Een Vandaag 🇳🇱

_id	6a299811afbcd9c5e5a85302
url	https://npo.nl/start/serie/eenvandaag/seizoen-2026/eenvandaag_6319/afspelen
datetime	2026-06-10 18:30:00
description	Medicijnen zijn in Nederland pas laat beschikbaar en dat heeft grote gevolgen voor patiënten * Er komt een nieuw protocol voor buitenaards leven: zo ziet dat eruit * 'Onzindebat' of enige kans voor oppositie? Spoeddebatten worden volop aangevraagd, afgelopen 2 jaar gingen er slechts 4 door * WK-pool laten invullen door AI? Eén op acht doet het maar niet iedereen is daar blij mee.

 

Statements

idx	statement	score
0	888 Nederland staat achteraan bij het toestaan van geneesmiddelen.	76.76
1	patiënten vertrekken naar andere Europese landen om hun medicijnen te krijgen De WK-koorts loopt op.	90.76
11	En wat moeten we doen als we een buitenaards bericht krijgen?	6.73
13	Maar wetenschappers hebben er serieuze nieuwe afspraken over gemaakt.	7.21
16	LIVEPROGRAMMA, ONDERTITELING KAN ACHTERLOPEN Goedenavond.	3.7
17	Tientallen nieuwe medicijnen zijn in Nederland niet verkrijgbaar terwijl ze in andere Europese landen al wel worden verstrekt.	62.55
18	Ze belanden in de 'sluis voor dure medicijnen' terwijl wordt onderhandeld met de fabrikant.	77.24
27	Dat betekent dat ze niet groter wordt dan 1.25 gemiddeld.	11.01
28	Zonder medicijnen kan dat leiden tot complicaties waardoor er operaties nodig zijn aan haar rug en achterhoofd.	82.58
34	En ook risico's op complicaties worden aanzienlijk minder.	16.31
35	Een heel belangrijk medicijn, maar dat is er nog niet in Nederland.	10.18
36	Nederlandse patiënten moeten vaak langer wachten op nieuwe medicijnen dan patiënten in andere Europese landen.	87.7
38	Van de 51 geneesmiddelen die hier niet beschikbaar zijn zijn er daar al 48 toegankelijk.	15.37
39	Toen jullie voor het eerst hoorden dat het medicijn wat jullie dochter nodig heeft, er niet is in Nederland wat dacht je toen?	24.02
42	Het medicijn heet Voxzogo en met dat medicijn kan zijn mogelijk 1.40 of 1.50 worden.	11.84
45	Naast onder andere het medicijn dat Nelly nodig heeft gaat het vooral om kankermedicijnen die al zijn goedgekeurd door het Europese geneesmiddelenbureau EMA maar in Nederland nog niet beschikbaar zijn.	30.34
46	Meestal vanwege de hoge kosten en onderzoek belanden ze in de zogenoemde sluis.	15.58
47	Waar ze gemiddeld 655 dagen blijven voordat de patiënten ze kunnen krijgen.	17.27
49	Want je moet zorgvuldigheid betrachten en dat doen we in Nederland ook.	4.84
50	Maar zorgvuldigheid moet geen excuus zijn om onnodig traag te zijn.	4.62
51	Die andere landen bewijzen dat het sneller kan. Wat betekent het voor veel patiënten dat veel medicijnen in Nederland niet toegankelijk zijn?	59.96
53	Als je ziek bent en wellicht geen uitzicht hebt om beter te worden en er zijn wel medicijnen in Duitsland beschikbaar maar niet in Nederland, dat is afschuwelijk.	34.2
54	Dan gaan mensen op zoek naar: Hoe kan dat, moet ik naar het buitenland verhuizen?	10.75
56	Had je die medicijnen niet kunnen bestellen of kunnen gaan halen in Duitsland?	22.2
58	Eén, je hebt een behandelend arts nodig en die kun je in Nederland niet vinden.	31.77
59	En twee is, het is een heel duur medicijn, het is onbetaalbaar.	34.72
60	In Duitsland en al die andere landen hoef je daar alleen maar te wonen, echt inwoner zijn en dan krijg je zorgverzekering en het medicijn.	51.96
