Een Vandaag 🇳🇱

_id	6aca6f1129df0bef04baf021
url	https://npo.nl/start/serie/eenvandaag/seizoen-2026/eenvandaag_6507/afspelen
datetime	2026-10-10 18:30:00
description	Het laatste nieuws en achtergronden uit binnen- en buitenland. Via het EenVandaag Opiniepanel kunnen 50.000 leden hun stem laten horen en reageren op actuele thema's.

 

Statements

idx	statement	score
0	888 De herfstvakantie in eigen land valt duur uit dit jaar.	51.38
1	Ondernemers in de grensregio zien de boekingen teruglopen.	40.98
2	De graanhandel staat onder druk door de oorlog in Oekraine.	88.19
4	Er is geen scheepseigenaar ook niet voor het geld, die erheen durft te gaan om zijn materiaal, schepen en mensen in gevaar te brengen.	9.19
10	LIVEPROGRAMMA, ONDERTITELING KAN ACHTERLOPEN Goedenavond.	3.7
11	Als je deze herfstvakantie weg wil in eigen land moet je een dikke portemonnee hebben.	6.43
12	Door de verhoging van de BTW naar 21 procent zijn de prijzen flink gestegen.	26.19
13	Dat is niet alleen zuur voor vakantiegangers: Ook ondernemers maken zich zorgen.	22.23
14	Ja, we hebben herfstvakantie, dus lekker genieten hierzo.	3.61
15	Schrok u ook even toen u de prijzen zag deze vakantie?	5.81
18	Ik schrik daar eigenlijk nog meer van dan wat een weekje een huisje kost.	3.6
20	Het bonnetje is deze herfstvakantie behoorlijk stevig en niet alleen bezoekers zijn bezorgd, maar ook de ondernemers.	3.95
21	We zitten nog steeds vol maar we moeten beter ons best doen om vol te komen.	4.97
22	Hij heeft een vakantiepark in Groenlo, vlak bij de Duitse grens en goede contacten door heel Nederland met collega's.	5.69
23	En zij zien dat het boekingsgedrag van toeristen uit binnen- en buitenland aan het veranderen is.	9.51
24	Met name Zeeland, daarvan kregen we duidelijk te horen van: Het is stil geworden in Zeeland.	6.85
25	De eilanden hebben het duidelijk een stukje rustiger gekregen.	3.89
26	Maar ook hier in onze regio is het duidelijk rustiger geworden.	3.96
27	Je merkt dat de buitenlandse toeristen, de Duitse gasten het echt een beetje af laten weten.	4.73
28	En die Duitser zegt: Nederland is teuer geworden, Nederland is duur geworden.	60.71
29	Op 1 januari van dit jaar stijgt het btw-tarief voor overnachtingen in Nederland van 9 naar 21 procent.	80.94
31	En dat leidt tot een grote verschuiving in het reisgedrag.	15.26
32	24 procent minder overnachtingen in Nederland maar 40 procent meer vraag naar accommodaties in Duitsland.	90.79
33	De brancheorganisatie ziet dat de btw-verhoging verstrekkende gevolgen heeft voor de ondernemers.	38.85
36	Daarbij zie je dat van elke verdiende euro al 44 procent rechtstreeks naar een belasting toe gaat.	20.03
38	En uiteindelijk belandt dat voor een deel bij de gast maar zal ook een deel vanuit eigen marge worden genomen.	3.87
41	Op alle fronten zie je gemeentes die toeristenbelasting fors naar boven draaien.	26.07
42	Je ziet aan de overheid die nu het btw-tarief gedaan heeft.	9.11
44	Box 3 voor mensen die een vakantiewoning nog in eigen bezit hebben is ook bijna niet meer te betalen.	38.26
45	Dus op alle fronten wordt vakantie behoorlijk duur.	17.78
47	De gasten op het vakantiepark hebben hier zo hun gedachten over.	8.39
48	Ik vind dat als je op vakantie gaat, dan moet je gewoon op vakantie gaan.	4.04
51	En dan laat je niet tegenhouden door 100 of 150 euro meer?	6.15
56	Ik denk dat je normaal gesproken vaker op vakantie zou gaan en nu maak je wel een bewustere keuze van: wat gaan we doen?	5.24
