Dit is de Dag 🇳🇱

_id	6ac52dc129df0bef0404bcea
url	https://www.nporadio1.nl/uitzendingen/dit-is-de-dag/019d6776-66f8-7288-954e-2472fa7bc54d/2026-10-06-dit-is-de-dag
datetime	2026-10-06 00:00:00

 

Statements

idx	statement	score
1	Goedenavond, dit is de dag waarop de Tweede Kamer debatteert over de defensiebegroting van volgend jaar.	7.09
2	Ook komend jaar gaat er fors meer geld naar defensie en dat wordt betaald door bezuinigingen en extra belastingen.	13.09
5	Daarover debatteren we na het NOS Journaal met Casper Meijer.	5.65
6	In Frankrijk liep in verschillende steden ook vandaag het scholierenprotest uit de hand.	41.94
7	Sinds vanochtend zijn tienduizenden Fransen de straat opgegaan om te protesteren voor meer geld voor het onderwijs.	85.29
8	Vooral voor achterstallig onderhoud van gebouwen en vermindering van de werkdruk voor leraren.	22.18
10	De Franse premier Le Corneu heeft aangekondigd om de scholen tot eind van de week dicht te houden.	63.56
12	Tegelijkertijd zijn ook in Wallonië en Brussel acties van jongeren tegen het Belgische onderwijsbeleid.	38.83
13	In Luik gaat het er heftig aan toe, zegt deze VRT-verslaggever.	26.11
15	Aan een kwik zijn er vuilnisbakken in brand gestoken.	80.73
18	En nu zijn ze verspreid geraakt in allerlei straten achter ons.	4.81
19	Of ze nog gaan terugkomen, dat valt nog af te wachten.	3.96
23	Dus we gaan zien hoe het hier verder verloopt in Luik.	4.18
24	De Belgische onderwijsminister zegt dat het protest in België wordt beïnvloed door de Franse betogingen.	49.67
25	Ze snapt de onvrede onder de studenten, maar keurt het geweld af.	11.72
28	Ik denk dat de violensen eclipsen de mensagen van onze jongeren.	11.92
29	Het geweld overschaduwt de boodschap van jongeren, zegt ze.	87.45
30	De Franse president Macron zit later vanavond samen met premier Lecornu en de minister van Onderwijs om tafel om te praten over dit scholierenprotest.	18.11
31	Teksten van ChatGPT worden binnenkort voorzien van een onzichtbaar watermerk.	7.57
32	Daarmee moet duidelijker worden welke teksten authentiek zijn en welke zijn gegenereerd door kunstmatige intelligentie.	6.01
33	Nina Boko-Savats van de Economieredactie is hier in de studio.	8.85
34	Nina, een watermerk in teksten van ChatGPT, hoe ziet dat eruit?	6.55
35	Je denkt misschien in eerste instantie aan een echte watermerk.	4.18
36	Aan een soort broncode dat achter de tekst van ChatGPT zit.	8.15
39	Het watermerk is of zijn eigenlijk de woorden zelf die het taalmodel kiest.	5.68
41	Dat kunnen bepaalde woorden zijn, maar het kan ook een plek waar een leesteken staat.	3.96
42	En kan iedereen dan ook straks zien of een tekst van jou of van mij door AI is geschreven?	5.88
44	Het is wel de verwachting dat dat breder kan in de toekomst.	4.21
45	Op dit moment kunnen alleen goedgekeurde onderzoekers en expertorganisaties, zoals OpenAI dat zegt, vooralsnog toegang hebben tot de detector waarmee dat watermerk moet worden gezien in ChatGPT.	20.08
49	Het heeft eigenlijk alles te maken met de Europese AI-transparantiewet, die sinds twee maanden geldt.	39.88
50	En een van de regels is dat content die in Europa door kunstmatige intelligentie wordt gemaakt, ook als zodanig te herkennen is.	6.65
51	Dat je weet wat is echt en wat is door een machine gemaakt.	5.13
52	Bijvoorbeeld door zo'n watermerk, daar kan je dat dan aan herkennen.	6.09
54	Er zijn al meerdere detectieprogramma's die dat kunnen detecteren.	11.15
55	Laatst hadden we natuurlijk het verhaal dat diverse politieke teksten van D66 zijn herkend als zodanig.	6.31
56	Dat zijn dat soort programma's waar je dan aan moet denken.	4.29
60	OpenAI, dat bedrijf dus achter ChatGPT, dat schrijft zelf dat het watermerk echt wel sterk is.	30.99
62	De kans op fouten wordt ook groter, naarmate bijvoorbeeld de teksten korter zijn.	4.5
63	Of als een deel deels door AI is gegenereerd en deels door een mens.	8.76
64	Dan kan het nogal eens lastig worden om vast te stellen of het gaat om zo'n watermerk of niet.	4.35
67	Minister Van Wil vraagt de Nederlandse politie om justitie in België te helpen bij een onderzoek naar de handel- en naaktfoto's op internet.	74.44
68	Op het darkweb worden gegevens en foto's van honderden Belgische en Nederlandse vrouwen verhandeld.	44.18
72	En de 1 euro, denk ik, symboliseert echt het meest verachtelijke wat we hier zien.	4.34
76	Het enige waar ik gewoon realistisch in wil zijn naar uw kamer is dat de darkweb gewoon heel, heel moeilijk is.	4.93
77	Het is een uitdaging wereldwijd om alles wat daar op rondgaan te tackelen.	4.41
78	Omdat het nu eenmaal is opgezet, technisch gezien, als een vrijplaats van anonimiteit.	4.24
79	En anonimiteit en criminaliteit gaan helaas heel erg hand in hand.	3.67
80	De Kamer wil dat de site met naaktfoto's zo snel mogelijk offline gaat.	77.24
81	Dankt wel de partijen dat het Nederlandse openbaar ministerie snel betrokken wordt bij de zaak.	9.36
82	Opnieuw is iemand opgepakt voor het voorbereiden van een aanslag op de Britse luchtmachtbasis in Fairford.	19.97
84	Sinds het incident bij de basis anderhalve week geleden zijn in totaal ook zes andere Britten gearresteerd.	15.91
85	Het Britse modebedrijf Asus zegt dat er mogelijk gegevens van klanten zijn buitgemaakt door hackers.	41.92
86	Vanochtend kregen sommige gebruikers van de app een vreemde melding met de tekst dat Asus was gehackt.	60.74
88	De meeste volwassen Nederlanders denken nog steeds positief of neutraal over homoseksualiteit.	90.61
90	Jarenlang was er een gestage toename in de acceptatie van LHBTI'ers.	32.55
92	En de digitale informatieborden op treinstations hebben een storing.	51.16
93	De informatie op de borden wordt al een uur niet meer vernieuwd.	3.61
96	De Mexicaanse veiligheidsdiensten hebben een kopstuk van het zeer gewelddadige Jalisco-kartel gearresteerd.	73.34
97	Het gaat om een man die bekend staat als El Tanque, de tank.	12.73
98	En wordt opgepakt in Guadalajara, de hoofdstad van de staat Jalisco.	18.24
99	Correspondent Boris van der Spek, nu in Nederland, is hier in de studio.	5.27
101	El Tanque is een van de hoogstgeplaatste leiders van het kartel.	11.65
102	Dat ook opereert vanuit Jalisco, zoals je zei, de hoofdstad van, of uit Guadalajara, de hoofdstad van Jalisco, waar het kartel ook zijn naam aan ontleent.	7.11
103	Het is een regionale leider die in meerdere staten commando's dirigeert die zich bezighouden met afpersing, met ontvoering en met brandstofhandel, waar ze enorm veel geld aan verdienen.	9.71
104	Ja, en het was al heel lang iemand die op de radar stond van zowel de Mexicaanse als de Amerikaanse veiligheidsdiensten.	7.62
105	Ze zeggen ook dat die hebben samengewerkt met elkaar om deze man op te pakken.	4.33