61	Bij de familie Peeters is inmiddels alles in gereedheid gebracht voor de emigratie naar Duitsland.	8.4
62	De bezichtiging en vinden nu plaats, terwijl wij in Toscane zitten.	3.77
63	De bezichtigingen vinden nu plaats, terwijl wij in Toscane zitten.	5.45
64	Na onze vakantie, twee dagen erna gaan we tekenen in Duitsland.	5.61
67	Is er iets te zeggen over het totaal aantal patiënten wat hiervan afhankelijk is?	9.29
68	Dat is lastig, maar het gaat om tientallen middelen en dus verschillende patiëntengroepen.	6.31
69	We weten dat het bij sommige middelen om honderden mensen per middel gaat.	11.11
71	Wij vinden dat Nederland ervoor moet zorgen dat toegang voor deze medicijnen voor iedereen beschikbaar is.	56.85
75	Carin Uyl-de Groot, u doet onderzoek naar de effectiviteit en kosten van medicijnen in Europa.	19.65
76	Deze mensen gaan emigreren naar Duitsland, dat gaat ver.	16.95
83	Het vinden van een arts, en je moet het betalen van een ziekenhuisbudget.	13.44
84	En als je niet in een ander land behandeld kan worden, is dit een noodgreep.	5.3
85	De oorzaak is duidelijk, de toelating in Nederland duurt lang.	62.17
89	Maar we gaan steeds meer naar de middenmoot in Europa.	12.83
92	Wij stellen eisen aan klinische meerwaarde, kosteneffectiviteit.	6.66
97	De fabrikant moet een dossier indienen bij het zorginstituut.	29.12
104	Patiënten hebben geen genezing maar de kwaliteit van leven kan dan wel verbeteren.	55.99
106	Vandaag was er ook een debat in de Kamer over geneesmiddelen.	26.93
107	De minister van VWS, Sophie Hermans heeft daar toegezegd te kijken naar verbetering en versnelling van die toelating van medicijnen.	52.87
111	We moeten kijken naar hoe we het voor elkaar kunnen krijgen.	4.48
112	Misschien moeten er andere financieringsmodellen komen.	4.13
114	Maar misschien kan je eens kijken naar betaling na uitkomst.	3.86
115	Als een patiënt goed reageert, betalen wij en anders de fabrikant.	17.61
118	De markt toelating gebeurt op Europees niveau door het EMA.	18.28
119	En daarna moet in alle landen aparte vergoeding verkregen worden.	7.1
121	Maar op Europees niveau kunnen we hier veel meer patiënten bereiken en behandelen.	9.83
124	En heb je nou nog vragen over dit onderwerp stel ze dan via vandaag.nl.	4.86
125	En u schuift daar aan bij mijn collega's om die vragen te beantwoorden.	4.31
128	En dat geldt niet alleen voor jou, ook sommige Kamerleden weten het niet helemaal.	4.75
133	Een lijst waar blijkbaar bepaalde debatten op komen te staan, maar dan, wat dan?	5.53
142	Om een debat in de plenaire zaal te kunnen voeren heeft een Kamerlid de steun van de meerderheid nodig, 76 zetels.	5.99
143	Lukt dat niet, maar het lid heeft wel de steun van 30 zetels dan kan het alsnog.	11.25
144	Het debat komt dan op de lijst van dertigledendebatten te staan.	5.92
147	Dat is er zodat ook de minderheden in de Kamer de gelegenheid krijgen om debatten te agenderen.	6.69
148	En die dus niet steeds worden weggedrukt door de meerderheid.	6.28
149	Klinkt goed, maar als we Kamerleden het volgende vragen Wanneer was ik voor het laatst aanwezig bij een dertigledendebat?	5.32
157	Er zijn 289 dertigledendebatten aangevraagd in de laatste twee jaar.	8.36
166	Ik ben wel benieuwd hoeveel er daadwerkelijk zijn gevoerd.	4.0
169	De meeste, 204, staan er zo lang op dat ze na een tijd weer vervallen.	38.52
