De Afspraak 🇧🇪

_id	6ad9096365ce8a2565cbcb7e
url	https://www.vrt.be/vrtmax/a-z/de-afspraak/2026/de-afspraak-d20261021
datetime	2026-10-21 20:35:00

 

Statements

idx	statement	score
0	Wat als alle Amerikaanse steun aan Oekraïne wegvalt?	29.54
1	Geen wapens meer, geen Starlink meer, geen inlichtingen meer... Wat dan?	13.75
4	Goeie avond, Iryna Zbrozhek, Het is een moeilijke naam.	3.78
8	Is er een mogelijkheid dat je zou collaboreren met de Russen?	7.86
11	Tenzij ze met een mes aan de keel van mijn kinderen staan.	3.92
12	Koen Aerts, docent geschiedenis UGent over de Tweede Wereldoorlog.	8.79
14	Kan je met 100 procent zekerheid zeggen dat je nooit zou collaboreren?	5.98
16	Ik hoop het van harte, maar ik kan het niet met 100 procent zekerheid zeggen.	3.89
17	Yf Reykers, professor internationale relaties aan de Universiteit Maastricht, zie jij een scenario mogelijk waarin jij collaboreert?	5.26
21	Ik wil chargeren, maar we gaan ook over 'Breendonk' praten, de nieuwe reeks van Kevin Janssens, regisseur en acteur.	5.22
26	Dat vergoelijkt natuurlijk de daden niet, dus om op je vraag te antwoorden: ik zou het zelf ook niet weten.	4.59
29	Straks praten we over jouw reeks over de Tweede Wereldoorlog, maar eerst naar de oorlog van vandaag: die in Oekraïne.	4.87
30	Vandaag overleg tussen Amerikaans gezant Steve Witkoff en Russisch president Poetin, die zelfs complimenten kreeg.	7.15
33	Terwijl gisteren een speelplaats vol ouders en kinderen gebombardeerd werden in de buurt van Charkiv.	21.22
34	Een moeder en haar dochter van een jaar werden gedood.	86.5
39	Er is een arrestatiebevel van het Internationaal Strafhof.	27.71
42	Vorige week werd benadrukt: die soldaten krijgen onderscheiding in Rusland.	10.13
46	Is dit slijmen, proberen op een goed blaadje te komen om de deal te bekomen?	5.35
48	Het laatste is zoals Trump en Witkoff het verkopen: om Poetin aan de onderhandelingstafel te dwingen.	11.36
49	We moeten ons van de illusie ontdoen dat Trump een bondgenoot is.	9.54
50	Bill White zat gisteren bij de collega's van 'Terzake' en hij omschreef Trump als oppervredestichter.	40.99
51	Trump heeft geen ambitie om een duurzame vrede in Oekraïne te stichten.	68.59
53	Want dat zorgt voor een hogere olieprijs, maar de Straat van Hormuz heeft daar ook iets mee te maken.	64.66
56	Maar het is wel langer duidelijk dat deze Trump-administratie erop uit is om de economische relaties met Rusland te herstellen.	27.29
59	Koen Aerts, heeft België tijdens de Tweede Wereldoorlog geld gekregen van de VS of vooral militaire steun?	29.56
63	Het oude Rusland leverde soldaten, de stormloop op het oostfront.	40.48
66	En die wordt gestimuleerd door de Amerikaanse industrie.	59.1
67	Amerika heeft al veel geld gepompt in het conflict ten voordele van de Oekraïners.	89.2
71	Het is complex, maar ik laat het zien om aan te tonen dat het stopt vanaf 2025.	5.28
73	Ook die is zo goed als verdwenen in 2025 en onbestaande in 2026.	6.28
74	Na de uitspraken van Trump kunnen we misschien wel zeggen dat er totaal geen steun meer komt, ook niet meer qua inlichtingen of Starlink.	32.08
75	Over deze cijfers, het is belangrijk om dat te tonen.	3.97
76	Dat zijn maandelijkse gemiddelden, maar als we kijken naar de totalen heeft de VS 115 miljard euro aan militaire steun gegeven aan Oekraïne.	53.41
77	Dat is gigantisch, maar als je dat vergelijkt met Europa is dat 210 miljard euro.	17.31
80	Sinds Trump aan de macht is gekomen in 2025 is de Amerikaanse steun quasi volledig weggevallen.	83.41