106	Ja, en dat die dan nu ook is opgepakt, dat is ook wel echt een overwinning voor de Mexicaanse en dus ook de Amerikaanse regering.	12.52
110	Ja, de brandstofhandel is met name voor het Jalisco-kartel een van hun grootste inkomstenbronnen.	86.34
111	Dat is niet iets waarbij je zou denken bij een Mexicaans kartel.	5.43
113	Maar onder meer door brandstof uit Mexico van grote olieinstallaties te stelen.	15.75
115	En als we niet aangeven dat het brandstof is, worden echt miljarden verdiend.	75.73
116	Dus het is een van de grootste inkomstenbronnen van het Jalisco-kartel.	18.79
117	En dat deze man, hij heet ook El Tank, naar de brandstoftank, omdat hij daar zo groot mee is geworden.	5.74
118	En het Jalisco-kartel daar zoveel geld mee heeft gegeven.	33.68
120	En hij zou ook betrokken zijn geweest bij een aanslag op een Mexicaanse legerhelikopter, hè?	39.34
122	Eerder dit jaar is de leider van het Jalisco-kartel El Mencho gedood bij een veiligheidsoperatie.	27.9
123	Maar ze hadden hem al een stuk langer op de radar, onder meer in 2015.	7.79
125	En bij die operatie is een helikopter van het Mexicaanse leger neergestort, of eigenlijk neergehaald, door het Jalisco-kartel.	62.53
126	Dat liet ook gelijk zien wat voor serieuze wapens dit kartel had.	5.26
127	En degene die achter het neerhalen van die helikopter in 2015 zat, dat was El Tanque.	23.1
128	Dus los van die brandstofhandel en die ontvoering en die prominente rol in het kartel, werd hij ook specifiek gezocht voor deze daad, voor het neerhalen van een helikopter.	10.56
129	En wat betekent zijn arrestatie voor dit Jalisco-kartel?	12.03
130	Nou, dat betekent dat het Jalisco-kartel, eigenlijk momenteel het grootste kartel in Mexico, in een hele korte tijd toch een hele hoop hele belangrijke leiders heeft verloren.	6.18
131	Ik noemde al El Mencho, die eerder dit jaar is gedood.	6.6
132	Er was natuurlijk een enorme hoop geweld die daarbij loskwam.	4.4
133	Maar in de maanden daarna zijn ook meerdere leiders van het Jalisco-kartel opgepakt of gedood.	15.24
134	En El Tanque is eigenlijk de volgende, dus het is een kartel dat steeds meer leiders verliest.	6.81
135	Eerst hadden de Amerikaanse en Mexicaanse veiligheidsdiensten zich echt gericht op het Jalisco-kartel, nu op het Jalisco-kartel.	8.58
136	Dus er blijft steeds minder over van die machtsstructuur en de hoop is van de autoriteiten dat daarmee eigenlijk het hele kartel versnippert en op den duur verdwijnt.	6.4
138	Het kabinet wil dat er meer proeven komen met zelfrijdende bussen.	88.77
139	Het is een van de ideeën om het OV te verbeteren en efficiënter te maken.	11.97
140	Een bus zonder chauffeur klinkt wellicht als toekomstmuziek, maar in Rotterdam rijdt al sinds 2006 een volledig autonome bus van vervoerder Transdef.	11.9
141	U hoort de reportage van Pleun van der Fries Vlies.	7.39
142	Ik kom hier net aan op metrostation Kralingse Zoom in Rotterdam.	5.49
143	En het is echt nog geen 30 meter lopen en daar zie ik hem.	4.0
144	De Park Shuttle lijn 500 ziet er wel heel interessant uit.	8.24
148	Met mijn kleinzoon doe ik zo wel eens ritjes een en weer maken, weet je wel.	3.84
151	Het is de eerste keer dat ik hier met de bus ga. Oh, en?	4.05
171	Als er een blaadje of een vogel voorbij schiet voor die sensor, dan staat hij keihard op de rem.	4.57
180	Als je in een trein zit, dan zie je hem ook niet zitten.	32.62
182	Niet zo spannend dus, deze zelfrijdende bus in Rotterdam.	17.25
196	De langste files op de A16 Rotterdam richting Breda.	12.93
199	A27 Almere richting Goorkum tussen Utrecht en Haarestein.	16.45
201	Op de A15 Europoort richting Rotterdam bij Rozenburg.	12.21
209	De Tweede Kamer debatteert op dit moment over de defensiebegroting voor het komend jaar.	31.71
210	De vraag is, hoe gaan we de extra miljarden aan defensie betalen?	30.82
211	Volgens NAVO-baas en ex-premier Mark Rutte is dat niet zo'n groot probleem.	12.16
212	We zijn een van de drie, vier reislanden van de wereld.	41.61
213	We hebben een heel laag staatsschuld, een heel laag tekort.	65.45
214	Dus wij kunnen het ons veroorloven als Nederland om die defensieuitgaven omhoog te brengen.	20.11
215	Natuurlijk zal dat ook betekenen dat je opnieuw moet kijken naar andere uitgaven.	4.05
216	Ik verwacht niet dat dat tot dramatische ingrijpen vergt.	3.92
217	Maar toch is de begroting nu al langere tijd inzet van moeilijke onderhandelingen.	5.82
219	En de vraag is, hoe gaan we de extra miljarden aan defensie betalen?	33.34
220	Andere Europese landen laten de staatsschuld oplopen, terwijl Nederland dat weigert.	67.57
221	Is dat verstandig economisch beleid of onnodig streng?	8.4
228	Dat gaat ons op termijn 19 miljard euro per jaar kosten.	11.14
230	Dan kun je bezuinigen, meer lenen of de belasting verhogen.	8.85
234	En ik zou persoonlijk kiezen voor een combinatie van uitgavenverlagingen en belastingverhogingen.	3.56
235	En ik zou voor dit type uitgaven niet kiezen voor het laten oplopen van de staatsschuld.	4.18
236	Oké, dus u zegt bezuinigen of misschien wat meer belasting ophalen.	4.06
238	Kunnen we misschien wel een klein beetje meer lenen?	4.46
239	Ja, nou kijk eigenlijk als je nu kijkt naar de situatie.	4.11
240	Dan ligt onze, zoals Mark Rutte al zei, onze staatsschuld relatief laag.	48.51
244	Dus op de korte termijn zou ik zeggen is er helemaal niet zo'n heel groot probleem.	3.99
245	En zou je het best een beetje kunnen laten oplopen.	3.97
246	Maar ik zou altijd zeggen, er zijn ook andere manieren.	3.95
247	Dus kijken naar belastingen en de rol van vermogen lijkt me ook zeker verstandig.	4.69
248	Dus het huidige kabinet kiest er ook voor bijvoorbeeld om nu een vermogenswinstbelasting te willen invoeren.	43.66
250	Dus daar kan ook een andere afweging worden gemaakt.	4.13
257	Ik denk een combinatie van bezuinigen of uitgaven wat omlaag lijkt me vrij reëel in deze situatie.	4.31
259	Als je daar structureel voorbij gaat lenen, dan betekent dat dat je de goede positie die je nu hebt qua staatsschuld wel snel op aan het geven bent.	5.21
261	Ik bedoel, als daar tegenover staan dat mensen minder uitkering krijgen of dat we hogere belasting moeten betalen.	33.69
262	Waarom kunnen we ons dan niet een wat mindere positie qua staatsschuld veroorloven?	21.82
263	Nou, dat is bijvoorbeeld relevant omdat de rentebetalingen in landen met een hoge staatsschuld aanmerkelijk hoger zijn.	19.67
266	Zeker in deze afgelopen week hebben we gezien dat rentes verder opgelopen zijn.	13.89
267	En in de afgelopen dagen zie je zelf dat er een groot verschil is hoe die rentes bewegen voor landen die een lage staatsschuld hebben zoals Nederland.	34.96
268	Daar zien we dat de rente weer wat naar beneden gekomen is.	5.57
269	Maar landen zoals Frankrijk bijvoorbeeld die een hele hoge staatsschuld hebben.	49.74