171	Als u een Kamerlid een dertigledendebat hoort aanvragen denkt u dan: *Die 's zien we nooit meer terug*?	11.42
176	Omdat het heel vaak gebeurt dat leden inderdaad vragen 'zijn er 30 leden?'	7.36
178	U zegt het altijd met een bepaalde flair: 'We zetten 'm erbij!'	5.38
179	Maar in de praktijk betekent dat niks want ze worden nooit gehouden.	4.33
182	SP'er Jimmy Dijk aan kop, maar niet één uitgevoerd.	5.67
185	Nee, ze komen niet van u. O, ik dacht dat u dat bedoelde.	3.81
191	Toch heeft u er 21 aangevraagd in de laatste twee jaar.	8.14
195	Waarom denkt u, als er zo weinig worden ingepland en uitgevoerd ze dan toch zo massaal worden aangevraagd?	6.94
196	Omdat fracties denken via een plenair debat meer publiciteit voor hun onderwerp te krijgen.	9.2
198	Omdat het moment van een debat aanvragen voor heel veel partijen al een profileringsmoment is.	5.1
199	In alle eerlijkheid, heel veel debatten worden ook aangevraagd voor een filmpje.	4.27
200	Via dit soort fimpljes laten partijen aan hun achterban weten dat zij in ieder geval hun best om dingen aan te kaarten.	5.33
203	Ik ben geen filmproductiehuis dat in de politiek zit om leuke filmpjes te knippen.	5.09
204	Het gaat echt om 't effect, want voor de positivo's in de Kamer is dat er toch echt wel, alles is beter dan niks.	8.69
205	Als je als Kamerlid in 1,4% van de gevallen ervoor kan zorgen dat er een debat wordt ingepland dat is de traditionele het glas half vol, of half leeg-discussie.	50.31
206	Dat kan op deze manier en als dat 1,4% is, is dat meer dan nul.	10.56
207	Binnen de VVD wordt hardop nagedacht of het wel nodig is.	12.93
210	Het CDA is 't daarmee eens, ze vroeg er maar liefst nul aan.	6.54
215	Een ellenlange lijst dus, met debatten die uiteindelijk niet doorgaan.	4.1
217	Als kiezer kun je hebben dat je op sociale media ziet dat hij een debat heeft aangevraagd.	11.54
220	Het past bij de Nederlandse politieke cultuur om te zorgen dat minderheden ook debatten kunnen aanvragen.	30.77
224	Politici zeggen zelf soms: je kunt het net zo goed niet doen.	7.11
228	Het idee is dat kleine partijen iets kunnen agenderen.	5.16
229	Toen kwam de PVV bijvoorbeeld in de kamer en die vroeger veel meer dertigledendebatten aan.	6.09
231	Want toen gingen politici op sociale mediaposten dat ze het debat hadden aangevraagd, terwijl het er niet kwam.	25.38
232	Je zei net al: op deze manier kunnen we wel stoppen.	3.67
234	Dat kan. Je kunt de drempel omhoog doen, bijvoorbeeld naar 50 kamerleden.	5.54
237	En coalitiepartijen zeggen nu laten we er maar mee stoppen maar de oppositiepartijen vinden het nog wel belangrijk.	6.84
240	De beste oplossing is dat politici van tevoren goed nadenken.	6.14
241	En goed nadenken over de reden waarom zet debat aanvragen.	4.71
243	Wat moet je doen als er een bericht uit de ruimte binnenkomt?	6.44
244	Het klinkt misschien als sciencefiction maar wetenschappers nemen het bloedserieus.	6.99
245	Whitney, ze hebben regels bedacht, voor als je ineens contact krijgt?	8.66
246	Ja, want volgens wetenschappers kan één verkeerd bericht grote gevolgen hebben.	22.3
247	Daarom hebben ze nieuwe afspraken gemaakt voor het geval buitenaards leven zich inderdaad meldt.	20.97
249	Om die vraag te beantwoorden kijken we naar de oude afspraken waarom die nu worden aangepast en wat we ons eigenlijk moeten voorstellen bij die zoektocht naar leven.	4.39