59	Je ziet nu, dit zijn 8- tot 10-persoons bungalows dat gasten echt met twee gezinnen samen in een bungalowtje gaan zitten om die prijs nog maar een beetje te kunnen drukken.	6.15
61	Individuele bungalows met zes persoons luxe die staan echt onder prijsdruk.	11.76
62	Dan zit je met één familie erin en dan worden de kosten weer wat hoger.	4.64
63	Je zou kunnen zeggen, een lagere bezetting, een btw-verhoging het hoort ook een beetje bij ondernemen.	4.57
65	Als je het bijvoorbeeld hebt over een btw-verhoging met dergelijke percentages dan vind ik dat niet meer bij het ondernemersrisico horen.	7.43
66	Want het is niet zo dat een ondernemer kan zeggen dan richt ik mij op een ander product.	4.44
68	Dus dat vind ik echt wel wat verder gaan dan het ondernemersrisico.	4.47
72	Maar uiteindelijk belastingmaatregelen van de Nederlandse staat.	12.67
75	Dus dan moeten we echt concurreren met onze buurlanden.	4.76
76	Afgelopen donderdag nog werden de zorgen van deze ondernemers in de Tweede Kamer besproken.	10.7
77	Waren er ook ondernemers aanwezig die ook dit verhaal hebben kunnen vertellen.	5.53
79	Want als dit zo doorgaat, zeiden zij wordt er geen cent meer geïnvesteerd in Nederland, in het product.	14.77
82	Dan zien we echt de kwaliteit van het product afnemen.	4.45
83	Omdat de ondernemingen uiteindelijk onvoldoende verdienen.	38.1
85	En daarna uiteindelijk de investeringen in de organisaties.	5.58
87	Dat leidt tot uiteindelijk de verkrotting en verpaupering van vakantieparken.	28.66
96	En heb je nog vragen over dit verhaal, stel die dan via eenvandaag.nl/chat.	4.43
97	In de oorlog tussen Rusland en Oekraïne hebben beide landen een nieuw doelwit: graan.	19.47
98	Ze vallen sinds de zomer elkaars opslagplaatsen, havens en schepen aan.	8.23
100	In de studio Freek Vossenaar, voedsel-analist bij HCSS, welkom.	7.29
101	Waarom is graan het doelwit van Rusland en Oekraïne geworden?	29.84
102	Er is een hele verbittering opgetreden in de oorlog.	60.4
105	En door drone technologieën zijn doelwitten die vroeger buiten bereik lagen nu bereikbaar.	18.42
106	Als je elkaar pijn wil doen wie voedsel heeft, heeft vrienden.	86.85
107	Best ook de graantransporten, en je brengt de vijand schade toe.	4.67
109	Ja, het zijn de twee grootste exporteurs op de wereldmarkt.	59.08
110	Ook in ons land komt nog amper graan, mais en tarwe binnen uit het oorlogsgebied.	5.57
111	De boeren daar worden hard geraakt, maar ook Nederlandse graanhandelaren merken de gevolgen.	66.12
115	Waar ze met veel zorg en moeite de hoogst hebben binnengehaald.	3.69
116	Met het oog van: Wij kunnen ons product altijd kwijt op de wereldmarkt.	5.03
119	Jan Willem Baas is voorzitter van het Comité van Graanhandelaren.	10.58
120	Hier ligt dus de Oekraïense mais die met treinen binnen is gekomen.	33.96
121	Die worden in de loods naar binnen gedraaid en hiervandaan weer geladen in binnenvaartschepen met bestemming Nederland of Duitsland naar de mengvoederfabrieken.	7.23
122	Nu Oekraïne en Rusland elkaars uitvoerhavens bestoken is de aanvoer van graan vanuit Oekraine enorm teruggelopen.	86.09
123	En dat merken ze hier, op dit overslagterrein in Oss.	6.36
124	Het begin van de oorlog hadden we nog 20 treinen per dag die door Europa gingen.	15.37
125	Op dit moment maximaal vier die er geladen worden en onderweg zijn.	4.88