270	Daar is die rente alleen maar verder aan het stijgen.	11.48
271	Dat zijn alleen maar extra lasten die je daar op een gegeven moment over kwijt bent.	3.98
272	Dus op het moment dat je nieuwe lopende uitgaven moet gaan doen zoals zo'n hele grote operatie voor defensie die je moet gaan doen.	4.38
273	Ja, dan ben je elk jaar ben je dat bedrag opnieuw kwijt.	4.01
274	Als je dat elk jaar bij gaat lenen dan ben je ook je positie wat dat betreft aan het vergooien.	4.23
275	En dus ben je meer rente aan het betalen wat in principe zonder is.	4.52
278	Maar meneer Collijn zegt ja dat gaat ons alleen maar meer rente kosten.	12.85
281	Dus je wil enigszins kredietwaardig blijven als land.	4.22
282	Maar het punt wat ik zou willen maken is dat het dus op dit moment dat er niet zo'n heel groot probleem is.	3.94
283	En ook als je kijkt vooruit, dus er wordt dan vaak gepraat over de ramingen.	3.94
285	Dan zijn er best wel wat indicaties dat dat misschien wel nog mee gaat vallen.	4.42
286	Dus ramingen zijn een soort van de langjarige voorspellingen van hoe onze staatsschuld eruit gaat zien in 2040 of 2050.	33.5
288	Dus bijvoorbeeld in 2034 zou onze staatsschuld ongeveer 52% zou gaan liggen, zegt het CPB.	38.06
289	Dus dat is inderdaad dan wel wat gesteegd ten opzichte van 46% nu.	28.27
290	Maar er zijn ook al wat indicaties dat dat nog mee zou kunnen vallen.	4.1
291	Dus bijvoorbeeld het CPB gaat dan uit van dat de zorguitvaarven ook enorm gaan stijgen.	66.15
292	Maar die ramingen gaan echt uit van hele grote stijgingen.	9.07
294	Waar eigenlijk is de aanname als onze economie met 1% groeit, dan stijgen de zorguitgaven met 1,7%.	90.1
297	En bijvoorbeeld voor de AOW-uitgaven, waar ook vaak aan gerefereerd wordt.	6.36
298	Daar hebben we gezien dat die ramingen iedere keer best wel mee vielen.	5.46
299	Dus in 2019 werd gezegd, we gingen zo'n 6% daaraan uitgeven.	19.64
303	En dan zijn we ook nog, stapel ook nog eens voorzichtigheid op voorzichtigheid op voorzichtigheid.	3.47
304	Ja, dus ik denk dat in ieder geval we met hoe het in de toekomst uit gaat pakken, een beetje moeten kijken ook hoe het uit gaat pakken.	4.39
305	En de neiging is inderdaad om erg voorzichtig te zijn.	4.19
306	En helemaal als het dan ten koste gaat van uitgaven op sociale zekerheid of zorg, zou ik daar voorzichtig mee zijn.	4.55
307	Meneer Schendeling, zijn we veel te voorzichtig met z'n allen?	4.79
308	In ieder geval de economen en de rechtsminister van Financiën?	12.89
309	Nou, ik denk wel dat beide collega's allebei een punt hebben.	3.58
310	Dus qua kredietwaardigheid heeft mevrouw Vrijmoed een punt.	4.13
311	Dat nu de schuld wat laten oplopen met zo'n lage schuld, niet meteen tot problemen voor kredietwaardigheid leidt.	4.92
313	Ja, want kredietwaardigheid, dat betekent, dat is een moeilijk woord voor het vertrouwen dat beleggers hebben, dat je je schulden kan terugbetalen, toch?	13.29
314	En als dat vertrouwen laag is, dan betaal je een hogere rente.	7.78
315	Ja, maar mijn andere collega, meneer Collijn, heeft natuurlijk ook een punt dat zelfs al zou de rente niet verder oplopen dan nog steeds, is gewoon het absolute bedrag dat we aan rentelasten betalen.	14.77
316	Dat is in Nederland op dit moment zo'n 1% van ons inkomen.	68.45
318	En dat is ook echt een bedrag wat je ook aan andere dingen zou kunnen uitgeven.	4.41
319	Ik heb daarom zelf als stelregel voor dit soort lastige kwesties, gaat het hier om overheidsinvesteringen of om overheidsconsumptie.	4.81
320	En investering is iets wat productief is, dat levert op de lange termijn voor de samenleving of economie iets op.	9.86
323	Of investeren in onderwijs, of in innovatie, of iets anders.	6.2
324	En een consumptieuitgave, dat is iets, ja, het kost nu geld, het levert nu wat op, maar voor de toekomst levert het niks op.	5.95
325	En bij Defensie, het meest recente studie die ik daarover heb gezien, is dat slechts 3% van de Defensieuitgaven echt productief is.	85.81
328	En dat is niet een doel waar ik Salaris van militairen bijvoorbeeld, of het betalen van een waterfabriek voor tanks.	7.62
329	Ja, heel veel personeelskosten, heel veel materiaelskosten, en slechts maar een heel klein percentage gaat naar innovatie, en is dus echt een investering te noemen.	5.33
330	En daarom zou ik voor dit doel niet de staatsschuld laten oplopen.	4.5
331	Mevrouw Vrijmoed, we gaan er later niet rijk van worden, en dus moeten we er nu geen geld voor lenen.	4.84
333	Nou, ik kan meneer Schendeling wel volgen in de zin dat je wil kijken hoe je die Defensieuitgaven uitgeeft.	4.3
334	Kijk, er zijn ook verhalen van Defensieuitgaven in de Verenigde Staten, bijvoorbeeld, die ook tot allerlei innovaties hebben geleid.	9.68
335	Dus we kunnen ook kijken van hoe kunnen we die uitgaven zo doen dat het wel leidt tot innovatie en misschien uiteindelijk tot economische groei.	7.91
337	Maar ja, als je kijkt, dus ik ben het wel ermee eens dat je daar een beetje kritisch naar kan kijken.	4.1
339	Toch snap ik het niet helemaal, meneer Corlein, want we zijn in Nederland super zuinig.	4.17
340	Eelco Heijnen natuurlijk voorop is ook zijn werk als Nederlandse minister van Financiën.	9.05
341	Maar u zegt net ook, de Nederlandse kredietwaardigheid is hartstikke goed.	19.72
343	En die andere Europese landen, die er dus al slechter voor staan, kiezen er ook nog eens voor om die Defensieuitgaven bij elkaar te lenen.	17.93
345	Als het echt zo'n slecht plan is, waarom doen die andere landen het dan?	12.29
346	Nou ja, omdat die het politiek lastiger hebben om dat voor elkaar te boksen.	5.45
347	En misschien lastiger zeg ik, maar het is in Nederland natuurlijk ook niet makkelijk zoals we nu in Den Haag wel zien.	3.78
348	Het is een gigantische operatie, we hebben het, dat noemen we het vredesdividend.	4.12
349	Sinds begin jaren negentig, einde van de Koude Oorlog, zijn we steeds minder aan Defensie uit gaan geven.	23.08
350	En nu maken we in één keer daar een enorme sprong in om dat in te halen.	3.68
352	Je ziet dat het voor heel veel landen gewoon ontzettend moeilijk is om dat voor elkaar te boksen.	4.97
353	Ja, maar de economen die zeggen dan met hun theorie van, ja, maar dat gaat een keer fout.	9.07
354	Maar die schuld is al zo groot en tot nu toe is het niet fout gegaan, toch?	6.8
355	Ja, maar kijk, tegelijkertijd is het ook zo dat je natuurlijk ook landen hebt waar dat wel een keer fout bij gegaan is.	5.05
357	Dan kunnen we terugdenken aan Griekenland van zo'n anderhalf decennium geleden.	4.84
358	Die hebben natuurlijk echt ontzettend lang, hebben die pijn geleden omdat zij in een schuldencrisis terecht gekomen zijn.	6.06