251	Want het idee dat er ooit een bericht uit de ruimte binnenkomt, houdt wetenschappers al jaren bezig.	6.52
252	En die vorm zal overeenkomen met wat wij nu kennen als bacteriën.	5.12
254	Maar zelfs zo'n eenvoudige vorm van leven vinden is lastig, door de enorme afstand.	4.11
255	Het kan best zijn dat er elders leven is, we weten het niet.	6.62
256	Binnenkort start een speciaal programma en dat is erop gericht om radiosignalen uit de ruimte van intelligente oorsprong te ontdekken.	4.94
257	Het belangrijkste instrument daarbij is deze schotel van maar liefst 300 meter doorsnede.	8.72
260	In de jaren 80 kwamen daar voor het eerst internationale afspraken over.	8.38
261	Bijvoorbeeld dat je je ontdekking altijd dubbel moet laten checken.	8.44
262	Want als zo'n signaal echt blijkt te zijn kan dat enorme gevolgen hebben.	6.56
263	Het kan best zijn dat er elders leven is, we weten het niet.	6.62
265	Omdat als dat ontdekt wordt, het een enorme ontdekking is.	4.78
266	Wat grote gevolgen zal hebben voor hoe de mensheid naar zichzelf kijkt.	5.99
267	Maar de wereld van nu ziet er heel anders uit We hebben nu te maken met kunstmatige intelligentie en sociale media, die soms voor paniek zorgen.	4.49
269	Online waren mensen ervan overtuigd dat hier, als je goed kijkt aliens te zien zijn.	61.94
270	De geruchten verspreidden zich zo snel dat de politie moest ingrijpen met een statement: het ging om een vechtpartij.	9.21
271	En er is nog reden dat de afspraken over buitenaards contact worden herzien want ook de wetenschap stond niet stil.	6.7
272	We weten inmiddels dat elke ster die je aan de hemel kunt zien planeten heeft.	39.32
273	En die hebben waarschijnlijk ook een temperatuur die best wel lekker is voor leven zoals wij dat kennen.	4.81
274	Dus we hebben meer inzicht gekregen in hoeveel plekken er eigenlijk zijn in het heelal waar leven zou kunnen zijn.	7.2
275	Goed, bij buitenaards leven denk jij misschien aan UFO's of E.T.	5.24
276	Maar waar zoeken wetenschappers eigenlijk echt naar?	11.76
277	Maar omdat wetenschappers de kans ook niet kunnen uitsluiten, willen ze voorbereid zijn.	6.11
278	Misschien heb jij het al gedaan, en anders kan het kan nog net.	3.85
279	Wedden op de uitslagen van wedstrijden is razend populair.	50.45
280	En niet in de laatste plaats omdat je er flink mee kunt verdienen.	4.11
282	Gaat er veel geld in om in Nederland bij die poules?	24.24
286	En in ongeveer de helft van de pools wordt ook echt ingezet.	5.33
289	Als er veel mensen aan zo'n pool meedoen, kan dat dus best oplopen.	4.16
291	Nou, voor veel mensen gaat het hier toch om de lol en de eeuwige roem.	3.64
293	Dat ik jou nog vier jaar kan vertellen dat ik hier toch beter in ben.	3.85
294	Maar er zijn best wat mensen, 3 op de 10, 31% die zeggen dat ze het echt leuker vinden om geld.	77.25
295	Dat je dat wedstrijdelement hebt, dat je naast de eeuwige roem ook wel echt wat kan winnen.	4.65
303	Miljoenen Nederlanders, echt waar, zoveel hebben dit toernooi hun WK-pool ingevuld.	53.19
304	Jari Perridon, kok van beroep organiseert de pool op z'n werk.	8.08
313	Het populairste platform in ons land heet Scorito waar ruim 1,5 miljoen mensen hun voorspellingen doen en het nu alle hens aan dek is.	18.2
315	Wij werken in shifts, omdat we van 's ochtends vroeg tot 's avonds laat beschikbaar moeten zijn omdat de toeloop groot is.	4.77