131	Die is voor zowel Oekraïne als Rusland enorm belangrijk om miljoenen tonnen graan uit te voeren naar de rest van de wereld.	65.29
132	Maar die uitvoer ligt zo goed als stil nu beide landen elkaars belangrijkste havens en opslagfaciliteiten onder vuur nemen.	8.22
133	Ook schepen die in de havens liggen of met een lading proberen te vertrekken, worden beschoten.	49.68
134	Alleen al deze week zijn drie schepen met drones en raketten geraakt.	34.76
137	Daardoor gaan de vrachtprijzen omhoog de oorlogpremie voor de verzekering gaat omhoog.	35.52
139	En de wachtrij in om te laden zijn groot, maar niemand durft meer.	4.0
140	Er is geen scheepseigenaar, ook niet voor het geld die erheen durft te gaan om zijn materiaal, schepen en mensen in gevaar te brengen.	5.5
141	De cijfers zijn even indrukwekkend als deprimerend.	5.71
142	Oekraïne exporteerde afgelopen maand ongeveer de helft minder graan vergeleken met vorig jaar september.	87.13
143	Maar voor Rusland, 's werelds grootste graan-exporteur is de situatie nog erger.	69.29
144	De uitvoer daar is dit jaar met 75 procent gedaald.	75.36
146	Het is echt terreur, zoals ze vorig jaar in de winter de Oekraïense bevolking, vooral in de steden geterroriseerd hebben met het kapotschieten van elektriciteitscentrales en verwarmingcentrales zo zijn ze nu bezig de voedselvoorziening kapot te schieten.	76.84
147	Hij woont al 23 jaar in Oekraïne, en leidt daar een enorm bedrijf met 15.000 hectare landbouwgrond.	13.28
148	Ter vergelijking, dat is anderhalf keer zo groot als de stad Utrecht.	12.62
149	Al die tarwe, mais, zonnebloempitten die het land niet verlaten, het is desastreus.	21.25
150	Voor de Oekraïense boeren is het cruciaal voor de Oekraïense export is het cruciaal omdat je dan weer harde valuta het land in krijgt.	80.97
151	Maar het is ook voor de landen waar het naartoe gaat cruciaal.	4.32
152	Heel veel landen uit Afrika kopen gaan uit Oekraïne, Midden-Oosten.	80.73
154	En dan gaat dat in die enorme tankers van 60.000, 70.000 ton daar naartoe.	6.01
155	Als die landen het niet kunnen krijgen als die enorme Oekraïense hoeveelheid van de wereldmarkt afgehaald wordt dan is er uiteindelijk weer een tekort gaan de prijzen weer sky high.	60.8
156	En zijn het zoals altijd de armste landen die er het meest van te lijden hebben.	5.13
157	En ook het Russische graan komt de markt niet op omdat Oekraïne natuurlijk ook terug schiet.	13.9
158	En het is gevaarlijk om met een graanschip naar de Russische havens te varen.	47.57
159	Het graan kan natuurlijk ook over de weg of via de rivier de Donau vanuit buurland Roemenie worden vervoerd.	11.55
162	De Donau is op dit moment onmogelijk omdat het water zo laag staat dat schepen nauwelijks kunnen varen.	84.47
163	Als ze varen, gaan ze met 20, 30, 40 procent capaciteit.	9.18
166	Als je een schip hebt van 10.000 ton heb je 4000 vrachtwagens nodig.	48.4
177	Dan schiet Oekraïne niet meer op de Russische energievoorziening op de Russische olieraffinaderijen.	82.88
178	Dan schiet Rusland niet meer op Oekraïense elektriciteitscentrales niet meer op haveninfrastructuur.	65.95
180	Dan kunnen die schepen gewoon weer vrij naar binnen en buiten.	8.12
183	Zijn er alternatieven voor het graan uit Rusland en Oekraine?	19.35
185	Nederland heeft vorig jaar maar vier procent van zijn import uit Oekraïne gehad.	77.57
187	Maar er waren hele grote klanten van het Oekraïense graan.	22.07
188	Dat zijn landen als Indonesië, Egypte, Jordanië, Libanon.	17.55