84	Als je alleen kijkt naar de laatste 10 dagen denk dat het duidelijk is dat Oekraïne de hoop op Europa moet stellen.	12.2
85	Je had de dieseldeal waarbij er een akkoord was om veel diesel naar de VS te verschepen en sancties op de dieselexport van Rusland werden geschrapt.	74.39
86	Je had ook het schrappen van de inlichtingensteun, er is de Starlink-saga.	14.81
89	We gaan ervoor vechten en voor een sterk Oekraïne zorgen.	11.72
93	Ik heb zoveel aan Zelensky gegeven en heb niks teruggekregen.	4.37
96	Polen stond voor een heel groot bedrag aan Musk en zijn bedrijf.	28.18
99	De militaire industrie in de VS, zij kunnen de raketten uittesten in Oekraïne.	88.33
101	Starlink wordt gebruikt om drones te sturen, maar ook om de vijandige drones te onderscheppen.	80.67
102	Het is belangrijk dat we goed schetsen dat Europa stappen aan het zetten is om cruciale afhankelijkheden... Op dit moment is de Oekraïense afhankelijkheid van de VS drieledig.	32.98
104	Volgens Frans minister van Buitenlandse Zaken komt twee derde van de inlichtingen van Frankrijk en niet meer van de VS. Het is al een stap vooruit.	73.8
105	Als het gaat over satellieten, is er meer werk te doen.	7.86
106	Er zijn Europese defensiebedrijven die samenwerken en investeren in het Freya-systeem.	24.55
108	Die zullen pas operationeel zijn over een zestal maanden.	6.39
113	Hij recht zijn rug en zegt dat Trump verraad pleegt.	30.73
115	Hij heeft gezegd dat hij hoopt op trilaterale gesprekken.	6.94
117	Meneer Aerts, de afhankelijkheid van Europa en Oekraïne, is dat de nasleep van de Tweede Wereldoorlog?	15.81
120	Er is veel geld gestoken in de heropbouw van Europa.	74.61
122	Een grote afzetmarkt creëren tegen de toenmalige vijand, het communisme.	4.72
124	Die afhankelijkheid is niet duurzaam, zoals we dachten dat hij was.	5.88
128	Jawel, en we kunnen heel veel leren van Oekraïne over blijven functioneren in extreme tijden van oorlog.	12.06
134	We zijn zodanig weinig bereid om iets af te geven van comfort.	4.59
135	Als zoiets gebeurt in België, zou België dat zo lang kunnen volhouden?	7.91
137	Daarom is het goedkoper voor Europa om Oekraïne te blijven steunen.	86.09
142	Frankrijk en Engeland zeggen: hou het gebied maar, en dan wordt de rest van Tsjechië veroverd.	14.66
143	Je weet niet hoe betrouwbaar zo'n man als Poetin is.	8.81
148	Je ziet parallellen, maar we zien andere regimes nu.	3.86
149	Reflecties van het verleden kunnen ons helpen om daarover na te denken.	5.45
150	De duur van de oorlog is langer dan de bezetting die we hebben gekend.	7.72
153	Dus het is wel straf dat er bij ons een gewenning optreedt.	5.01
154	Voel je dat bij jezelf ook als je naar het nieuws kijkt?	8.97
156	Ik vind dat er soms te weinig over Oekraïne wordt... Niet in 'De afspraak'.	7.03
157	Toen ik begon aan 'Breendonk' en Poetin Oekraïne binnenviel, zeiden we: het gebeurt opnieuw.	9.68
158	De strafkampen die Rusland heeft ingesteld met martelingen en mensen die verhongerd en gefolterd worden.	87.16
160	Terwijl we aan het schrijven waren, was het opnieuw aan het gebeuren in Oekraïne.	8.18
162	Het is interessant dat we stilstaan bij de oorlogsmoeheid.	6.02
163	Dat is een narratief dat de Europese bevolking oorlogsmoe zou zijn.	9.32
164	Maar de cijfers zeggen dat drie vierde van de Europese bevolking zou willen dat Europa haar steun en Oekraïne verderzet, totdat er een duurzame vrede is.	81.95
165	We laten ons leiden door wat er op de sociale media leeft.	7.34
166	Even naar een scenario dat we proberen te schetsen.	3.95