316	In shifts, dus dag en nacht zijn hier mensen aan het werk?	5.96
320	Goed om uit te leggen: Scorito is een soort digitaal dorpsplein waar fans hun voorspellingen doen en met elkaar delen.	8.04
323	Je kunt bij ons een digitaal bekertje winnen voor je digitale prijzenkast.	4.3
325	Maar al die subgroepjes spelen natuurlijk wel ergens om.	4.48
326	Het kan zijn dat de verliezer een barbecue moet organiseren.	8.53
329	En dat klinkt herkenbaar, ook voor de leden van het EenVandaag-opiniepanel die graag iets in leggen.	4.16
331	Bij ons hebben we afgesproken dat we 10 euro per personen inleggen.	7.67
332	Dan komen we uit op een slordige 300 euro in totaal.	7.36
333	De winnaar krijgt een bedrag van 200 euro en de nummers twee en drie gaan ervandoor met 60 en 400 euro.	6.82
334	en de nummers twee en drie gaan ervandoor met 60 en 40 euro.	8.28
335	De Kansspelautoriteit, die toezicht houdt op gokken in ons land laat EenVandaag weten toch enige zorgen te hebben.	29.43
336	De lijn tussen vrijblijvend voorspellen en gokken is flinterdun, zeggen ze.	4.18
339	Net zoals met black jack, je kan wel kaarten tellen alleen dan ga je het altijd winnen.	17.42
341	Want er wordt behoorlijk verschillend gedacht over de uitkomst van dit WK.	7.48
349	Het invullen van je WK-pool is al een wedstrijd op zich.	3.99
350	Maar eenmaal ingevuld, krijg je er ook wel wat voor terug.	3.45
351	Zo'n WK-pool, ook bij bedrijven, bij de koffieautomaat het is heel cliché, maar zo gaat het letterlijk.	4.22
352	Mensen die anders niet of minder met elkaar praten 'Hee, je staat bovenaan in de pool.	3.95
354	Dus het creëert gewoon gelijk een gespreksonderwerp.	4.1
355	Het is vooral sfeerverhogend om een WK-pool in te vullen, denk ik.	4.13
356	Het gaat veel meer leven en het verbindt, op een of andere manier.	4.69
358	Maar moet je echt kenner zijn om een WK-pool te kunnen winnen?	13.08
361	En die andere 15% is een beetje fiftyfifty verdeeld in een beetje of volledig.	4.5
362	Het geeft een goede richting maar het is leuker als het je eigen voorspelling is.	4.92
369	Frankrijk en Spanje zijn de favorieten volgens de voorspellers.	9.5
370	Volgens mij staat Nederland nu derde in onze WK-pool van populaire wereldkampioenen.	18.03
371	Maar als je in België en Nederland vraagt of Nederland wereldkampioen kan worden dan heb je een duidelijk verschil in percentages.	24.09
376	Toch even terug naar wat de Kansspelautoriteit zegt: de lijn tussen vrijblijvend voorspellen en écht gokken, is dun.	4.44
378	Wij zagen laatst nog dat online gokken onder jongeren best normaal is.	14.62
379	En dat juist het inzetten op sportwedstrijden wat zo'n Wk-pool natuurlijk eigenlijk in het klein is een eerste kennismaking met dat gokken is.	4.94
381	1 op de 5 jongeren, 18%, kent iemand die verslaafd was of is aan online gokken.	90.71
385	Ik moet eerlijk zeggen dat ik even twijfelde toen ik de pool moest invullen.	3.56
387	En wat weet ik nou van Congo tegen Oezbekistan, Haiti-Schotland?	6.84
389	Maar wij zien, net als Scorito in de reportage dat slechts 1 op de 8 mensen, in ons onderzoek 12%, AI gebruikt.	73.25
391	En sommigen zeggen ook dat het gebruik van AI valsspelen is.	22.71
393	Je kan je verdiepen, informatie opzoeken op google allemaal prima, maar niet door een soort chatbot laten invullen.	5.45
399	We zijn er altijd online en morgen weer op radio en TV.	4.88