195	Dus je bent afhankelijk van of die landen een goede oogst hebben.	9.93
199	Maar het gevaar is ook een combinatie met wat er gebeurt in de straat van Hormuz.	4.47
202	Dat kan een calamiteit veroorzaken in prijsstijging die we ook hier gaan voelen.	21.88
203	Misschien acht procent hogere prijzen volgend jaar voor ons voedsel.	43.07
204	Dat heeft meer te maken met dure diesel en weinig kunstmest dan wat er in Oekraïne gebeurt.	21.17
205	Dus alles bij elkaar betekent dat wij ook in Nederland hogere prijzen kunnen verwachten?	7.57
209	Nu is de situatie in Brazilië bijvoorbeeld minder positief.	54.72
211	Maar dat kan weer net zo'n breekpunt worden in het voedselsysteem dat er schaarste gaat optreden.	28.45
213	Niet alleen voor tarwe, maar ook plantaardige oliën, mais.	12.78
221	Ze hebben eigenlijk tekort aan diesel, om in te kopen.	78.73
224	Er was ooit een graandeal tussen Rusland en Oekraïne.	24.25
229	De Russen exporteerden de afgelopen twee jaar nog wel maar nu met de beschietingen van de havenfaciliteiten kun je net zo goed praten over een totale wapenstilstand.	65.55
231	Iets speciaal afspreken voor graan zie ik niet snel gebeuren.	3.68
233	Wéér ligt het treinverkeer in een deel van Nederland plat.	52.76
236	Het is de tweede keer in korte tijd dat treinverkeer in die regio stil ligt door brand.	25.87
237	In juni ook al, maar toen ontstond brand door kortsluiting.	11.94
238	Om half 3 vannacht een storing bij een spoorbrug, hier tussen Rotterdam en Delft.	20.46
239	Er was een deur doorgeslepen, waardoor dit waarschijnlijk een sabotageactie is.	17.13
240	Dus, geen storingen door koperdiefstal maar waarschijnlijk écht sabotage, net als met Prinsjesdag vorige maand.	6.44
244	Sinds de Tweede Wereldoorlog zijn er amper voorbeelden te vinden.	9.97
245	Prinsjesdag dus, en brandstichting zoals nu zagen we vorig jaar rondom de NAVO-top.	46.33
246	Over een lengte van tientallen meters worden ze 's nachts in brand gestoken.	12.42
247	25 kabels van de spoorlijn, net voorbij de Schipholtunnel.	33.4
248	En dat allemaal een paar uur voor de start van de NAVO-top.	4.12
250	Het spoor is wel zo ingericht, dat dan niet meteen het hele systeem plat ligt.	4.32
251	Sabotage op de ene plek kan invloed hebben op een andere plek.	89.35
252	Nu is het spoor zoveel mogelijk gecompartimenteerd zodat er niet meteen een domino-effect ontstaat.	3.93
253	Als er ergens een probleem is, dat boef, het hele spoornet Dat is natuurlijk niet de bedoeling.	4.55
255	Je kunt voor jaren, zelfs tientallen jaren celstraf krijgen.	42.9
260	Van de spoorsabotage met buizen bleek bijvoorbeeld ook bijna geen beeld te zijn.	23.02
261	We hebben camera's op overwegen om suicide te beperken om verkeersveiligheid te regelen.	90.6
262	En juist op deze plekken staan niet zoveel camera's.	9.79
263	Ook als de sabotage dus zo grootschalig is, op zoveel plekken blijkt het dus lastig om mensen te pakken.	14.04
264	Is het zo slecht gesteld met de beveiliging van ons spoor?	31.35
265	Als je Nederland vergelijkt met het buitenland dan zijn hier minder storingen.	7.43
269	En we moeten ook aan de bak om het voor de toekomst te behouden.	4.21
271	En inderdaad, er zijn voorbeelden zat uit andere landen.	7.26
273	Op de openingsdag van de Olympische Spelen werd het treinverkeer daar ontregeld.	16.59
275	Het is dus niet zo dat ons spoor kwetsbaarder is dan dat in andere landen.	35.43
277	Maar, afgelopen jaar verscheen wel een kritisch rapport.	8.07