359	Dus om te zeggen van nou, we willen graag langs het randje wandelen omdat het wel oké, omdat het tot nog toe niet verkeerd gegaan is.	3.49
361	Is er ruimte om het een paar jaar vol te houden of iets dergelijks?	4.89
363	We hebben ook met ons met elkaar aan Europese begrotingsregels te houden.	7.27
364	De Europese Commissie heeft gezegd dat je best een tijdje wat extra mag lenen voor defensieuitgaven.	29.17
365	Maar dat houdt wel voor het eind van dit decennium al op.	4.26
366	En dan gaat de Europese Commissie ook tegen andere landen uit Europa zeggen, je gaat je nu maar weer aan de begroting houden.	7.6
367	Nou, dan heb je een aantal jaar heb je daar in uitstel gehad.	3.55
371	Dus ja, zoveel ruimte is er ook voor andere landen.	6.03
372	Zeker ook als je kijkt naar de Brusselse regels, is er eigenlijk ook niet.	10.83
373	Meneer Schendeling, ik sprak rond Prinsjesdag ook een econoom.	6.26
374	En die zei ja, we gaan bij die defensieuitgaven heel erg vanuit dat dat tot in de eeuwigheid is.	4.26
375	Maar we kunnen de geopolitieke situatie helemaal niet voorspellen.	5.07
376	Het is misschien maar vijf of tien jaar nodig om meer afschrikking te hebben tegen de Russen.	5.01
377	Dus dat is best een goed argument, omdat het misschien tijdelijk is, om het toch gewoon bij elkaar te lenen.	4.61
379	Nou, het is sowieso goed om er heel kritisch naar te kijken.	4.11
380	Want ook dat percentage wat heel vaak wordt genoemd, eerst naar 3,5% van het BBP en dan naar 5% van het BBP.	8.24
381	Daarvan heb ik helemaal niet hele goede onderbouwingen gezien.	3.56
382	Ook niet als je het afzet tegen bijvoorbeeld de Russische defensieuitgaven.	16.37
383	Ook niet tegen de permanentie inderdaad van die dreiging, zogenaamde Russische dreiging.	5.9
384	Dus het is inderdaad heel goed om heel kritisch te bevragen.	4.22
387	Dus op dit moment is het ook de politieke realiteit om de Amerikanen aan te houden.	4.11
388	Ja, maar dat is dus ook deels door chantage van Trump is dat percentage tot stand gekomen.	57.09
389	Het zou heel goed kunnen dat als Europa daar zelfstandig over had besloten dat het percentage anders was uitgepakt.	15.52
390	En dus heel belangrijk om kritisch naar te blijven kijken.	4.29
391	En ook die quote van Mark Rutte aan het begin, daar moeten we ook wel kritisch naar kijken.	5.86
392	Want je ziet dat hij daar twee dingen noemt, staatsschuld oplopen of bezuinigen.	9.04
394	Maar de optie van belastingverhogingen die heeft hij niet genoemd.	5.26
396	Je ziet ook dat Ilko Heijnen dat liever niet noemt.	4.64
397	Zodat het een hele reële optie is om dit probleem op te lossen zonder dat het extra bezuinigingen hoeft te kosten.	4.8
400	Nou, en ja, dat hebben we aan het beginnend ook al gezegd.	3.67
401	En ik ben het ook inderdaad eens met het punt dat er ook andere manieren zijn om dit te doen.	4.08
402	Je ziet nu dat elk Europees land is natuurlijk een enorme race tegen de klok aan het houden om die defensieuitgaven op te krikken.	5.98
403	Sommige landen doen ook wat minder enthousiast mee dan anderen.	14.05
404	En je zou natuurlijk ook kunnen zeggen van we kunnen misschien ook kijken of we met elkaar dit niet efficiënter op kunnen lossen.	4.56
406	Die is natuurlijk vorig jaar afgesproken in Den Haag met elkaar, met Trump.	8.64
408	Maar dat is natuurlijk een andere vraag dan hoe je de opgave vanuit de NAVO-opgave in je begroting worstelt.	5.69
410	Ja, en in het Kamerdebat is er over die, dat nu aan de gang is, is er over die 3,5 en die 50 procent ook geen discussie.	47.62
411	En trouwens de discussie over hoe het betaald moet worden wordt ook ergens anders uitgevochten.	4.36
412	Maar dat hangt natuurlijk wel samen met de vraag hoeveel geld die begroting uiteindelijk gaat kosten.	5.97
413	Maakt u zich, meneer Collijn, wel eens zorgen over bijvoorbeeld de begroting van de Fransen?	12.33
415	Daar wordt ook extra geleend voor militaire doeleinden.	5.66
417	En je ziet dat daar, dat is niet alleen bij mij, maar die zorgen die zijn momenteel ook sterk overgeslagen op beleggers.	7.67
418	Die steeds minder vertrouwen in de Franse staat hebben, dat zij die grote schuld terug kunnen betalen.	9.62
419	En dat is iets waar momenteel dus wel breed naar gekeken wordt.	3.94
420	Dus die zorg die is momenteel steeds breder aan het worden, Jan. Ja, mevrouw Vrijmoed, deelt u die zorg ook of denkt u ook bij Frankrijk, nou dat komt wel goed uiteindelijk met die leningen?	14.77
421	Ja, ik denk wel dat Frankrijk gewoon een hele andere situatie is, dus daar heb je wel, daar zijn gewoon grotere schulden.	11.89
422	En ik ben geen expert op Frankrijk, dus ik kan me voorstellen dat daar zie je wel echt dat er druk ontstaat.	4.18
423	Maar volgens mij is het heel belangrijk om wel echt dat onderscheid met Nederland echt te blijven zien.	5.05
425	Dus in Nederland heb je de vrijheidsbijdrage, dus dat toch de belastingen, daar wordt heel duidelijk ook een afweging gemaakt hoe je de kosten verdeelt.	24.42
426	En dat vind ik ook wel degelijk een probleem, want als je het hebt over defensie, dan wordt daarmee ook echt mensen die dingen bezitten.	4.48
427	Als we met de allen veilig zijn, wordt dat beschermd.	6.58
428	En dan is het heel raar dat je die kosten ongelijk verdeelt.	4.62
429	Ja, want hoor ik hier de vakbondsvrouw of de econoom dan in door?	5.98
431	Kijk, ik denk ook vanuit een economisch perspectief is het heel raar dat we in Nederland arbeid zo zwaar belasten.	68.12
432	Als je zegt, de economie moet bijvoorbeeld groeien, dan zou je willen dat arbeid juist wat lager wordt belast.	10.35
434	En ik bedoel ook nog, als je het hebt over veiligheid, dan trek ik er een ander onderwerp bij.	3.7
436	Je zou ook een deel van die defensieuitgaven kunnen linken aan veiligheid met klimaatverandering.	18.37
440	Nou, wat ik bedoel is dat klimaatverandering bijvoorbeeld ook, dat erkend defensie zelf ook, ook een veiligheidsrisico wordt op termijn.	20.9
441	Dus dat je, nou ja, al die uitgaven die we nu doen aan defensie, misschien wil je daar ook wel een deel van bijvoorbeeld linken aan verduurzaming.	7.06
442	Je ziet dat veel landen daar creatief inderdaad mee omgaan binnen Europa.	5.26
443	Dat het zeker niet alleen maar echt loepzuivere defensieuitgaven zijn die momenteel hieronder geschaard worden om richting het NAVO niveau te gaan.	9.03
444	Bijvoorbeeld in Italië zie je dat ze daar ook de pensioenen van militairen bij de defensieuitgaven rekenen.	39.75
445	En dus zo zie je dat er toch ook best wel inderdaad wat breder gekeken wordt om richting het niveau te gaan waar de Amerikanen vrede mee kunnen hebben.	5.05
447	Daar heeft Jacob ook nog een vraag over in de NPO luisterapp, want die vraagt zich af of een deel van het extra geld voor de NAVO ook in bruggen en wegen mogen worden gestoken.	25.94
