bij heel veel verkeersongevallen.	44.29
198	En om die vraag volledig te kunnen beantwoorden heb je die bloedtest nodig.	6.07
200	Eigenlijk zo vaak als dat je een lijkschouwer doet bij een verkeersongeval.	36.1
203	Absoluut, zonder enige twijfel moet die wet worden aangepast.	5.06
204	Het is een vervanging van de wet op de lijkbezorging.	72.94
206	En daarnaast ook nog een bevoegdheid van de forensisch arts.	7.73
210	De temperaturen dalen, en dus gaat de verwarming weer vaker aan terwijl de gasprijs vandaag verder doorstijgt, Floris.	43.57
211	Ik draaide zelf de thermostaatknop ook iets hoger dit weekend maar dacht wel even twee keer na.	6.13
213	En wat kun je doen om de kosten een beetje beheersbaar te houden?	4.94
214	Deze heb ik van iemand gehoord, de tochthond voor de deur.	3.5
215	En de kachel iets eerder uit of zacht voor je gaat slapen.	4.94
216	En eigenlijk begrijp ik, moet ik dus gewoon rijk worden want dan kan ik het betalen.	3.94
217	Creatief is het zeker, maar je denkt ook: Is de verwarming aanzetten deze winter nog wel te betalen?	13.88
218	Dit weekend kwam de prijs voor een kuub gas voor het eerst in lange tijd boven de grens van twee euro.	7.8
220	Ik neem je even mee, dit was de prijs begin dit jaar.	4.13
221	Toen kostte een kuub 1 euro 22, en zie waar de prijs nu op uitkomt.	7.08
222	Je vraagt je daarom misschien ook af: Hoever kan de prijs nog doorstijgen deze winter?	9.75
223	Volgens de experts zijn we er ook nog niet en kunnen we ook wel verwachten dat dat het in de winter nog verder mogelijk toe zal nemen.	18.24
225	Dit jaar zijn onze gasvoorraden zo'n 20% lager gevuld dan dat we de afgelopen jaren gewend waren.	87.43
226	Vorig jaar was het al behoorlijk lager dan voorgaande jaren.	16.37
228	Nu is dat dus fors lager, maar dat heeft het kabinet niet op eigen houtje besloten.	26.09
230	Maar moet je je daar zorgen over maken nu ook de invoer van LNG, vloeibaar gas, zo'n 80% lager ligt dan vorig jaar?	78.9
231	Het is heel goed dat we alert zijn, want de wereld is in ontwikkeling.	4.66
233	We kunnen erop vertrouwen dat we in Nederland deze winter voldoende gas hebben.	53.21
234	Een optimistische boodschap, maar zeker weten doet ze ook niet niemand weet hoe koud het wordt.	4.4
235	Met zo'n stijgende prijs wordt er direct gekeken naar het kabinet.	6.45
237	Een paar jaar geleden, kort nadat Rusland Oekraïne aanviel en de gasprijzen door het dak schoten kwam er een prijsplafond, met een maximale prijs van 1 euro 45 tot een verbruik van 1200 kuub.	29.69
239	Geen prijsplafond zoals in het verleden wel is geweest.	8.56
241	Dus we krijgen zoveel vragen over wat moet ik nu doen.	3.7
242	En zelfs energiecoaches die vanuit gemeentes bijvoorbeeld adviseren die hebben ook moeite in deze situatie.	19.12
244	Begin deze maand bleek uit onderzoek onder ons eigen opiniepanel dat de zorgen over de stijgende gasprijzen stevig zijn.	76.93
245	Honderdduizenden mensen twijfelen of hun bankrekening dit wel toe laat.	26.5
246	Eén op de vijf mensen met een eigen woning, 20 procent is bang dat de energierekening volgend jaar zo hoog wordt dat ze moeite zullen krijgen om die te betalen.	90.99
248	Er zijn wel regelingen om ze te helpen, maar die worden lang niet altijd vertrouwd.	3.86
249	Omdat mensen te vaak zien dat de voorwaarden door de overheid worden veranderd.	17.05
250	We staan aan het begin van de winter en mijn uitleg moet je eigenlijk ook zien als een soort tussenstand.	3.77
251	Want er zijn volgens experts nog verschillende factoren die de komende tijd een rol gaan spelen, die ook wat doen met de prijs.	5.94
253	Anderzijds de situatie in het Midden-Oosten hoe zich dat gaat ontwikkelen.	6.18
255	Er spelen zoveel factoren mee dat het heel lastig te voorspellen is.	5.35
256	Maar de kans dat het omlaag gaat, lijkt niet zo aannemelijk.	4.52