278	Het Nederlandse spoor is niet goed voorbereid op sabotage en cyberaanvallen.	83.17
279	ProRail zou zich beter moeten voorbereiden op grote incidenten.	13.92
280	ProRail is dit jaar begonnen met het plaatsen van camerasystemen die met gebruik van AI het spoor beter moeten beveiligen.	67.88
281	Er moet ook met drones gewerkt gaan worden die razendsnel over het spoor gaan om te speuren naar verstoringen na bijvoorbeeld slecht weer.	39.67
283	Maar is uiteindelijk het spoor dan wel veilig te krijgen?	33.94
284	Hoe groot is de kans op sabotage, wat is de impact en daar maak je dan afwegingen mee.	14.09
285	Die risico's zijn niet altijd makkelijk in te schatten en die veranderen ook steeds.	4.37
286	Met name tegenwoordig met AI is er veel meer mogelijk.	7.47
287	Ja, daar moet het spoor, maar eigenlijk alle fysieke infrastructuurbeheerders moeten daar echt wel mee aan de slag.	8.03
288	Het treinverkeer tussen Delft en Rotterdam ligt voorlopig nog stil.	28.69
289	Morgen is het 'coming out dag', internationaal een dag om stil te staan bij de acceptatie van de LHBTI-plus gemeenschap.	4.93
291	Zoals bij de kerk in de Gelderse gemeente Oldebroek.	7.57
292	Maar niet bij het gemeentehuis, en dat verdeelt de dorpsbewoners.	12.51
293	Het is dé splijtzwam in Oldebroek, de regenboogvlag.	5.54
294	Vorige week besluit de gemeenteraad hier om het hijsen van die vlag tijdens Coming Out-dag te schrappen.	22.9
295	Ik vind het jammer dat het gemeentebestuur dit afgeschaft heeft.	6.07
297	Niet alleen in de gemeente zelf, in het gemeentebestuur ook.	8.37
298	Want de stemverhouding ligt tegenwoordig redelijk vast als het om dit soort dingen gaat.	13.87
301	Onnodig om daar speciaal een dag voor apart te zetten of een vlag voor op te hangen.	4.4
302	Moet-ie juist wapperen op Coming Out-dag, of juist niet?	7.74
310	Voor u hoeft het niet, zo'n regenboogvlag op Coming Out-dag?	8.18
311	Nee, want het komt erop neer van Wij vertrouwen u niet.	5.02
312	Wij vertrouwen niet dat u ons genoeg aandacht geeft en daarom vinden wij dat die vlag nodig is om alsnog die aandacht te krijgen.	4.4
316	Ik ben dus begonnen met het gratis uitdelen van regenboogvlaggen.	4.1
324	Dan is het mooi als dat laagdrempelig kan. Meer dan 300 vlaggen zijn inmiddels besteld door inwoners van Oldebroek.	5.96
325	Eén van hen is dominee Han Wilmink van de Kruiskerk.	7.59
333	Want hoewel de gemeente de vlag niet meer hijst dominee Wilmink doet dat juist wel.	7.36
340	We moeten elkaar hooghouden, we moeten elkaar respecteren.	4.56
341	Ik zeg wel eens: Waar liefde woont gebiedt de heer zijn zegen, om het mooi te zeggen.	3.62
343	In mijn loopbaan als predikant heb ik twee keer een rouwdienst moeten doen van mensen die zelfdoding hadden gepleegd.	7.56
344	En dat had alles te maken met het feit dat ze homoseksueel waren maar daar niet voor uit durfden te komen.	5.12
345	Bang waren voor het oordeel van mensen om hen heen.	5.59
347	Dus ja, en dat maakt ook dat ik zeg, dit mag nooit weer gebeuren.	3.72
349	Angst dus dat mensen niet meer uit de kast durven komen.	5.41
350	In een gemeente waar 4 jaar lang lhbti-beleid was om juist dat makkelijker te maken.	63.08
351	De huidige burgemeester stond zelfs aan de wieg van dat beleid.	8.96
360	Ja, en tegelijkertijd is dat ook waar onze democratie op stoelt.	4.88
361	En dat moet ik ook zeggen, de mensen in onze gemeente hebben bij meerderheid gekozen voor partijen die dit aan de voorkant ook hebben benoemd.	4.83