449	Is dat dan wel een goede reden, Paul Schendening, om dat dan bij elkaar te lenen?	11.0
450	Want dat is misschien wel zo'n investering waar we later ook nog wat aan terugverdienen.	4.23
451	Ja, dat is echt een onderdeel van defensieuitgaven.	5.92
453	Nou, als dat dan nu via een nieuwe regel wel daar onderdeel van is, dan zou inderdaad in mijn stel de regel zijn, dan zou je dat deel kunnen lenen.	6.14
458	En we worden er ook een derde econoom, en dat is Paul Schenderling.	6.57
459	Het kabinet start morgen overleg met werkgevers en werknemersorganisaties.	11.12
460	De vakbonden die gaan aan tafel, nu de bezuinigingen op sociale zekerheid zijn geschrapt.	6.62
462	Dat vraag ik zometeen aan CNV-voorzitter Hans van den Heuvel.	4.95
463	Waarom vinden ook steeds meer 50, 60 en zelfs 70-plussers de liefde via e-matching?	55.42
464	Meld je vandaag nog gratis en vrijblijvend aan en ontdek het zelf.	4.14
467	Krijg je binnenkort een vaccinatie tegen coronagriep of pneumokokken?	33.35
468	Doe dan mee aan het vragenlijstonderzoek van bijwerkingcentrum Lareb.	9.99
469	Meer informatie op lareb.nl Verzamelt opa's muntenverzameling vooral stof?	55.4
473	Krijg direct een bot op goud bij Goudwisselkantoor.	4.1
474	Kijk op goudwisselkantoor.nl of kom langs bij een kantoor in de buurt.	7.04
477	Alzheimer Nederland geeft hulp en advies aan iedereen die met dementie te maken krijgt.	74.96
478	Bezoek een Alzheimercafé of trefpunt bij jou in de buurt voor antwoord op jouw vragen.	6.56
480	Een social media verbod voor jongeren hangt in de lucht.	90.26
481	De onderzoeken naar de gevolgen van veel schermtijd stapelen zich op.	46.65
489	Het is half zeven en Dorot Megens is hier voor het NOS Journaal.	6.91
490	Er komt extra druk op het asielbeleid in Nederland.	90.21
491	Nu de IND alsnog 140.000 asielaanvragen van Oekraïners moet beoordelen.	88.11
492	Dat komt door een uitspraak van het Europese Hof van Justitie.	35.08
493	Oekraïners moesten bij aankomst in Nederland een asielaanvraag doen die meteen werd opgeschort.	84.5
494	Maar het parkeren van zo'n verzoek mag niet, vindt het Europese Hof.	32.09
495	Teksten van ChatGPT krijgen een onzichtbaar watermerk.	54.54
496	Daar kan met een speciale detector aan worden gezien of een tekst geschreven is door een persoon of door AI.	9.45
497	Het watermerk komt in eerste instantie alleen in teksten van gebruikers in de Europese Unie.	8.46
498	Scholen in Frankrijk blijven deze week gesloten vanwege de massale scholierenprotesten.	89.57
499	De Franse regering hoopt dat partijen de tijd gebruiken om met elkaar in gesprek te gaan.	17.42
501	Franse scholieren eisen meer geld voor het onderwijs.	88.77
502	En de digitale borden op een aantal treinstations kampen met een storing.	33.07
503	Informatie op de borden wordt sinds het einde van de middag niet meer vernieuwd.	4.07
504	Niet bekend hoe dat komt, maar de NS is ermee bezig.	21.36
508	Er staan nog ruim 100 kilometer langs de files op de A2 Den Bosch richting Utrecht.	9.32
509	De Europese Commissie wil het vetorecht in de Europese Unie voor een groot deel afschaffen.	33.22
511	Of is het ook een risico omdat meerderheden dan ook besluiten kunnen nemen waar bijvoorbeeld Nederland niet blij van wordt?	17.44
514	Daar gaan we het zo meteen over hebben, maar eerst even naar morgen.	3.51
515	Want dan klinkt het startschot in het Catshuis voor de onderhandelingen over een sociaal akkoord.	14.92
517	Nadat vorige week de bezuinigingen op de sociale zekerheid werden teruggetrokken.	8.09
518	Toen dit kabinet startte hadden ze natuurlijk hele wilde plannen die rukzigloos het mes zetten in de sociale zekerheid.	16.68
520	Dus als dat dan lukt om dat te voorkomen met elkaar, door een krachtige inspanning van alle maalstakers, actievoerders, politiek, alle vakbonden dan is dat ook wel een feestwaard.	4.3
522	Al dus de voorzitter van de FNV, Hans Spekman, maar nu moet er onderhandeld worden.	9.65
524	Ga ik vragen aan de collega van Hans Spekman, Hans van der Heuvel, de voorzitter van CNV.	4.72
528	Volgens mij is het goed dat die bezuinigingen van tafel zijn.	3.81
529	Want daar hebben we telkens van gezegd, als die op tafel liggen, dan sta je met 3-0 achter.	4.76
530	En in feite zou je nou kunnen zeggen, kunnen we eerlijk beginnen op 0-0?	5.4
534	Ja, ik wil zeggen, er is wel een groot feest gevierd.	3.64
536	Ik bedoel, nee, niet te calvinistisch, maar ook een beetje feest vieren.	3.69
539	Want ja, ik heb toen het begonnen al meer dan acht maanden geleden, heb ik wel aangegeven, wat ons betreft gaan we een sociaal akkoord beginnen.	6.89
544	Ja, en dus gaan die onderhandelingen morgen beginnen.	4.49
546	Want u heeft eerst acht maanden in de actiemodus gestaan.	5.98
548	Kost het u dan veel moeite om nu ook in de compromiemodus te komen?	6.3
549	Nou, ik denk dat het gesprek van morgen ook wel van belang is om iedereen in de juiste modus te krijgen.	3.91
550	Want er is in de afgelopen maanden, dat zeg je terecht, wel heel wat gebeurd.	4.53
552	Het is natuurlijk nooit feestelijk als je met actiestakingen en manifestaties tegenover elkaar staat.	4.53
553	Dus ik denk ook wel dat het een toch een zeker belangrijk, inhoudelijk, maar ook, als ik dat met een knipboog mag zeggen, symbolisch moment is morgen.	4.1
554	Dat we ook weer met werkgevers, met het kabinet en dus met de vakbonden, met z'n drie ook aan tafel zitten.	4.28
555	Akkano's diep in de ogen kijken en wat mij betreft dan een begin maken met waar we eigenlijk ook voor besteld waren.	3.53
556	Dat is dingen wel een beetje beter maken voor mensen in het land.	5.6
557	En kijkt u dan naar de werkgevers en naar het kabinet?	7.79
558	Of kijkt u ook naar uzelf om die verhoudingen weer te verbeteren?	4.97
561	We hebben zelf uiteraard een helder omlijnde inzet wat voor ons belangrijk is.	3.89
563	Dan lezen we ook wel eens wat anderen belangrijk vinden.	3.83
566	Maar u zei net, ja, we gaan morgen vooral gebruiken om de verhoudingen weer een beetje goed te komen.	3.61
567	Komt u dan nog met een soort mea culpa of een hand in eigen boezem?	4.82
570	Nee, ja, volgens mij is dat overal weer dat we elkaar naar elkaar uitspreken.	4.47
583	En ik denk dat het goed is om daar morgen inderdaad de streep onder te zetten overal weer.	3.96
585	Het kabinet heeft de bezuinigingen van tafel gehaald.	15.88
589	En nu moeten we denk ik het echte gesprek gaan voeren.	3.94
592	Vorige week waren de algemene financiële beschouwingen.	5.57
593	En minister van Financiën Eelco Heijnen zei daar dit over de bezuinigingen.	10.43
594	De discussie is niet relevant als de polder gewoon levert.	5.03
595	En in die zin kijkt nu het hele land naar die polder.	3.63
597	Zij zijn nu mede verantwoordelijk voor de grote opgave waarvoor we staan.	3.9