257	Een lagere gasprijs lijkt er dus niet echt in te zitten.	12.17
258	Je bent meer geld kwijt vooral als je de komende tijd een nieuw energiecontract moet gaan afsluiten.	33.64
259	Goed om te weten: Het noodfonds energie gaat op 1 december open.	39.12
262	Een groeiende groep onschuldige mensen krijgt te maken met explosies maar goede hulp daarna is er niet.	79.34
264	Fannie, jij volgt dit dossier als justitieverslaggever al lang.	4.11
265	Morgen horen de slachtoffers van de explosie in Rotterdam bij de Schammenkamp of ze die vergoeding krijgen.	26.24
269	Het is ruim twee jaar geleden dat een druk slop ontplofte midden in een woonwijk in Rotterdam, er vielen drie doden.	67.63
270	En morgen beslist de rechter of de verdachte wel of niet veroordeeld kan worden.	37.74
271	Dat is niet belangrijk alleen voor de erkenning van het leed maar ook of ze wel of niet schadevergoeding krijgen.	5.31
272	Zo is er bijvoorbeeld een man die nog steeds moeilijk loopt omdat zijn benen verbrand raakten.	82.63
273	En er is een weduwe, haar man overleed door de explosie.	13.89
274	Haar inkomen vuurwerk, zij wachten op de uitspraak.	11.99
275	Het is zeker geen uitgemaakte zaak omdat er geen hard bewijs is dat de verdachte bijvoorbeeld gezien is in het lab.	25.98
277	Hij schuift het af op de twee mannen die zijn omgekomen in dat land.	14.18
279	Als de verdachte wordt vrijgesproken dan blijven de slachtoffers achter met lege handen.	12.99
280	Hier aan deze kant was natuurlijk 'n enorme knal van jewelste geweest.	3.59
283	Drie doden vielen er door de verwoestende explosie tweeënhalf jaar geleden in de Rotterdamse Schammenkamp veroorzaakt door een drugslab.	82.9
284	Aan de overkant waren ook alle ramen eruit gesprongen.	5.09
285	En deze mensen vertellen nog steeds tot op de dag van vandaag dat ze echt het idee hadden alsof er een enorme bom was ontploft.	9.57
286	Tientallen woningen en bedrijven werden weggevaagd.	26.15
287	Er is veel materiële schade, brandschade, spullen in de fik emotionele schade.	4.72
291	Maar als we hier mensen spreken horen wij wel dat de naweeën van mensen om hun schade te verhalen en alles uiteindelijk opgelost te krijgen, heel veel inspanning kost.	6.05
294	Mijn cliënte was met haar twee kinderen dus thuis op de bank.	7.52
296	En zij hoorde die explosie, voelde de explosie en de vloer zakte weg.	4.82
297	Haar vader was bij de buren en die heeft de buurmans bank naar beneden in de vlammenzee zien vallen.	7.82
298	En ze hebben het eigenlijk ternauwernood overleefd.	5.26
299	Het stel met een baby en peuter raakte alles kwijt.	89.42
302	Zoals gehoorschade, tinnitus, schouder- en nekklachten herbelevingen, nachtmerries.	87.81
304	Kinderen zijn bang, hebben een ontwikkelingsachterstand.	91.07
305	Morgen beslist de rechter of de verdachte wordt veroordeeld.	78.29
306	Naast gerechtigheid hopen meerdere slachtoffers met blijvend letsel en trauma's op schadevergoeding.	24.88
308	Want als de verdachte wordt vrijgesproken dan staan cliënten met lege handen.	20.61
311	En hier in Amsterdam Nieuw-West was er de afgelopen tijd sprake van een reeks van explosies.	11.31
312	We zijn hier aan de Remijden in Osdorp waar op 12 juni een explosie heeft plaatsgevonden in deze sportschool.	9.72
313	En mijn drie cliënten waren daar die dag aan het sporten.	5.34
314	En op een gegeven moment zijn ze de lucht ingevlogen.	4.45
315	En bleek direct onder de sportschool in de garageboxen een explosie te hebben plaatsgevonden.	6.57
320	Ook omdat hulpverleners hen niet direct zouden hebben geholpen.	19.41
322	De andere twee werden door hulpverleners weggestuurd en namen daarom zelf een taxi naar het ziekenhuis.	21.59
323	Het gaat dus om drie cliënten, waarbij mijn cliënten letterlijk de lucht in zijn gevlogen, rook hebben ingeademd.	8.38
324	Een van mijn cliënten loopt tot op de dag van vandaag op krukken.	4.75