174	Het gaat om de Oekraïense bereidheid om verder te gaan en de middelen en de capaciteit die ze hebben.	4.89
175	Die bereidheid neemt alleen maar toe naarmate Trump met zulke dingen komt.	7.15
178	Er is nog geen oplossing tegen de drones die nu onrust en vernieling zaaien in Odessa en Kiev.	30.51
179	Zolang dat niet opgelost is, vrees ik dat Oekraïne geconfronteerd wordt met de vraag: blijft het wel volhouden?	15.76
180	Maar de zelfzekerheid en gedrevenheid mag je niet onderschatten.	4.38
181	Er is een website die heel betrouwbare informatie levert over wat er op het front gebeurt.	5.51
182	Als je die dagelijks leest, dan zie je wie wat bezet heeft.	7.44
183	Het is niet zo dat het Russische leger er plotseling... Omdat de Amerikaanse steun er nog is.	14.72
186	Wat de Oekraïners betreft... Maar met de kanttekening: ik ben hier, ik ben in België.	8.3
187	Mijn vrienden, kennissen, ik hoor geen stemmen: laat ze komen.	3.43
188	Ze zeggen: ik blijf, ik vertrek alleen als de Russen komen.	8.96
189	Leven onder het regime... Ik wil een beeld laten zien.	4.03
190	Er is de schatting van juli 2026 dat er ongeveer 525.000 doden, gewonden en vermisten zouden zijn.	37.53
191	Dat kwam je vaak tegen onderweg, met vermisten en mensen die gestorven zijn.	4.5
192	De dam en het water tot ze breekt... Ik begrijp dat de Oekraïners trotse mensen zijn, maar alles heeft toch limieten?	6.29
193	Een vraag voor jou: zouden ze aanvaarden dat de Donbas wordt bevroren?	19.3
195	De Donbas heeft Poetin in 2014 al bezet, dat was niet genoeg.	27.9
201	Als wij het daar bevriezen, als Poetin zijn handtekening eronder zet, is dat niets waard.	10.17
202	Als er geen stok achter de deur is, een massieve stok, de NAVO, pas dan kan er misschien gesproken worden over een tijdelijke oplossing.	4.95
203	Maar als we het nu gaan afspreken, beseffen Oekraïners veel te goed dat de geschiedenis van decennia en eeuwen toont dat die akkoorden... Poetin heeft nog niks toegegeven.	25.0
209	De meest plausibele uitweg voor Oekraïne is dat Poetin overlijdt.	78.39
213	Wat we hier niet doen, is een pleidooi tegen diplomatie geven.	4.52
214	Er moet een diplomatieke oplossing komen, maar dat kan alleen als je Oekraïne zo sterk mogelijk maakt.	7.26
215	De uitdaging voor Europa is om op lange termijn te voorzien dat er financiering is.	7.33
216	We hebben veel leningen goedgekeurd voor Oekraïne, het akkoord waarbij de Euroclear- tegoeden opzij werden geschoven.	44.62
217	Elk jaar proberen wij opnieuw financiering te vinden.	5.5
218	Als we als Europa een langetermijnplan kunnen geven, dan ga je over meerdere jaren moeten spreken.	6.45
219	De meerjarenbudgettenbegrotings- gesprekken vinden nu plaats.	14.02
222	Zij hebben ons veiligheid en vrede gegeven voor 80 jaar.	8.53
226	Oekraïne dat sterk en onafhankelijk is, is belangrijk.	13.61
228	Ik zie gebeuren dat als Rusland Oekraïne inneemt, er miljoenen mensen gaan vluchten.	79.71
229	We hebben altijd een factor van onzekerheid en gevaar aan onze grenzen.	5.77
233	Diplomatiek zeker, maar niet naïef: we moeten Poetin paaien met een beetje geld en dan zal het goed komen.	6.58
234	Ik zie dat Oekraïne binnen de Europese Unie... Oekraïne heeft veel problemen.	9.11
238	De landen weten heel goed met wie ze te maken hebben.	5.94
240	Laten we hopen dat de vredesgesprekken er zullen komen.	3.54
247	Een fragment uit 'Breendonk', de nieuwe reeks van Kevin Janssens, regisseur en acteur.	5.94
253	Er rijden dagelijks 75.000 auto's voorbij en niemand weet wat er gebeurd is.	87.78