598	Maar ze hebben ook gevraagd die verantwoordelijkheid te mogen hebben.	7.18
599	Zij hebben aangegeven, wij kunnen dit en wij zullen leveren.	5.75
600	Wij zijn ervan overtuigd dat we zelfs een grotere besparing kunnen binnenhalen.	4.79
602	Voelt u de verantwoordelijkheid die meneer Heijnen bij u neerlegt?	7.89
604	Het is een aapje op de schouder zetten, zou ik willen zeggen.	5.2
605	Wat hij hier doet is Wat is een aapje op de schouder zetten?	5.5
607	Polder en vakbond in het bijzonder, kom maar even weer met eenzelfde bedrag.	5.8
608	En het liefst zelfs nog meer, hoorde ik hem in het fragment zeggen.	3.68
612	Maar kom toch weer met datzelfde bedrag op de proppen zetten.	3.53
617	Hoe krijgen wij de We hebben te maken met een stelsel voor de sociale zekerheid.	19.07
619	Maar zeker als het over arbeidsongeschiktheid gaat.	7.82
621	En over dat stelsel, daar willen wij serieuze verbeteringen aanbrengen.	3.98
624	Want los van dat de minister Heijnen zegt van Ja, het gaat uiteindelijk misschien nog wel wat meer opleveren.	8.85
642	Is dat wij ons met z'n allen een beetje wel verantwoordelijk voelen.	4.38
652	Ik hoop wel dat we dat zinnige en inhoudelijke gesprek gaan voeren.	4.55
653	En dat we niet binnen drie tellen weer Excelertjes voor de bezuiniging aan het invullen zijn.	3.47
657	Dat die bezuinigingen zijn van de begroting gehaald.	10.31
659	Die gaan op allerlei ministeries dan neerslaan volgend jaar.	5.94
664	Want anders dan komt de pijn bijvoorbeeld in de onderwijssector te liggen.	6.53
668	2028 moet het kabinet met een oplossing komen voor die stelpost.	14.91
669	Die ze bedacht hebben voor wat nog 4 miljard bezuinigingen waren.	11.42
672	Daar wordt er van allerlei ministeries wat afgehaald.	7.71
674	Eigenlijk is het een post op het ministerie van Financiën.	18.33
683	Misschien laat ik het heel ergens anders neervallen.	3.92
685	En dat is toch een beetje de lelijke kant van de politiek.	4.13
698	Want straks dan hebben we een dikke bezuiniging in het onderwijs.	9.26
699	Ja zij hebben met elkaar met papiertjes zitten schuiven.	3.67
701	En ik heb daarvan niets in de formele stukken gelezen.	3.76
707	Ik zou het heel kwalijk vinden als dat zo zou gebeuren.	4.49
708	Maar ik zie er ook een beetje allerlei loze drukmiddelen in.	3.46
714	Is dit denkt u een maatregel waar jullie het zo morgen al over eens zijn?	5.45
715	Nou ik hoop in ieder geval dat wij heel wat pittige stappen kunnen gaan zetten.	3.95
717	Of we daar morgen het al over eens worden is misschien wat vroeger.	4.24
720	Maar preventie is iets waarvan ik hoop en ook heel veel van verwacht.	4.09
728	Dan hoef je ze ook niet in een uitkering uiteindelijk iets te betalen.	23.78
735	Maar preventie is ook altijd een beetje een soort buzzwoord.	4.6
740	Dat je zegt dat moeten deze resultaten behaald worden.	4.09
743	Wij willen over zoveel jaar zoveel procent verminderde instroom hebben.	56.26
744	En wij gaan een pakket maken dat ook niet vrijblijvend is.	3.93
748	Waarbij we op de inhoud van preventie ook allemaal een bijdrage leveren.	4.21
750	En we kennen allemaal voorschriften die daarmee samenhangen.	4.19
751	Daar zijn eigenlijk best wel stappen mogelijk denk ik.	4.8
752	Nou er is nog een ander heel belangrijk iets waar ik het eigenlijk nog het liefst over zou gaan willen hebben.	4.1
753	En dat is van wie is nou eigenlijk eigenaar van de sociale zekerheid in Nederland.	14.62
754	Wij betalen premies met werkgevers en met werknemers.	8.88
755	En ik zou het eigenlijk wel heel fijn vinden als we ook een heel klein beetje terug konden naar de situatie.	4.06
756	Dat je ook met z'n drieën samen verantwoordelijk bent voor dat stelsel.	4.32
757	Nu is het eigenlijk als je het heel op de keper beschouwt.	4.01
762	Is als je met werkgevers en werknemers die de bedragen nu al opbrengen.	5.37
763	Ook zou zeggen wij zijn mede verantwoordelijk voor dat stelsel.	4.83
770	Dan ben je natuurlijk ook meer aanspreekbaar daarop.	3.69
771	Dus ik hoop ook dat we daar heel serieuze gesprekken over kunnen voeren.	4.05
772	Vindt u dat er op dit moment te veel mensen in de WIA zitten?	22.83
773	Ja, in die zin zou je kunnen zeggen dat de instroom in de WIA toeneemt.	13.77
779	En aan de andere kant vind ik ook dat er wel eens over wordt gedaan.	3.8
781	Eén, er wordt gezegd, hou, we gaan naar een miljoen mensen.	8.3
782	Dat is voor een deel waar, vinden wij ook zorgelijk.	4.24
783	Maar heel even, dat is wel een andere miljoen dan in de jaren tachtig.	8.69
784	Want in de jaren tachtig was de beroepsbevolking echt een heel stuk kleiner dan die nu is.	50.39
785	Dus we moeten ook niet appels met peren vergelijken.	5.85
792	Maar ook heel even toch, dat punt wil ik wel maken.	3.76
795	Ja, maar even, wat is nou de groep die in de afgelopen 25 jaar in toenemende mate is gaan werken?	12.82
798	Ik sta er dan op zichzelf statistisch niet van te kijken dat je vrouwen ook vaker in de cijfers terugziet.	67.71
801	Nou, we hebben de pensioengerechtigde leeftijd opgetrokken de afgelopen 10 jaar.	24.38
802	Ik sta er niet van te kijken dat we dan ook wat meer zieken daarin hebben.	4.58
805	Maar dan wordt het dan een lastig gesprek dat u morgen gaat voeren.	3.86
806	Als u zegt, ja jongens, verdiep jullie nog eens eventjes in een boekje statistiek, Thierry Aartsen en minister Veilbrief.	4.34
809	Want als u het over het probleem al niet eens bent, dan wordt het echt een lastig gesprek.	4.72
810	Nee, maar volgens mij zijn we het over het probleem wel eens.	6.04
811	Alleen niet over die apocalyptische stemming die er overheen hangt.	3.98
812	Er wordt een beetje gedaan alsof het totaal ontspoort.	4.39
821	Ja, dus we heffen met z'n alle werkgevers, werknemers halen ieder jaar geld op.	37.3
825	En 20 miljard wordt op dit moment in de rijksbegroting ingezet.	10.75
826	En dat zeg ik met een knipboog voor het verbreden van de A27 en het aanschaffen van een tank.	4.87
828	Maar nou niet gaan roepen dat de WIA of de WW niet betaalbaar zou zijn.	11.74
829	Daar zal niet te minnen als je vragen zijn, die van het kabinet.	6.02
830	Willen we een effort steken om meer mensen aan het werk te krijgen en de instroom te verminderen?	10.74
831	Uiteraard, want met alle respect, wie zou er voor een verhoogde WIA-instroom zijn?	15.46
834	Ja, ook even voor de realiteit van alle lieve luisteraars.	3.61
836	Dus dat zal wel, dit zal wel een pittig traject worden.	3.79
838	Dit wordt een traject, klot of chat GPT, heel even.	4.25
839	Hoe lang duurt een gemiddeld sociaal akkoord in Nederland om te sluiten?	17.38
840	Dan is het antwoord geen zes weken en kan je ook overklappen ook geen zes maanden.	3.9
841	Oké, want het kabinet wil het voor de voorjaarsnota wel geregeld hebben.	37.63