325	De gemeente heeft beloofd te evalueren hoe het zo mis kon gaan.	16.99
326	Ze hebben absoluut veel last van wat er is gebeurd.	4.68
328	En dat heeft dus echt te maken met die combinatie van twee factoren.	4.21
329	Enerzijds dat ze slachtoffer zijn geworden van een explosie en daar aan de dood zijn ontsnapt.	5.4
330	En anderzijds dat zij niet de adequate hulpverlening hebben gekregen die ze hadden moeten krijgen.	7.98
331	Een groeiende groep slachtoffers heeft schade na explosies.	90.94
332	Via de verzekering geld terugkrijgen is ingewikkeld en tijdrovend.	38.79
335	En het gaat slachtoffers echt om erkenning, rechtvaardigheid maar ook om compensatie.	5.29
336	Maar ook als een dader veroordeeld wordt is het de vraag of je schade vergoed wordt.	49.25
339	De overheid schiet het geld dan voor en gaat het verhalen bij de dader.	22.83
340	Alleen slachtoffers van ernstige gewelds- en zedemisdrijven krijgen alles voor goed.	77.83
341	Voor de rest, dus ook voor slachtoffers van explosies geldt een maximum van 5000 euro.	12.51
342	Ik vind het ontzettend schrijnend dat slachtoffers geen beroep kunnen doen op die regeling.	15.64
348	En dit zijn mensen die hier helemaal niets mee te maken hebben.	4.42
349	En dan heeft de overheid toch wel een taak om slachtoffers op te vangen.	12.96
350	En om hen te helpen om het leven weer op te bouwen.	5.66
353	Gemeenten, corporaties, verzekeraars alle instanties wijzen naar elkaar.	4.48
354	En mensen die te maken hebben met zoiets heftigs en nog steeds met allemaal traumatische schade zit en van 't kastje naar de muur worden gestuurd in de lokettenjungle en de wirwar van instanties bij wie je terecht kan dat moet afgelopen zijn.	4.18
355	Zij hoort van veel bewoners dat ze nog kampen met de gevolgen maar vastlopen in hun zoektocht naar hulp.	15.24
359	Waarin alle partijen in Nederland die normaal al kunnen helpen dus ook de verzekeraars, maar ook de gemeenten en de overheden en de corporaties, dat we met elkaar een vuist maken en zeggen: Als zoiets gebeurt in een wijk, dat we dan mensen echt volledig ontzorgen.	5.88
360	Traumahulp, zorgen dat ze hun schade vergoed krijgen en dat ze niet allerlei formuliertjes hoeven in te vullen en van het kastje naar de muur moeten.	21.92
362	Ik hoor verschillende dingen: de schade kan in de tonnen lopen.	5.28
363	Verzekeraars keren niet uit en je moet hopen dat je meer dan 5000 euro krijgt.	73.68
364	Deze mensen, onschuldig, zijn aan hun lot overgeleverd.	4.83
366	Ze hebben niets te maken met zo'n explosie en vaak is een leven verwoest.	5.32
367	En moeten ze zelf alles maar weer op de rit zien te krijgen.	4.11
369	Er zijn mensen die zijn gewoon blijvend invalide, kunnen niet meewerken raken misschien in de schulden, de hypotheek moet worden betaald.	32.67
370	Winkeliers moeten hun personeel doorbetalen nieuwe apparaten kopen, soms zijn ze jaren bezig om de vergunning binnen te krijgen.	22.71
377	En soms word je zelfs in het verdachtenbankje gezet.	4.68
378	Dan zeggen ze: explosie, dan zal jij er wel iets te maken mee hebben.	4.1
379	En ook een eindeloze reeks bonnetjes die je moet overleggen om de schade aan te tonen.	4.1
380	Sommige mensen hebben niet eens meer administratie door de brand.	7.99
382	In dat noodfonds zitten dan die verzekeraars, overheid.	27.51
384	Ik denk in ieder geval dat je dan af bent van die wirwar aan loketten.	3.96
387	Dan kunnen de slachtoffers in ieder geval het recht op EEN plek.	7.66
388	Dit noodfonds is besproken in de gemeenteraad van Rotterdam.	11.0
390	Zij is ook voorzitter van het offensief tegen explosies.	7.66
391	En zij erkent wel dat de nazorg aan de slachtoffers beter moet.	8.02
392	En zij is daarom met een aantal partijen waaronder de Bond van verzekeraars aankijken van hoe kunnen we beter organiseren, de nazorg voor de slachtoffers.	9.1