362	Hier in Oldebroek was er in maart een politieke aardverschuiving.	14.28
363	SGP-afsplitsing Christelijk Verbond Oldebroek wordt de grootste.	26.4
364	Opgericht door Tom de Nooijer, oud-presentator van omroep Ongehoord Nederland.	8.44
365	Zijn coalitieakkoord met Algemeen Belang Oldebroek en de SGP betekent een nieuwe politieke wind.	5.86
366	Sinds 2021 hijst de gemeente Oldebroek de regenboogvlag.	11.72
367	CVO heeft dit altijd gezien als onchristelijk en een onterechte aanklacht van intolerantie tegen onze bevolking.	7.9
368	De gemeente Oldebroek wordt de eerste gemeente in Nederland die specifiek gaat stoppen met het hijsen van deze vlag.	33.37
369	Geen uitingen van cultuurmarxisme of woke meer maar gewoon ons gezonde boerenverstand.	7.51
373	Dus ik heb dat niet gezien en dat is niet de inzet waarvoor ik in de politiek sta.	3.64
377	Partij die altijd al tegen LHBTI-beleid van de gemeente was.	31.58
378	Juist deze wethouder is nu verantwoordelijk voor welzijn.	8.81
379	En uiteindelijk ben ik nu in deze verantwoordelijk voor de hele gemeenschap, voor elke inwoner.	3.47
381	Voelt u zich ook verantwoordelijk voor het welzijn van homo's in uw gemeente?	19.48
384	En als die mensen nu naar u toekomen en zeggen: Wethouder, dat u die vlag niet meer hijst dat laat zien dat ik er niet meer bijhoor.	4.22
387	Dat is juist niet de boodschap die we willen afgeven.	4.72
389	Dat als het gaat over de regenboogvlag, wat ook een teken is.. als het gaat over de regenboog, een teken van godsgetrouw.	4.02
390	Als het gaat over inclusiviteit, dan willen we graag dat iedereen zich gelijk voelt.	4.96
391	En dan gaat het niet om dat je één specifieke groep of wat dan ook daarin extra aandacht geeft of wat dan ook.	4.4
394	Voor het gemeentehuis van Oldebroek wappert daarom vandaag alleen de Nederlandse vlag.	6.48
395	Want, zo zegt het college, die is voor iedereen, ook voor homo's.	11.76
397	Kijk, empathie, daar hebben we een groot gebrek aan in de maatschappij, denk ik.	4.45
398	Maar probeer ook eens, als nieuw college leef je eens in met homoseksuelen.	10.1
403	Het is zo mooi om dan te zien op de plek waar je woont om ook daadwerkelijk een beetje thuis wel te voelen.	4.73
408	Maar ik ben hier wel weggegaan omdat het voor mij gewoon niet de plek was waar ik in veiligheid en voor mezelf mijn eigen leven kon doormaken.	3.79
410	Maar er zijn inwoners, die vluchten dus weg uit uw gemeente.	40.34
412	Ja, maar dat is dus precies het punt waar het om gaat.	4.35
413	In zijn totaliteit, in die hele samenleving is dat dus een taak voor ons allemaal.	4.51
415	Je wil dat iedereen zich gerespecteert en gewaardeerd wordt.	4.4
416	En met het voorbeeld dat u geeft, dat is ook niet wat wij willen.	4.2
418	Door alle commotie hebben inmiddels meer dan 300 mensen in het dorp zo'n regenboogvlag besteld.	7.45
419	En de burgemeester, die vijf jaar geleden aan de wieg stond van het lokale LHBTI-beleid die is vandaag dus niet bij haar eigen gemeentehuis, maar bij de Kruiskerk.	13.11
420	Het maakt ook weer duidelijk hoezeer symbolen ertoe doen voor zowel de ene als de andere kant.	4.59
423	En aan mij de taak om te proberen om die werelden een beetje dichter bij elkaar te brengen.	4.12
424	Heb je naar aanleiding van dit verhaal gedachten aan zelfdoding, ga dan naar 113.nl.	8.74
426	We zijn altijd online en maandag weer, op radio en TV.	5.52