843	En ik zeg ook maar zo dat goed en zorgvuldig bij mij wel voorgaat.	3.63
844	En voor het sluiten van een akkoord over dit soort belangrijke vraagstukken heb je wel ook even de tijd nodig.	4.54
845	Maar mevrouw van den Heuvel, we hebben acht maanden gewacht en dan gaat u morgen aan onderhandelingen beginnen waarvan u zegt, nou, ik leg eerst eens rustig mijn voeten op tafel.	3.94
846	Dan gaan we eens kijken of we er een keer uitkomen.	3.7
848	Kom op, u kunt toch ook eens een stap zetten en aan de slag gaan?	4.51
857	Dus dat betekent, het gaat hier over belangrijke vraagstukken die ook heel complex zijn.	3.71
858	We hebben, en ik heb die acht maanden niet verspild.	4.27
862	En waarbij ik ook even zei, waarbij het heel veel ging over wie het met wie wilde doen en wie het niet met elkaar wilde samenwerken.	3.64
863	Dat vind ik eigenlijk allemaal heel politiek is de afgelopen maanden ook geweest in Den Haag hier.	3.69
864	Ik hoop nou eigenlijk een beetje naar de inhoud te kunnen gaan.	3.96
865	En die inhoud is helaas wat weerbarstig, is moeilijk, is complex.	3.67
870	En daar zit nou mijn grote angst een beetje voor morgen.	3.71
871	Dat we ons laten trekken in een discussie partijpolitiek en of op bezuinigingen gericht.	4.04
872	En dat we het nu weer niet gaan hebben over de essentie waar het echt over zou moeten gaan.	4.33
874	Er zijn leden van mij die wachten anderhalf jaar totdat er een keer contact is vanuit het UWV.	5.09
879	Dus als we daar morgen al iets zou kunnen doen, be my guest.	3.65
882	Maar het is natuurlijk ook altijd een soort onderhandelingsdans dat het best even kan duren.	4.04
883	Terwijl aan de andere kant, u heeft een grote vakcentrale.	4.78
884	FNV heeft echt veel mensen werken die weten wat ze willen.	8.05
888	Is het dan nodig om een half jaar elkaar te beloeren vanuit de onderhandelingsputjes en dat hele spel af te gaan?	6.59
889	Of kun je eigenlijk ook gewoon bij elkaar gaan zitten?	6.2
890	En we weten dat we uiteindelijk in het midden ongeveer uitkomen.	3.85
892	Ja, dat is natuurlijk wel de instelling waar je een beetje op hoopt uit te komen voor iedereen.	3.85
895	Werkgevers hebben gerechtvaardigde belangen die groot zijn.	37.82
897	En de overheid is op dit moment van een partijpolitieke kleur van drie partijen.	4.83
902	Daar is uitzoekwerk, nadenkwerk, maar ook een beetje inderdaad die houding die jij schetst voor nodig.	4.29
903	En dat kost ook, ja sorry dat ik het toch weer moet gebruiken.	3.72
905	Dat kost ook een beetje verkennen waar iedereen staat.	3.75
906	En wat ik vooral hoop is dat we dus niet in de ontsporing terechtkomen.	4.06
907	En dat het morgen stiekem weer toch moet gaan over onvervulde Excel lijstjes.	4.36
908	Ja, en het is altijd fijn om zonder tijdsdruk te onderhandelen.	4.38
909	Zeker als de partij, de andere partij wel tijdsdruk heeft toch?	7.07
911	Ja, en ik hoop dat ze zichzelf dat niet zo aandoen.	4.69
913	Ik hoop dat ze eigenlijk gewoon kijken naar de inhoud waar het over gaat.	4.57
914	Volgens mij hebben we hier een heel dierbaar sociaal stelsel.	5.18
916	En ik hoop dat ze daar vol energie en met een beetje goede moed mee aan de slag gaan.	4.0
927	Want misschien herinnert u zich dit moment nog wel uit 2023.	3.63
928	Wat er gebeurde is dat Orbán even de Kamer uitgelopen is.	41.67
929	Er wordt hier al grappend gezegd dat hij even naar de wc ging.	9.01
932	En dat betekende dat Viktor Orbán niet voor hoefde te stemmen.	9.64
935	Ja want alle EU-regeringsleiders wilden toen voor het openen van toetredingsonderhandelingen met Oekraïne stemmen.	82.61
937	En als hij zijn veto uit zou spreken dan zou het feest niet door zijn gegaan.	5.24
938	Toen werd er dus een creatieve oplossing voor gevonden.	4.42
939	Maar een vandaag gepresenteerd plan moet dat soort situaties in de toekomst voorkomen.	4.97
940	Dat veto moet bij een heel aantal beleidsterreinen namelijk helemaal van tafel gaan in de Europese Unie.	7.96
942	Dat ga ik bespreken met D66-Europarlementariër Gerbenjan Gerbrandi.	4.69
946	Meneer Gerbrandi, ik las dat u dit de grootste hervorming van de Europese Unie van deze eeuw vindt.	4.99
948	Nou niet van deze eeuw, maar het is 22 jaar geleden dat we een serieuze uitbreiding van de Europese Unie hebben gehad.	50.08
949	En 19 jaar geleden het verdrag van Lissabon, waarbij we het verdrag hebben herzien.	7.99
950	Dus het is hoogste tijd met een wereld die razendsnel verandert.	3.85
951	En een Europese Unie die daar niet snel genoeg op kan reageren.	5.83
954	Ja, want het veto moet gaan verdwijnen wat betreft de Europese Commissie.	13.3
955	Bijvoorbeeld als het gaat over het opleggen van sancties aan, ik noem maar, Rusland.	11.43
956	Waarom vindt u het zo belangrijk dat dat veto gaat verdwijnen?	9.15
958	Dat de Europese Unie momenteel onvoldoende snel kan reageren op veranderingen in de wereld.	15.79
959	We zien dat de relatie met de Verenigde Staten radicaal veranderd is met de komst van Donald Trump.	59.37
960	We zien dat Poetin zich misdraagt in Oekraïne en een bedreiging vormt.	79.9
962	En ja, daar kunnen wij onvoldoende snel op reageren.	3.73
965	Maar ook bijvoorbeeld schepen die aan Rusland worden verkocht om de schaduwvloot, waarmee ze dus illegaal olie en gas exporteren.	74.12
966	Dat is een verbod daarop, is door de Grieken geblokkeerd.	73.15
967	Dus je ziet dat door dat vetorecht wij niet snel kunnen reageren op veranderingen.	4.66
968	En dat is heel ernstig, want daardoor is de macht van Europa veel minder groot dan die zou kunnen en ook moeten zijn.	6.43
971	Nu is hij stil, ligt dat aan de verbinding meneer Smit?	5.26
979	Oh ja, dat is denk ik de technicus in Straatsburg, want daar bent u aan het vergaderen.	3.81
982	Ik denk dat we echt vast moeten houden aan nationaal vetorecht op heel veel vlakken.	5.18
983	Er wordt ook voorgesteld alsof de Europese Unie alleen zo bestuurbaar gehouden zou kunnen worden.	30.9
984	Ik denk dat de kracht juist is dat wij naar consensus streven en dat alle lidstaten ook hun belangen daarin afgewogen zien.	4.6
985	Ja, en de voorbeelden die u net noemt, die zijn dus ook opgelost.	4.24
986	Die vallen ook op te lossen met andere oplossingen zonder dat nationaal vetorecht aan te tasten.	6.87
987	Uberhaupt vind ik ook het plan, maar daar komt u zo op, natuurlijk van dit in het kader van toetreding te doen.	4.33
989	En ik ben ook eigenlijk heel benieuwd, de heer Gerbrand is heel enthousiast, wat premier Jetten, natuurlijk als u premier en partijgenoot, dat gaat doen, daar ben ik zeer benieuwd naar.	4.37
990	Want ik denk zelfs dat dit de potentie heeft om niet alleen potentiële nettobetalers, zoals IJsland en Noorwegen, af te schrikken.	5.41