257	Veel mensen werden vandaaruit gedeporteerd naar andere kampen.	59.67
258	Toen ik er voor de eerste keer binnenkwam, was ik overweldigd door het betonnen monster, maar ook door de verhalen die zich daar afspeelden.	3.54
259	Niet alleen de verhalen van de gevangenen, maar ook van de Vlaamse bewakers.	10.14
262	Mensen werden verzameld en dan doorgestuurd naar andere kampen.	5.69
265	Het was een unieke locatie voor bezet België en een deel van Noord-Frankrijk, dat onder hetzelfde bezettingsbestuur viel.	6.68
266	Daar was het mogelijk om mensen aan verhoor te onderwerpen, namelijk foltering.	13.19
267	Daar werd de laatste informatie uit mensen geklopt, letterlijk.	4.01
269	Als ze het overleefden en niet werden doodgeslagen in het kamp, gaan de meesten naar andere kampen in Duitsland of Oost-Europa.	25.84
270	Meestal werd je toch geliquideerd, omdat je niet meer kon werken.	9.06
273	Je moest zand versjouwen en er werd gerantsoeneerd in het eten.	6.74
274	En dat onderscheidt Breendonk, de overlevers daarvan, die zeiden dat Breendonk erger was.	9.86
278	Het werk dat ze moesten verrichten, was het fort uitgraven.	5.59
281	En door de rantsoenering was dat echt... De bewakers waren ook Vlamingen.	40.26
284	Dat waren collaborateurs die in dat kamp werden geplaatst als opzichter, als bewaker.	5.42
286	Je had in België een minderheid die collaboreerde, net zoals er een minderheid in het verzet zat.	12.22
287	Dat verklaart waarom ik niet zeg... De meerderheid van de bevolking deed niets.	18.61
288	Ongeveer 100.000 mensen zijn gestraft voor collaboratie op een bevolking van 8,3 miljoen.	84.27
291	Dus 97 procent van de bevolking was bezig met overleven en het dagelijkse brood op tafel.	87.08
294	Ik heb het genoegen gehad om al twee afleveringen te zien.	4.84
296	Mensen worstelen effectief met de complexe werkelijkheid die zich aanbiedt.	18.72
297	Je speelt een Vlaming die als bewaker werkt, maar het is geen zwart-witverhaal.	11.63
300	Ik wou zoeken naar de morele ambiguïteit van de mensen.	3.58
301	Het is makkelijk om met een bril van nu naar vroeger te kijken en te zeggen: ik had het zo gedaan.	4.01
306	Het Antwerpse politieapparaat, daar wordt ook al gecollaboreerd.	10.73
307	Ik was geïnteresseerd in waarom de mensen die als bewaker in het strafkamp terechtkomen, hun morele kompas zo hard afwijkt.	21.68
310	Hij is naar Breendonk gegaan en ze noemden hem de bokser toen.	7.99
313	Ze deden weddenschappen om gevangenen te terroriseren.	41.65
316	Maar hij worstelt ook met zijn identiteit en zijn keuzes.	4.01
320	Hij gaat opportunistisch te werk in zijn manier van zijn.	6.43
323	Veel mensen zeiden: Dat is een vreselijk personage.	13.5
331	Vandaar dat ik zeg: ik zou het nooit zien gebeuren.	3.76
332	Collaboratie momenteel in Oekraïne, dat gebeurt natuurlijk... Mensen die informatie doorspelen aan de Russen.	6.11
334	Het gaat om informatie over waar de drones moeten inslaan.	19.87
335	Wat gebeurt er met mensen die betrapt worden op collaboratie?	14.1
339	Bij de executies zijn er beulen van Breendonk die zelf gevangenen waren.	12.18
340	Er waren twee gevangenen, Duitstalige joden, die gepromoveerd werden en zich als slachtoffer weten te ontpoppen vanuit een overlevingsinstinct tot radicale daders.	43.12
344	Iemand anders die gedeporteerd wordt, wordt doodgeslagen in een ander kamp door een medegevangene.	52.29
347	Wat is er qua onderzoek geweten over de belangrijkste motivatie van de collaborateurs?	9.06
348	Het gaat over financieel gewin, persoonlijk overleven... Er bestaat veel onderzoek over.	11.24
349	Eigenlijk moet je concluderen dat er geen prototype collaborateur is.	5.05
353	Je ziet ook avonturiers, opportunisten, psychopaten... We zijn met 50 mensen in deze zaal.	7.49
354	Stel dat je in een oorlogssituatie terechtkomt en het leven van je kinderen hangt af van of je meedoet met de vijand... Je kan dat toch niet vragen?	23.0
356	In het begin van de oorlog zeiden veel van mijn Belgische vrienden: ik zou vluchten.	5.44
358	Het is in je hoofd onmogelijk dat jouw land aangevallen wordt.	6.46
365	Ook bij de Antwerpse politie, als je niet meedeed, moest je een boete betalen of moest je een nacht in de cel, maar je kreeg geen kogel.	35.14
367	Toen ze in Polen politiemensen inzetten om joodse mensen af te knallen, hadden ze een keuze.	18.76
372	In Rusland, als je collaboreert... Ik zag beelden van mensen die aan een boom werden gehangen en werden afgemaakt.	24.27
374	Je stelt een vraag over wie zou gecollaboreerd hebben, maar de meerderheid van de mensen heeft nog nooit oorlog meegemaakt.	9.95
375	Daarom is deze serie belangrijk als collectieve geschiedschrijving en herinnering.	3.67
376	De herinnering aan de Tweede Wereldoorlog is aan het vervagen.	8.68
377	We dreigen te vergeten dat we als Europa een project zijn uit dit soort herinneringen.	4.97
382	Ik ben opgegroeid in de nasleep van de Tweede Wereldoorlog.	6.69
386	Hoe komt het dat ik in een democratisch land mag leven en dat wij zo'n donkere geschiedenis hebben waarover we niet durven te praten?	6.27
389	'De hel van het Verzet' is bijvoorbeeld een mooie documentaire.	27.19
391	Je moet als kijker ook de vraag durven te stellen: wat zou ik gedaan hebben?	5.31
393	Een belangrijke bedenking die zo'n serie met zich meebrengt is dat we moeten waarderen waar we leven.	4.6
394	We nemen vrede als vanzelfsprekend en de democratie ook.	4.62
395	Maar wat er gebeurt in andere landen... Mijn oudste zoon is met de school naar Breendonk gegaan.	5.09
396	Het is een verplichting om zulke geschiedenislessen op school te geven.	11.24
397	Door de besparingen worden heel veel archieven gesloten.	6.94
400	Er zijn veel archieven waar al zoveel aangeplukt is... De regering neemt zich nu voor om zeer sterk te besparen op Vlaamse erfgoedorganisaties.	24.91
405	Dat is één zaak, maar je morrelt ook aan de ruimte van de vrije verbeelding.	3.82
407	Wat Kevin heeft gemaakt, is gebaseerd op veel onderzoek.	7.59
408	Er is een boek op basis van archieven waartoe we hier toegang kunnen krijgen.	6.84
410	Als we lessen willen trekken uit de Tweede Wereldoorlog... Ik heb een les van een Oostenrijkse filosoof, hij formuleert paradoxen, zoals de paradox van tolerantie.	9.26
411	Hoe tolerant moet je zijn dat de tolerantie verdwijnt?	7.54
412	Maar wat gebeurt er als de meerderheid de democratie afschaft?	16.34
413	Stemrecht is een sterk sociaal-cultureel middenveld.	36.26
414	Een openbare omroep die toelaat om met dit soort producten mensen tot nadenken aan te zetten.	6.43
424	Ik vond het ongelooflijk om dit te mogen maken met een fantastische ploeg met fantastische mensen.	4.08
426	Ik ben zeer blij dit met Filip Lenaerts geschreven te hebben, met De Mensen.	3.94
431	Maar je maakt het ook voor de mensen in de zaal en nog voor vele anderen.	3.48
432	Ik ben benieuwd naar de reacties en ik hoop dat ze er iets aan hebben.	4.28
437	Op 9 november zal er een driedelige docureeks, 'De hel van Breendonk' volgen.	7.1
440	Ik dank mijn gasten: Iryna Zbrozhek, Yf Reykers, Koen Aerts en Kevin Janssens.	4.65