992	Nou ja, als je daar begint over, we gaan alles meer centraliseren en u heeft geen vetorecht meer, dan blijven ze daar buiten.	7.21
993	En ja, anderzijds krijgen we toch een beetje het armenhuis van Europa binnen.	4.14
994	Dus de nettobetalers blijven buiten, die ook de rechtsstaat op orde hebben.	37.19
998	Even dat eerste argument, en dan komen we zo meteen bij dat tweede argument.	3.7
999	Maar is het zo, ja, uiteindelijk is het iedere keer opgelost.	3.72
1002	Er wordt bijvoorbeeld binnen de Raad, waar alle lidstaten bij elkaar zitten, nauwelijks meer over vrouwenrechten en LHBTI-rechten gesproken, omdat dat al in een heel vroeg stadium geveto'd wordt.	15.44
1003	Dus dan lijkt het alsof het besluit niet geblokkeerd wordt, maar dat wordt zelfs al in het voortraject gebeurd dat.	5.26
1004	Het is met een heel eenvoudig voorbeeld uit te leggen.	4.19
1005	Als je met 27 mensen naar de film wil, en je moet kiezen welke film, en je geeft iedereen een veto, dan weet je zeker wat het resultaat is.	4.67
1007	Terwijl als je met meerderheid besluit, dan ga je naar een film, en je houdt ook nog rekening met voorkeuren van de minderheden, want dat gebeurt ook in Europa, dan gaat dat gewoon prima.	4.89
1008	Maar je kan wel sneller besluiten, en dan ga je in ieder geval nog dit jaar naar de film, en niet over tien jaar.	3.5
1009	Dus ja, het is evident, we zien het aan alle kanten, dat Europa gewoon niet snel genoeg kan reageren.	4.65
1010	En het interessante is, als je kijkt naar wat wil de gewone Europeaan, 90% blijkt uit alle onderzoeken, wil een meer verenigd Europa.	35.37
1011	Zelfs 81% wil dat we op defensie- en veiligheidsgebied veel intensiever gaan samenwerken.	69.23
1012	En dat betekent dus ook dat we veto's opgeven, want anders heb je geen verenigd Europa.	15.83
1013	Dus het is niet alleen dat D66 dit heel graag wil, maar het overgrote gedeelte van de Europese bevolking wil dit heel graag.	18.72
1014	Want die hebben donders goed in de gaten dat Europa gewoon geen vuist kan maken in de wereld van vandaag, als ze niet snel genoeg kan besluiten.	6.77
1015	Sander Smit, het is niet zo dat het een gewone meerderheid is, dan komt er een model waarbij minstens vijftien landen, die samen twee derde van de inwoners moeten vertegenwoordigen, die moeten het dan eens zijn met dit soort besluiten.	8.77
1016	Is dat ook niet een best wel goede waarborging, nou dat heel veel mensen het eens zijn met een besluit?	6.13
1017	Dat kan best zijn, maar het kan ook de specifieke belangen van kleine lidstaten zoals Nederland juist in het gedrang brengen.	6.33
1018	Ik heb het net ook gehad over het armenhuis, of de netto ontvangers en de netto betalers in de Europese Unie.	4.81
1019	Als je dat aan een gekwalificeerde meerderheid gaat overlaten, dan komt Nederland klem te zitten tussen enerzijds de grote lidstaten en anderzijds de netto ontvangers.	24.78
1020	Dus er zijn heel veel belangen waarin Nederland juist uit vetorechten zou moeten kunnen inzetten.	5.5
1021	En juist nu dat we naar die consensus streven, dat alle lidstaten zich daarin kunnen vinden, garandeert eigenlijk.	4.59
1022	En ik dacht dat meneer Geer Branden heel erg enthousiast zou zijn over het gedrag van Lissabon.	4.36
1023	Maar dat het unanimiteitsbeginst zal garanderen dat ook alle lidstaten daarin gekend worden.	4.46
1024	En dat gebeurt niet als je het allemaal centralistisch gaat maken in een federaal model.	4.39
1025	Bovendien denk ik juist, wat Europese samenwerking wordt overgesproken, daar zijn wij ook voor.	4.15
1027	Maar Europese samenwerking kan alleen als alle belangen meegenomen worden.	4.7
1028	En in dit model worden op een gegeven moment de belangen van bijvoorbeeld netto betalers in Nederland terzijde geschoven.	4.8
1029	We hebben het ook gezien bij de lening aan Oekraïne, hoe bijvoorbeeld de belangen van België en misschien stabiliteit van de eurozone zelfs.	35.76
1030	Even rond die bevroren Russische tegoeden op de helling kwamen te staan.	4.33
1031	En daar is dus echt duidelijk een oplossing gevonden.	4.2
1032	En ik denk dat dat ook gezond is en dat we anders die Europese samenwerking juist gaan opblazen.	5.18
1033	En nu gebruikt u net nog een ander argument, want namelijk landen die misschien wel een keer willen toetreden, Groot-Brittannië, dat misschien wel terugkomt, Noorwegen, IJsland, die worden afgeschikt als ze geen veto hebben straks.	15.72
1035	Nee hoor, nee, want daar zal helemaal geen sprake van zijn, want dat is echt geen reden om geen lid te worden.	4.93
1036	Deze landen willen allemaal ontzettend graag lid worden.	4.27
1039	Nee hoor, ik heb het over Montenegro, over Albanië, Moldavië, Oekraïne.	9.23
1041	Ik zal nog iets zeggen, wij zijn allemaal ontzettend groot voorstander van die interne markt.	3.92
1042	Die is in 1986 met de Europese akte is die ingevoerd.	10.13
1043	Een deel van de lidstaten had heel veel problemen met de voorstellen die Jacques Delors toen gedaan heeft.	15.68
1044	Dus als we met die houding kijken, dan zullen we nooit veranderen, zullen we nooit klaar zijn voor de toekomst en blijven we in het verleden hangen.	3.98
1045	En heel kort, gaat uw premier Rob Jetten ook voor de hervorming van het systeem pleiten?	13.63
1046	Nou wat de Europese Commissie nu heeft voorgesteld, dat staat in het coalitieakkoord, sterker nog.	10.28
1047	Dat gaat nog verder, want de coalitie wil ook nog het verdrag hervormen.	8.45
1048	Dus ik dank jullie, D66-Europarlementariër Gerben-Jan Gabrandy en BBB-Europarlementariër Sander Smit.	4.48
1050	Het trof mij toch wel dat hij eigenlijk tot een paar jaar geleden eigenlijk een heel normaal leven leidde.	4.53
1051	Als je zeker het laatste deel van het fonds leest van de Rekbank, hebben ze daar heel goed over nagedacht.	4.98
1052	Samen met advocaten, officieren, slachtoffers of nabestaanden.	8.04
1053	Dat je dan ook wel eens denkt, wat zou hierna gebeuren?	5.78
1057	Bent u 68 plus en zit uw overwaarde op slot in uw woning?	24.2
1059	Zo heeft u meer financiële ruimte en blijft u wonen waar u zich thuis voelt.	4.94
1060	Bij Simpel krijg je geen vinger, maar de hele hand.	8.17
1064	Kijk op welvarendwonen.nl Waarom ik als schilder Sikkens Resisto adviseer?	5.29
1065	Omdat het echte leven pas begint als mijn werk klaar is.	4.53
1066	Sikkens Resisto beschermt muren en houtwerk tegen vlekken en krassen en is makkelijk schoon te maken.	87.64
1071	Het is rebels om een evenwichtige mening te hebben.	4.09
1082	Niet voor niets verkozen tot beste leverancier voor huishoudens met zonnepanelen.	20.97
1083	Ontdek je voordeel op frankenergie.nl Probeer EW Magazine nu, acht weken voor 35 euro.	6.95
1085	Een betrokken adviseur die jou in je onderneming echt kent?	6.05
1086	Of een landelijke adviesorganisatie met alle expertise in huis?	6.59